Handgeschreven brief op een officieel gevangenisformulier (Model No. 51). Zondag 4 juni (gezien het jaartal onderaan: 1939). Leendert Koekkoek (gevangene). De Weledele Heer Directeur (van de gevangenis). [Gedrukte tekst bovenkant:]
LEES DIT!
Bij briefwisseling met verpleegden en gevangenen, moet de naam en voornaam bovenaan IN den brief vermeld staan; op het adres mag die naam NIET voorkomen.
Het adres is: AAN No. L 2/14
GEVANGENIS te AMSTERDAM
~~RIJKSWERKINRICHTING te~~

Model No. 51.
Ongefrankeerde brieven aan verpleegden en gevangenen worden NIET aangenomen. - POSTZEGELS EN COUPONS mogen NIET worden toegezonden. - De toezending van geld geschiedt per POSTWISSEL. - De veroordeelden mogen over de toegezonden wordende gelden niet beschikken vóór ontslag.

[Handgeschreven tekst:]
Zondag 4 Juni
[Annotatie in de marge:] M. v. Th. Müller

Weledele Heer Directeur

Ondergetekende is zestien Juni 38 in arrest gezet verdacht van oplichting. Waar hij ook voor is veroordeeld. Zijn straftijd eindigt eind Januari 40. Nu wou ik uw beleefd vragen of ik de tijd die ik om me ventvergunning niet heb gebruikt vrij gesteld kon worden van betaling daar ik nog helemaal geen gebruikt heb gemaakt van mijn betaalde zegel kosten. Mocht u zoo goed willen zijn mij dat even te willen laten weten. Dan blijf ik uw bijvoorbaat dankbaar

Uw d.w.d.
Leendert Koekkoek
Thans L 2/14
Onder R.G. 8300
Strafgev. Amsterdam.
Havenstr.

[Stempel onderaan:]
№ 72/58/M. 1939 6/6

[Potloodnotities:]
Links: 2635
Rechts: 72 * Inhoud: De gevangene, Leendert Koekkoek, verzoekt de directeur om een financiële regeling of vrijstelling betreffende zijn 'ventvergunning'. Hij is op 16 juni 1938 gearresteerd wegens oplichting en veroordeeld tot een straf die tot januari 1940 duurt. Omdat hij door zijn detentie geen gebruik kan maken van zijn vergunning, maar hier wel 'zegelkosten' (leges) voor heeft betaald, vraagt hij om restitutie of compensatie.
* Schrijfwijze: De brief is geschreven in een net, maar typisch vooroorlogs handschrift. De afkorting "Uw d.w.d." staat voor "Uw dienstwillige dienaar", een destijds gebruikelijke beleefdheidsformule. Er staan enkele grammaticale fouten in (bijv. "geen gebruikt heb gemaakt"), wat duidt op een eenvoudige sociaal-economische achtergrond van de schrijver.
* Administratieve sporen: Het nummer "L 2/14" verwijst naar de specifieke afdeling of cel waarin hij verbleef. "R.G. 8300" is vermoedelijk zijn registratienummer in het gevangenisregister. * Locatie: De gevangenis aan de Havenstraat in Amsterdam (geopend in 1890) deed in 1939 dienst als strafgevangenis en huis van bewaring.
* Tijdsbeeld: De brief dateert van juni 1939, vlak voor het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog. Het document toont de strikte bureaucratie binnen het gevangeniswezen van die tijd; zelfs voor een klein bedrag aan legeskosten moest een gevangene een formeel verzoekschrift indienen.
* Beroep: Een ventvergunning was essentieel voor straathandelaren (bijvoorbeeld met een handkar). Voor een gevangene betekende het niet kunnen gebruiken van zo'n vergunning een dubbele financiële slag: geen inkomsten en weggegooid geld aan administratieve kosten.