Archief 745
Inventaris 745-336
Pagina 63
Dossier 24
Jaar 1940
Stadsarchief

Archiefdocument

12 december 1939 (met handgeschreven aantekening: "Verzonden 13/12-'39"). Van: De Directeur (vermoedelijk van de Dienst van het Marktwezen of een verwante gemeentelijke dienst in Amsterdam).

Origineel

12 december 1939 (met handgeschreven aantekening: "Verzonden 13/12-'39"). De Directeur (vermoedelijk van de Dienst van het Marktwezen of een verwante gemeentelijke dienst in Amsterdam). (Handgeschreven rechtsboven: 1 ex. Gr. de Haas. (?))

72/68/4 M.
VP/HG.

(Handgeschreven: Verzonden 13/12-'39.) 12 December 1939.

den Heer Wethouder
voor de Levensmiddelen,
A l h i e r .

Naar aanleiding van Uw missive d.d. 28 Augustus jl. (No. 566 L.M.1939) heb ik de eer U te berichten, dat, waarschijnlijk ten gevolge van de oorlogsomstandigheden, de verkoop van speldjes, strikjes, enz. zoo goed als geheel stil blijkt te staan. Bij de gebouwen, waar de venters met bedoelde artikelen zich in den regel plachten op te houden, worden zij den laatsten tijd niet meer aangetroffen. Ook bij de laatstelijk gehouden tentoonstellingen in het Stedelijk Museum en bij de Spoorwegtentoonstelling is de afwezigheid der bedoelde venters opgevallen.

Met den heer Mr. Mijksenaar is intusschen afgesproken, dat hij mij op de hoogte zal houden, wanneer in verband met vreemdelingenverkeer verwacht kan worden, dat venters met strikjes zullen optreden. Zoolang de oorlog duurt, zal evenwel van vreemdelingenverkeer weinig sprake zijn.

Intusschen zal ten deze regelmatig worden gecontroleerd; zou nog overlast blijken voor te komen, dan zal ik U daaromtrent nader rapporteeren.

De Directeur, * Toon en taal: Het document is geschreven in de formele, ambtelijke stijl van de late jaren '30. Het gebruik van woorden als "missive", "jl." (jongstleden) en de tussen-s in "oorlogsomstandigheden" is kenmerkend voor die tijd.
* Kernboodschap: De directeur rapporteert aan de wethouder dat de overlast van straatventers die kleine snuisterijen (speldjes, strikjes) verkopen, nagenoeg is verdwenen. De oorzaak hiervan wordt gezocht in de uitgebroken oorlog in Europa, waardoor het toerisme ("vreemdelingenverkeer") is weggevallen.
* Sleutelfiguren en locaties:
* Mr. Mijksenaar: P.J. Mijksenaar was in die tijd het hoofd van de Amsterdamse VVV en later een invloedrijk figuur binnen het stadsbestuur. Zijn betrokkenheid bevestigt dat het hier om een Amsterdams dossier gaat.
* Spoorwegtentoonstelling: Dit verwijst naar de grote tentoonstelling "De Trein 1839-1939", die ter ere van het 100-jarig bestaan van de spoorwegen in september en oktober 1939 werd gehouden op het Frederiksplein in Amsterdam.
* Stedelijk Museum: Eveneens een indicatie voor Amsterdam als locatie. Dit document dateert van drie maanden na het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog (september 1939). Hoewel Nederland op dat moment nog neutraal was en de Duitse inval pas in mei 1940 zou plaatsvinden, waren de effecten van de mobilisatie en de internationale spanningen al duidelijk merkbaar in het dagelijks leven.

De "oorlogsomstandigheden" zorgden voor een scherpe daling van het aantal buitenlandse bezoekers aan de stad. Voorheen vormden deze toeristen bij musea en tentoonstellingen een belangrijke doelgroep voor straathandelaren. De overheid hield deze venters nauwlettend in de gaten ter voorkoming van "overlast". Uit deze brief blijkt dat de ambtelijke controle doorging, maar dat het "probleem" zichzelf door de gewijzigde wereldpolitieke situatie tijdelijk had opgelost.

Samenvatting

  • Toon en taal: Het document is geschreven in de formele, ambtelijke stijl van de late jaren '30. Het gebruik van woorden als "missive", "jl." (jongstleden) en de tussen-s in "oorlogsomstandigheden" is kenmerkend voor die tijd.
  • Kernboodschap: De directeur rapporteert aan de wethouder dat de overlast van straatventers die kleine snuisterijen (speldjes, strikjes) verkopen, nagenoeg is verdwenen. De oorzaak hiervan wordt gezocht in de uitgebroken oorlog in Europa, waardoor het toerisme ("vreemdelingenverkeer") is weggevallen.
  • Sleutelfiguren en locaties:
    • Mr. Mijksenaar: P.J. Mijksenaar was in die tijd het hoofd van de Amsterdamse VVV en later een invloedrijk figuur binnen het stadsbestuur. Zijn betrokkenheid bevestigt dat het hier om een Amsterdams dossier gaat.
    • Spoorwegtentoonstelling: Dit verwijst naar de grote tentoonstelling "De Trein 1839-1939", die ter ere van het 100-jarig bestaan van de spoorwegen in september en oktober 1939 werd gehouden op het Frederiksplein in Amsterdam.
    • Stedelijk Museum: Eveneens een indicatie voor Amsterdam als locatie.

Historische Context

Dit document dateert van drie maanden na het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog (september 1939). Hoewel Nederland op dat moment nog neutraal was en de Duitse inval pas in mei 1940 zou plaatsvinden, waren de effecten van de mobilisatie en de internationale spanningen al duidelijk merkbaar in het dagelijks leven.

De "oorlogsomstandigheden" zorgden voor een scherpe daling van het aantal buitenlandse bezoekers aan de stad. Voorheen vormden deze toeristen bij musea en tentoonstellingen een belangrijke doelgroep voor straathandelaren. De overheid hield deze venters nauwlettend in de gaten ter voorkoming van "overlast". Uit deze brief blijkt dat de ambtelijke controle doorging, maar dat het "probleem" zichzelf door de gewijzigde wereldpolitieke situatie tijdelijk had opgelost.