Officiële oproep/bekendmaking van de Joodsche Raad voor Amsterdam.
Origineel
Officiële oproep/bekendmaking van de Joodsche Raad voor Amsterdam. 11 januari 1942. Amsterdam, Januar 1942.
EINTRAGUNG BEIM ARBEITSAMT.
Laut Anweisung der zuständigen Behörde müssen Sie sich
Montag, den 12. Januar 1942, zwischen 10 und 16 Uhr
Dienstag, den 13. Januar 1942, zwischen 10 und 16 Uhr
beim Arbeitsamt:
Diamantenbörse, (Weesperplein), Eingang: Nieuwe Achtergracht
eintragen lassen. Die ärtzliche Prüfung wird dort vorgenommen, und alsdann über Ihren Einsatz bei der Arbeitsbeschaffung in Holland entschieden.
Diejenigen, welche dieser Aufforderung keine Folge leisten, setzen sich der Gefahr aus, von der Unterstützung ausgeschlossen zu werden, während auch damit gerechnet werden muss, dass eine Nicht-Befolgung andere, sehr ernste Massnahmen nach sich ziehen können.
Amsterdam, den 11. Januar 1942.
Die Vorsitzenden des
Joodschen Raad voor Amsterdam,
A. Asscher Prof. Dr. D. Cohen
Herrn...................
.......................
Amsterdam. Dit document is een dwingende oproep aan Joodse mannen in Amsterdam om zich te laten registreren voor de arbeidsinzet. Enkele cruciale aspecten van de tekst:
- Instrumentalisering van de Joodse Raad: Hoewel het bevel afkomstig is van de "zuständigen Behörde" (de Duitse bezetter), is het ondertekend door de voorzitters van de Joodsche Raad. Dit illustreert de rol van de Raad als doorgeefluik van nazi-verordeningen.
- Medische keuring: De tekst vermeldt een "ärtzliche Prüfung" (medische keuring), wat aangeeft dat men zocht naar fitte werkkrachten voor de werkkampen.
- Sancties: Er wordt expliciet gedreigd met het stopzetten van financiële ondersteuning (uitkeringen) en "andere, zeer ernstige maatregelen" bij niet-verschijning. Dit laatste was een verhuld dreigement met arrestatie of deportatie.
- Eufemismen: De term "Arbeitsbeschaffung in Holland" werd gebruikt om de indruk te wekken dat het om reguliere werkverschaffing binnen Nederland ging, om paniek te voorkomen. Begin 1942 intensiveerden de nazi's de vervolging van de Joden in Nederland. Waar de maatregelen zich eerst richtten op isolatie, verschoof de focus nu naar mobilisatie voor dwangarbeid. In januari 1942 werden de eerste groepen Joodse mannen naar werkkampen in Nederland gestuurd (zoals kamp Conrad of kamp It Petgat).
De Diamantbeurs aan het Weesperplein fungeerde in deze periode als een dependance van het Gewestelijk Arbeidsbureau, specifiek ingericht voor de registratie van Joden. Deze oproepen waren de directe voorbode van de grootschalige deportaties naar doorgangskamp Westerbork en de vernietigingskampen in het Oosten die later dat jaar zouden beginnen. De voorzitters Asscher en Cohen bleven gedurende de gehele oorlog omstreden vanwege hun medewerking aan het opstellen van dit soort lijsten en oproepen.