Ambtelijk schrijven / memo.
Origineel
Ambtelijk schrijven / memo. 23 september 1940. Een ambtenaar van de gemeente Amsterdam (ondertekening lijkt "Müller"). 29/7/1 No 1940 10/3
Den heer Inspecteur
v/h Marktwezen
Alhier.
De Wed. Morpurgo-Kae houdster van plaats
No 82 Nieuwmarkt heeft haar achterstand aan
marktgeld voldaan. Op het verzoek om uitstel
meen ik afwijzend te moeten adviseren.
Amsterdam, 23 Septemb. 1940
[Ondertekening: Müller] Het document is een korte ambtelijke notitie betreffende het marktwezen in Amsterdam. De kern van de boodschap is tweeledig:
1. Status van betaling: Een marktkoopvrouw, aangeduid als "de Weduwe Morpurgo-Kae", die een vaste standplaats (nummer 82) had op de Nieuwmarkt, heeft haar achterstallige marktgeld alsnog betaald.
2. Beleidsadvies: Ondanks de betaling adviseert de ambtenaar negatief ("afwijzend") op een ingediend verzoek om uitstel. Het is aannemelijk dat dit uitstel betrekking had op toekomstige betalingen of een eerdere aanvraag die door de betaling feitelijk is ingehaald, maar waarbij de ambtenaar een strikte lijn wil blijven volgen.
Het handschrift is een vlot, zakelijk cursief uit de vroege 20e eeuw, geschreven met een vulpen. De archiefkenmerken in de linkerbovenhoek duiden op een systematische administratieve verwerking. De datum van het document, 23 september 1940, plaatst dit schrijven in de vroege maanden van de Duitse bezetting van Nederland tijdens de Tweede Wereldoorlog.
De locatie en de naam van de betrokkene zijn historisch saillant. De Nieuwmarkt lag in het hart van de oude Joodse buurt van Amsterdam. De naam Morpurgo is een bekende Sefardisch-Joodse familienaam in de stad. Hoewel de grootschalige vervolging en uitsluiting van Joodse ondernemers op dat moment nog in de beginfase zat (de Ariërverklaring voor ambtenaren werd bijvoorbeeld in oktober 1940 ingevoerd), laat dit document de dagelijkse bureaucratische realiteit zien voor kleine zelfstandigen in die wijk. Het feit dat een weduwe moeite heeft met het betalen van marktgeld kan wijzen op de economische malaise en de onzekerheid in die specifieke sector en buurt aan het begin van de bezettingstijd. Documenten als deze zijn van belang voor historisch onderzoek naar de sociale en economische positie van Joodse marktkramers in Amsterdam aan het begin van de jaren '40.