Administratieve kaart/oproeping van de Dienst der Markten (Marktwezen Amsterdam). 27 juli 1940. [Linkerzijde]
№ 28/54/M. 1940

Opgeroepen per
(datum) 27/7. '40.. (uur) ...9.......
wegens niet geregeld bezetten plaats
op de markt Lindengracht.

pl. no. 234

[Naam en adres:]
B. Knegje
Jodenbreestraat 11 II

[Handgeschreven aantekeningen onderaan:]
gezien. 1/8 AW
H. de Wolf
opb p.v.s.

[Rechterzijde]
Aanteekeningen Inspecteur:

heeft plaatsen op Waterlooplein en Lindengracht;
zal Waterlooplein opgeven; gaat dan uitsluitend op Lindengracht staan;
handelt in schoenen en kan niet voldoende handel krijgen; zal over 14 dagen en wel vanaf 5 Augustus a.s. plaats Lindengr. regelmatig bezetten.

[Initialen/Handtekening] 27/7 40
Ter kennisneming R 28/8 40 Dit document is een officiële administratieve kaart van de Amsterdamse marktinsectie. Het betreft een marktkoopman, Barend Knegje, die op het matje wordt geroepen omdat hij zijn toegewezen standplaats (nummer 234) aan de Lindengracht niet consistent bezet.

De inspecteur noteert de verklaring van de heer Knegje: hij probeert momenteel twee markten te combineren (Waterlooplein en Lindengracht). Omdat de handel in schoenen blijkbaar moeizaam verloopt ("kan niet voldoende handel krijgen"), besluit hij zijn standplaats op het Waterlooplein op te geven om zich vanaf 5 augustus 1940 volledig op de Lindengracht te concentreren.

Het document bevat diverse ambtelijke parafen en stempels die de voortgang van het dossier markeren (27 juli voor de inspectie, 1 augustus voor de controle en 28 augustus voor de definitieve afhandeling). Het document dateert uit juli 1940, slechts twee maanden na de Nederlandse capitulatie. Hoewel de Duitse bezetting net was begonnen, liep de gemeentelijke administratie van Amsterdam nog op de gebruikelijke wijze door.

De context is wrang vanwege de locatie en de persoon: de Jodenbreestraat en het Waterlooplein vormden het hart van de Joodse buurt in Amsterdam. Barend Knegje was een Joodse marktkoopman. Hoewel dit in juli 1940 nog een reguliere marktbeheerskwestie leek, zouden de anti-Joodse maatregelen van de bezetter later dat jaar en in 1941 het werk en leven van Joodse marktkooplieden onmogelijk maken (zoals het verbod voor Joden op niet-Joodse markten en de uiteindelijke deportaties). Dit document is daarmee een verstild bewijs van een dagelijkse realiteit vlak voordat de Jodenvervolging in volle hevigheid losbarstte. B. Knegje H. de Wolf Marktwezen