Gedrukt: Maart 1942. Gestempeld: 14 april 1942. Marktwezen Amsterdam, De Directeur. [Wapen van de Gemeente Amsterdam]
MARKTWEZEN AMSTERDAM

AMSTERDAM, Maart 1942.
[Stempel: 14 APR. 1942]

Kennisgeving

aan den kleinhandel in zeevisch, garnalen, aal, paling en zoetwatervisch.

Hiermede breng ik te Uwer kennis, dat maatregelen in voorbereiding zijn, om vanaf een nader vast te stellen datum alle voor Amsterdam bestemde aal, paling, zoetwatervisch, garnalen en de zeevisch, voor zoover de soorten daarvoor door de Nederlandsche Visscherijcentrale worden aangewezen, uitsluitend aan te voeren op den Gemeentelijken Vischafslag en aldaar volgens door voornoemde Centrale gegeven aanwijzingen, onder de daarvoor in aanmerking komende kleinhandelaren (winkeliers en straathandelaren) te verdeelen.

Omtrent de verdere uitvoering van een en ander zullen binnenkort aan degenen, die tot deze verdeeling zullen worden toegelaten, nadere mededeelingen worden verstrekt.

Verkoop en aflevering van de verdeelvisch zal slechts zijn toegestaan:
a. in winkels en vischhallen;
b. op de algemeene dagmarkten Albert Cuypstraat, Dapperstraat, Ten Katestraat, Lindengracht en Nieuwmarkt en de Joodsche markten Gaaspstraat, Joubertstraat en Waterlooplein en des Maandags op de weekmarkt Noordermarkt;
c. op door den Burgemeester van Amsterdam aangewezen tijdelijke hulpmarkten, waarvoor vermoedelijk zullen worden bestemd:
voor de stadswijk Noord: het Mosplein
voor de stadswijk Zuid: het Stadionplein
voor de stadswijk West: de Jan Evertsenstraat
voor de stadswijk Centrum: het Kattenburgerplein.

Op deze hulpmarkten zal uitsluitend het artikel visch mogen worden verkocht.

Elke andere plaats of wijze van verkoop (dus ook het leveren van visch op bestelling) zal te Amsterdam, behoudens toestemming van den Dienst van het Marktwezen verboden zijn.

Indien U voor een toewijzing bij bovengenoemde verdeeling in aanmerking wenscht te komen, dient U inliggend aanvraagformulier, volledig ingevuld en onderteekend, omgaand in te leveren te mijnen kantore, Jan van Galenstraat 14, alhier, waarna dezerzijds tot het samenstellen van de verdeellijsten, in overleg met de daarvoor aangewezen Verdeelingscommissie, zal worden overgegaan.

De Directeur,
[Paraaf]

Stadsdrukkerij Amsterdam
6390-3-42-1500 * Doel: De centralisatie en strikte regulering van de visdistributie in Amsterdam. Door de aanvoer te verplichten via de Gemeentelijke Vischafslag, kon de overheid (onder toezicht van de bezetter) precies bepalen wie hoeveel vis kreeg.
* Handelbeperking: De vrije handel wordt nagenoeg afgeschaft. Vissers en handelaren mogen niet meer onderling handelen; alles moet via de 'Verdeelingscommissie'. Ook het bezorgen van vis op bestelling wordt verboden om de zwarte markt tegen te gaan.
* Locaties: Er wordt een strikt onderscheid gemaakt tussen algemene markten en "Joodsche markten" (Gaaspstraat, Joubertstraat en Waterlooplein). Dit wijst op de vergevorderde segregatie in 1942. Daarnaast worden er vier nieuwe 'hulpmarkten' aangekondigd om de spreiding over de stad te beheersen.
* Administratieve druk: Handelaren die hun beroep willen blijven uitoefenen, worden gedwongen zich te registreren via een aanvraagformulier. Dit gaf de overheid een instrument om onwelgevallige handelaren (zoals Joodse ondernemers op niet-Joodse markten) uit te sluiten. Dit document stamt uit het voorjaar van 1942, een periode waarin de Duitse bezettingsmacht de grip op de Nederlandse economie en de voedselvoorziening steeds verder verstrakte. Vis was een belangrijk basisvoedsel, zeker omdat vlees steeds schaarser werd.

De tekst is een direct bewijs van de uitvoering van de antisemitische maatregelen van de bezetter. In 1941 waren Joden al uitgesloten van reguliere markten. Door specifiek "Joodsche markten" aan te wijzen, werkte het Amsterdamse gemeentebestuur (Marktwezen) feitelijk mee aan het isoleren van de Joodse bevolking in getto-achtige structuren. De locatie van het kantoor aan de Jan van Galenstraat 14 verwijst naar de Centrale Markthallen, die tot op de dag van vandaag het centrum van de Amsterdamse voedseldistributie vormen. Gemeente Amsterdam Marktwezen