Ambtelijk rapport / proces-verbaal van bevindingen. 26 oktober 1939. Vermoedelijk een controleur of beambte van het Marktwezen (ondertekening lijkt op V. Mitschugt). Den heer Inspecteur van het Marktwezen, Amsterdam. [Bovenmarge]
Nº 30/69/1 M. 1939 27/10

[Hoofdtekst]
Den heer Inspecteur
v.h. Marktwezen alhier.

Op 26 October 1939 kwamen er bij mij klachten,
dat de heer Lam, plaats Nº 45 Waterlooplein
achter zijn stal met eenige personen aan het
dobbelen was om geld. Door mij is geconstateerd
dat Lam van ongeveer 1.30 uur tot 4 uur nm
geregeld jonge personen achter zijn stal had,
waarmede hij steeds in gesprek was, het dobbelen
kon door mij niet worden geconstateerd. Om
± 4 uur heb ik een persoon genaamd Mossel
indienst als stallenzetter bij den heer Abrams,
die ook steeds bij Lam achter zijn stal was,
medegenomen naar het marktkantoor, daar
mij was medegedeeld dat hij ± f 5.- had verloren
met dobbelen. Ik heb Mossel ondervraagd en
hij verklaarde mij, dat hij f 0,50 had verloren bij
den heer Lam met dobbelen. Daarna heb ik Lam
op het marktkantoor ontboden en deze gaf mij toe
dat hij gedobbeld had en dat Mossel bij hem
f 1.- had verloren. Lam is door mij al eens voor
een geruimen tijd geleden, toen mij werd mede-
gedeeld dat hij dobbelde bij zijn stal hiervoor
gewaarschuwd. M.i. is het wel gewenscht, dat
de heer Lam voor genoemde handeling vooral
gestraft.

[Ondertekening]
Amsterdam 26 October 1939.
[v. Mitschugt..]

[Onderaan toegevoegd in ander handschrift]
M.i. 1 week uitsluiting.
27-10-39 [paraaf]
voldaan met den heer [?]
van 30 Oct t/m 5 Nov 39

[Linkermarge, verticaal]
Ham Duyvelsstraat 116
27/10/39/10f

[Stempel en krabbels linksonder]
[Rode stempel: 30/69/2 M]
wegens verstoring
[?] gang van zaken * De Overtreding: De heer Lam, houder van standplaats 45 op het Waterlooplein, wordt beschuldigd van dobbelen om geld achter zijn stal. Hoewel de controleur het gokken zelf niet direct heeft waargenomen, bevestigen getuigenverklaringen en een uiteindelijke bekentenis de feiten.
* Recidive: Uit de tekst blijkt dat de heer Lam een waarschuwing uit het verleden had genegeerd ("al eens... hiervoor gewaarschuwd"). Dit verzwaart de zaak en leidt tot het advies voor een daadwerkelijke straf.
* Financiële details: Er is onduidelijkheid over het verloren bedrag: er werd gesproken over 5 gulden, Mossel zelf verklaarde 50 cent te hebben verloren, terwijl Lam toegaf dat het om 1 gulden ging. In 1939 was 1 gulden een aanzienlijk bedrag voor een "stallenzetter".
* Sanctie: De ambtenaar adviseert een straf, wat onderaan het document wordt geconcretiseerd in "1 week uitsluiting". Dit betekent dat de koopman een week lang zijn standplaats niet mocht innemen (van 30 oktober t/m 5 november). * Tijdsbeeld: Het document dateert van oktober 1939, kort na het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog in Europa, maar vóór de bezetting van Nederland. Het Waterlooplein was op dat moment het hart van de Joodse buurt in Amsterdam en een van de belangrijkste markten van de stad.
* Handhaving: De "Dienst van het Marktwezen" hield streng toezicht op de orde op de markt. Gokken werd gezien als een bron van onrust en moreel verval, zeker wanneer er "jonge personen" bij betrokken waren.
* Sociale geografie: Namen als Mossel, Lam en Abrams zijn typerend voor de Amsterdamse Joodse marktbevolking van die tijd. De vermelding van de "Duyvelsstraat" (Duivelsstraat) in de marge verwijst naar een kleine straat nabij de Jodenbreestraat, midden in het werkgebied van deze marktkooplieden.
* Archivistische waarde: Dergelijke rapporten geven een uniek inkijkje in de dagelijkse gang van zaken op de vooroorlogse markt, de sociale interacties tussen marktkooplui en hun personeel, en de wijze waarop kleine overtredingen bureaucratisch werden afgehandeld.