Oproepingskaart/registratiekaart van de marktpolitie. Augustus 1940. Linkerzijde (gedrukt en ingevuld):
№ 25/153/21 1940
Opgeroepen per
(datum) 14/8 1940 (uur) 9 ......
wegens niet geregeld bezetten plaats
op de markt Alb. Cuypstr.
V.K.K. 512.

Aan B. Jalowitz
Dongestraat 15 II

opb [paraaf]

Rechterzijde (handgeschreven aanteekeningen):
Aanteekeningen Inspecteur:
verkoopt textiel - (vol goed)
haar man is 5 weken geleden
door Gestapo gehaald en Mevr.
weet niet waar hij is; laatste
14 dagen heeft zij niet mogen staan
(textielverbod); bovendien is zij
eenige weken ziek geweest d.w.z.
bovenstaande en is nog niet beter.
Moet vanaf 26 Augs. a. s.
weer 2 x per week de
markt bezoeken.

[Handtekening/Paraaf] 14/8 40
Th. v. Meerkerken
Ter kennisneming en retour
Afgezien 20/8/40 [paraaf]
[paraaf] 17/8 40 Dit document is een officiële administratieve kaart van de Amsterdamse marktpolitie uit de vroege dagen van de Duitse bezetting. Mevrouw B. Jalowitz wordt op het matje geroepen omdat zij haar standplaats op de Albert Cuypmarkt niet regelmatig bezet. De "Aanteekeningen Inspecteur" onthullen echter een schrijnende achtergrond:
* Gestapo-arrestatie: Haar man is vijf weken eerder door de Gestapo opgepakt en zij weet niet waar hij verblijft. Dit wijst op de vroege repressie door de bezetter.
* Regulering: Mevrouw Jalowitz mocht de afgelopen twee weken niet op de markt staan vanwege een "textielverbod" (waarschijnlijk een beperking op de handel in schaarse goederen).
* Gezondheid: Ze is bovendien ziek door de stress en onzekerheid ("bovenstaande").
Ondanks deze persoonlijke tragedie is de conclusie zakelijk en dwingend: ze moet vanaf 26 augustus weer minimaal twee keer per week op de markt verschijnen om haar plek te behouden. De datum (augustus 1940) is slechts drie maanden na de Nederlandse capitulatie. De vermelding van de Gestapo is veelzeggend; de naam Jalowitz duidt op een Joodse achtergrond, en de Dongestraat ligt in de Rivierenbuurt, een wijk waar destijds veel Joodse Amsterdammers woonden. In deze periode begonnen de eerste gerichte arrestaties en beperkende maatregelen. De marktpolitie handhaafde de regels strikt: wie zijn plek niet bezette, raakte zijn vergunning en daarmee zijn inkomen kwijt. Dit document illustreert hoe de raderen van de bureaucratie doordraaiden, ongeacht het menselijk leed dat door de bezettingsmacht werd veroorzaakt. B. Jalowitz Jalowitz mocht (Mevrouw)