Handgeschreven memo of rapportage.
Origineel
Handgeschreven memo of rapportage. 6 oktober 1942. 6-10-'42 M. Ter Es Pekena i
Aardappelen zijn gekeurd door
1. M. Ter Es Pekena
2. Controleur N.I.C.A.
(De Waal)
3. Th. Bouwmeester als
vert. v. de B.E.A. (In- &
export aardappelen) Betrof nl.
Belgische aardappelen.
4. M. Potjer heeft controleur
v. d. Z. Holland Akkerbouw
Centrale aanwezig elken dag
bij lossing.
M. Ter Es ontkent pertinent
dat stinkende aardappelen opgeslagen
zijn. Alleen enkele partijen wat
natrot maar vrijwel normaal.
Aardappelen huilen die voor
korten tijd opgeslagen omdat wagon
vracht reeds vrijgemaakt.
Worden de volgende week weer
afgeleverd.
Brief Smit op Br. 7/10 '42 Het document is een verslag van een inspectie van een partij aardappelen uit België. De kern van het document is een kwaliteitsgeschil: er zijn blijkbaar klachten geweest over "stinkende aardappelen" in de opslag. De verantwoordelijke, M. Ter Es Pekena, spreekt dit tegen en classificeert de schade als beperkt ("alleen enkele partijen wat natrot").
In de tekst wordt de vakterm "huilen" gebruikt. Dit verwijst naar aardappelen die vocht beginnen te lekken als gevolg van beginnend bederf of bacteriële infecties, vaak veroorzaakt door een gebrek aan ventilatie of te warme opslag. De tekst suggereert dat dit veroorzaakt werd door de snelle noodzaak om de wagons te lossen ("vrijgemaakt"), waardoor de aardappelen tijdelijk minder optimaal opgeslagen lagen. De conclusie is dat de partij de week erop alsnog afgeleverd zal worden. Tijdens de Tweede Wereldoorlog was de voedselvoorziening in Nederland en België onderworpen aan strikte regelgeving en controle door de bezetter en lokale organen. Het Bureau Export Aardappelen (B.E.A.) was een belangrijke instantie die de handel en export (vaak richting Duitsland of tussen bezette gebieden) reguleerde. De aanwezigheid van vier verschillende controleurs bij één partij onderstreept hoe nauwgezet en bureaucratisch dit proces verliep. Logistieke problemen, zoals een tekort aan goederenwagons, dwongen handelaren vaak tot haastig lossen en tijdelijke opslag, wat de kwaliteit van de kwetsbare aardappeloogst, zoals hier beschreven, in gevaar kon brengen.