Ambtelijk rapport/adviesbrief 27 april 1939 Marktopzichter (gericht aan de Bedrijfschef van het Marktwezen) (Inclusief originele spelling en interpunctie)

№ 213/70/M. 1939

R A P P O R T.

Naar aanleiding van een verzoek om erkenning als kleinhandelaar met groenten en fruit, aan de Nederl.Groenten-en Fruitcentrale gericht door B. Ellens,oud 64 jaar,wonende Bloemstraat 109 I,heeft ondergeteekende nagegaan hoe lang en welke werkzaamheden genoemde persoon uitoefent met groenten en fruit.Daarby is my gebleken dat hy onder de groep vischventers moet worden gerangschikt.Dit blykt wel duidelyk uit de artikelen,welke de aan hem verstrekte ventvergunning Serie 6 No 205 vanaf 1 September 1934 heeft aangegeven.Deze vergunning vermeldt namelyk steeds visch,met uitzondering van 2 keer een periode van eenige weken, waarby hem werd toegestaan met aardbeien en kersen uit te gaan.Verder heeft hy vanaf September 1934 meerdere keeren korte perioden steun getrokken,terwyl zyn vergunning ook ingetrokken is geweest gedurende eenige maanden.Voor zoover kon worden nagegaan zyn de door de Nederl. Groenten-en Fruitcentrale gestelde vragen naar waarheid door Ellens beantwoord.

Den Heer Bedryfschef Amsterdam, 27 April 1939
v/h Marktwezen. [Handtekening]
Marktopzichter.

[Grote handtekening/paraaf links]

  **Verklaring stempelen en**
  **doorzenden naar den Raad.**
  **Verklaring doorgezonden Accoord: [Paraaf]**
               **3/5-39** *   **Kern van de zaak:** De heer B. Ellens heeft erkenning gevraagd als groente- en fruithandelaar. De marktopzichter concludeert echter op basis van de historische vergunningsgegevens dat Ellens feitelijk een visverkoper (vischventer) is. Zijn handel in groenten/fruit beperkte zich slechts tot korte seizoensperioden (aardbeien en kersen).

• Sociaal-economische indicatoren: Het rapport werpt licht op de precaire situatie van een kleine zelfstandige aan het eind van de jaren '30. Er wordt expliciet vermeld dat de 64-jarige man regelmatig "steun" (sociale uitkering) ontving en dat zijn vergunning soms werd ingetrokken, wat duidt op armoede of onregelmatige inkomsten.
• Bureaucratische controle: Het document toont de strikte scheiding tussen beroepsgroepen aan. Men mocht niet zomaar switchen tussen vis en groenten; de overheid controleerde nauwgezet of de handel overeenkwam met de verstrekte vergunning.
• Administratieve afhandeling: De handgeschreven kanttekeningen onderaan tonen de snelheid van de ambtelijke verwerking: het rapport is op 27 april opgesteld en op 3 mei 1939 is de verklaring reeds doorgezonden ("Accoord"). * De Crisisjaren: Nederland bevond zich in 1939 nog in de nasleep van de grote economische wereldcrisis. De overheid reguleerde de markt streng via crisisorganisaties.
• Nederlandsche Groenten- en Fruitcentrale (NGFC): Dit was een overheidsorgaan opgericht in de jaren '30 om de handel te ordenen en minimumprijzen te handhaven. Zonder erkenning van deze centrale mocht een handelaar zijn producten niet inkopen of verkopen.
• Locatie: De Bloemstraat in de Jordaan was destijds een typische volksbuurt waar veel venters en marktkooplieden gehuisvest waren. Het "Marktwezen" in Amsterdam hield streng toezicht op de openbare markten en het venten langs de deuren.
• Tijdsbeeld: Het gebruik van de 'y' in plaats van 'ij' (duidelyk, blykt) was in ambtelijke stukken in 1939 nog zeer gebruikelijk, hoewel de spelling-Marchant de 'ij' al had geïntroduceerd.