11 oktober 1939. Een onbekende functionaris (vermoedelijk een marktmeester of opzichter), getekend "Krij" (of vergelijkbaar). De Heer Inspecteur van het Marktwezen, Amsterdam. № 27/103/4 M. 1939 13/10

Inblijven (bij stukken voegen)
13/10 39. [Paraaf]

Den Heer Inspecteur Marktwezen.

Aan den lichtaansteker M. de Vos is een schriftelijke opgave verstrekt van de uren waarop het licht moet worden ingeschakeld. Maandag 9 October moest des n.m. 4.15 worden ingeschakeld, waaraan vooraf moet gaan het openen der deurtjes van de aansluitingszuilen. Vos heeft echter niet de deurtjes geopend, zoodat dien dag geen licht kon worden ontstoken. Dinsdag 10 October heb ik na lang zoeken Vos eindelijk gevonden en hem medegedeeld dat het licht moet worden ingeschakeld en dat klachten waren ingekomen dat den vorigen dag geen licht kon worden ontstoken. Dinsdag 10 Oct. heeft Vos andermaal zijn werk niet goed uitgevoerd, daar hij slechts een gedeelte der markt de aansluitingszuilen heeft geopend en de plekhouders tusschen de Balboastraat en J. v. Lennepstraat geen licht konden ontsteken. Aangezien ingevolge Art. 21, sub d. op deze markt geen andere verlichtingsmaterialen mogen gebruikt, worden door de handelingen van Vos, de kooplieden gedupeerd. In 't belang van de orde op de markt, verzoek ik andermaal de noodige maatregelen te willen treffen.

Amsterdam 11 October 1939
[Handtekening: Krij] Het document is een formele klacht binnen de bureaucratie van de gemeente Amsterdam. De kern van het conflict draait om de taakuitvoering van een specifieke functionaris, de 'lichtaansteker' M. de Vos.

Belangrijke punten in de klacht:
* Verzuim: Op maandag 9 oktober heeft de lichtaansteker volledig nagelaten de aansluitingszuilen te openen, waardoor de marktlieden geen elektriciteit voor hun verlichting hadden.
* Recidive: Ondanks een directe aanspreekactie van de rapporteur op dinsdag 10 oktober, heeft de lichtaansteker diezelfde dag wederom slechts half werk geleverd.
* Locatie: Er wordt een specifiek gebied genoemd: de plekhouders tussen de Balboastraat en de J. van Lennepstraat. Dit lokaliseert de kwestie op de Ten Katemarkt in Amsterdam-West.
* Regelgeving: Er wordt verwezen naar de Marktverordening (Art. 21, sub d), waarin staat dat kooplieden geen eigen alternatieve verlichting mogen gebruiken. Dit versterkt de ernst van de klacht: omdat de kooplieden afhankelijk zijn van de officiële voorziening, lijden zij direct schade door het handelen van de lichtaansteker.

De toon van de brief is zakelijk en dwingend, eindigend met een expliciet verzoek tot disciplinaire maatregelen ("noodige maatregelen te willen treffen"). De datum, 11 oktober 1939, is historisch relevant. Hoewel Nederland op dat moment nog neutraal was, was de Tweede Wereldoorlog in de omringende landen al ruim een maand bezig. In Nederland heerste de mobilisatie en was er sprake van een gespannen sfeer. De strakke handhaving van orde en regels op de openbare markten was essentieel voor de voedselvoorziening en het economisch verkeer.

De genoemde tijd (16:15 uur) is logisch voor de maand oktober; dit is het moment van de schemering waarop marktkooplieden hun kramen moeten verlichten om de laatste handelsuren van de dag te kunnen volmaken.

De "aansluitingszuilen" verwijzen naar de vroege elektrische infrastructuur op Amsterdamse markten. Het feit dat er een specifieke functionaris was voor het openen van deze zuilen, toont de hoge mate van regulering en de verdeling van verantwoordelijkheden binnen de gemeentelijke marktorganisatie van die tijd. De Ten Katemarkt was (en is) een van de drukkere dagmarkten van de stad, waar 'orde' een speerpunt was voor het Marktwezen.