Verwijzingsbiljet voor een arts (medisch keuringsformulier). Het formulier is gedrukt in november 1941; de handgeschreven datum is 7 januari 1942. WERKVERRUIMING
OW No. 190055

VERWIJZINGSBILJET No. 1
VOOR DEN ARTS
loonkl. I

[Tabel linkerzijde]
Naam: Croonenberg
Voornamen: I.A.
Geboorte-datum: 2-9-13
Adres: NW. Prinsengrt. 52 I
Gemeente: Amsterdam - C
Beroep: 14C carton.bew.
Nevenberoep: [leeg]
Plaatsing ing.: [leeg]
Te: [leeg]
Plaats van vertrek: [leeg]
Aanvang werk-vertrek: [leeg] uur. (opties: Trein / Autobus)
Huisvesting te: [leeg]

[Tabel rechterzijde]
Geh. kostw. ~~ongeh.~~ [ongeh. is doorgekruist met X-jes]
Samenst. gezin
1 Betrokkene ........ ma
2 11-12-14 vrv
3 22-7-39 m
4 17-8-41 m
5 10-3-81 v
6......................................................
[regels 7 t/m 12 zijn leeg]
Rentekaart No. [leeg]

Aanteekeningen:
[Handgeschreven:] 7-1-42 afgekeurd

[Onderaan:]
Stadsdrukkerij Amsterdam
* 28475-11-41-2000 stel à 4

--- * Persoonsgegevens: De betrokkene is I.A. Croonenberg, geboren op 2 september 1913. Hij is van beroep kartonbewerker (beroepscode 14C).
* Gezinssituatie: Hij is gehuwd ("Geh. kostw."). Het gezin bestaat uit hemzelf (ma), zijn echtgenote (geboren 1914, vrv), twee jonge zoons (geboren in 1939 en augustus 1941) en een oudere vrouw (geboren in 1881, mogelijk een moeder of schoonmoeder).
* Locatie: Het adres Nieuwe Prinsengracht 52 I bevond zich in de Jodenbuurt van Amsterdam. Gezien de naam, locatie en de periode is het zeer aannemelijk dat dit document betrekking heeft op een Joodse inwoner van Amsterdam.
* Besluit: Onderaan staat de cruciale handgeschreven opmerking "7-1-42 afgekeurd". Dit betekent dat hij op medische gronden niet geschikt werd bevonden voor de betreffende tewerkstelling.

--- Dit formulier stamt uit een duistere periode in de Nederlandse geschiedenis. De "Werkverruiming" was oorspronkelijk bedoeld om werklozen aan de slag te helpen, maar tijdens de Duitse bezetting werd dit apparaat ingezet om Joodse mannen te registreren voor gedwongen tewerkstelling in Joodse werkkampen in Nederland.

Begin 1942 (de datum op dit biljet is 7 januari 1942) intensiveerden de nazi's de oproepen voor deze werkkampen. Een medische afkeuring op een "verwijzingsbiljet voor den arts" kon op dat moment een (tijdelijk) uitstel van transport betekenen. Veel mannen die in deze kampen terechtkwamen, werden later in 1942 direct gedeporteerd naar doorgangskamp Westerbork en vervolgens naar de vernietigingskampen in het Oosten. De administratie van de Stadsdrukkerij (zie linksonder: 11-41) toont aan dat deze formulieren in grote hoeveelheden werden geproduceerd vlak voordat de massale deportaties begonnen. I.A. Croonenberg