Archiefdocument
Origineel
2 juli 1942. Afschrift afvoerlijst d.d. 2/7 - '42. Jodenkampen
Diever A.:
* 2-5-02 L. Appelboom $\times$ 020502 G.l. lijstenmaker / 11/6. voorl. vrijgest. i.v.m Arische vrouw.
* 25-7-21 L. Aronson $\times$ 200751 O.W. exped. kn. 21 R. / 11/6 vrijgesteld
* 30-11-07 J. Blitz. — $\times$ 111306 G.W. exped. kn. 21 R. / 23/5 gevlucht.
* 21-10-22 J. Beem. — $\times$ 211022 electrician / 11/6 gevlucht — 23/6 St. Petgat.
* 19-12-15 B. Beezem $\times$ 190966 exped. kn. 21 R. / 5/6 gevlucht.
* 14-5-07 J. Gobets $\times$ 072110 O.W. los arb. 27 D / 4/6 voorl. vrijgest. i.v.m Arische vrouw.
* 19-3-19 H. Lakmaker $\times$ 199621 O.W. lampensoort. 27 C. / 11/6 gevlucht $\rightarrow$ 30/6 St Petgat
* 30-3-07 J. Winnik $\times$ 131881 O.W. los arb. 27 D / 3/6 gevlucht. 20/6 St Petgat.
Geesbrug
* 28-9-05 W. Heijligers $\times$ 280905 winkelbed. / 20/6 gevlucht.
* 1-5-23 L. Leyden v. Amstel $\times$ 10523 slager / 22/5 gevlucht.
* 4-7-22 H. Polak $\times$ 40722 banketbakker / 5/6 gevlucht.
* 12-5-19 S. Schrijveschuuder $\times$ 125519 lederbewerker / 5/6 gevlucht. 20/6 St. Petgat.
* 4-7-08 E. Snoek $\times$ 40708 venter / 8/6 gevlucht $\rightarrow$ 21/6 St. Petgat.
* 28-10-19 S de Vries $\times$ 197750 O.W. fabr. arb. 27 G. / 11/6 gevlucht.
* 17-8-19 L. v. West. $\times$ 170819 schoenmaker / 10/6 gevlucht.
Echten:
* 20-12-16 N. Dinsdag $\times$ 301216 broodbakker / 12/6 gevlucht.
* 4-3-14 S. Schellevis $\times$ 156434 V.M.S. schilder / 12/6 gevlucht. 23/6 St Petgat.
Beilen:
* 9-11-05 G. Gans $\times$ 101099 O.W. los arb 27 D. / 13/6 vrijgest i.v.m. Arische vrouw.
* 4-3-91 S. Schelvis $\times$ 04621 V.M.S. los arb 27 D / 12/6 ongeschikt.
* 22-4-07 G. Wolf $\times$ 220407 G.l. kleermaker / 15/6 ongeschikt. * Administratieve Structuur: De lijst is georganiseerd per kamp. Per persoon worden de geboortedatum, naam, een identificatienummer (vaak afgeleid van de geboortedatum), beroep en de statusmutatie genoteerd.
* Lotgevallen:
* "Gevlucht": Een opvallend groot aantal mannen staat als "gevlucht" genoteerd in mei en juni 1942. Dit wijst op een groeiend besef van het gevaar en een actieve poging om aan deportatie te ontsnappen.
* "St. Petgat": Verschillende mannen die gevlucht waren, zijn later (vaak in juni) genoteerd met de toevoeging "St. Petgat". Dit verwijst naar Strafkamp It Petgat bij Blesdijke, waar Joden die de kampregels overtraden of probeerden te vluchten onder een extra zwaar en wreed regime werden geplaatst.
* "Arische vrouw": Mannen in een "gemengd huwelijk" konden op dat moment nog aanspraak maken op een (vaak tijdelijke) vrijstelling van dwangarbeid of deportatie.
* "Ongeschikt": Dit duidt meestal op medische afkeuring voor de zware arbeid in de kampen.
* Beroepen: De lijst toont een dwarsdoorsnede van de Joodse bevolking, van ambachtslieden (kleermaker, schoenmaker, banketbakker) tot ongeschoolde arbeiders ("los arb."). In de eerste helft van 1942 werden duizenden Joodse mannen in Nederland opgeroepen voor de zogenaamde "werkverruiming". Ze werden ondergebracht in werkkampen in Noord- en Oost-Nederland, officieel om ontginning- en landbouwwerk te verrichten. In werkelijkheid waren deze kampen een instrument van de bezetter om Joodse mannen te isoleren van hun families.
Deze specifieke lijst dateert van 2 juli 1942, precies de periode waarin de grootschalige deportaties vanuit Nederland naar de vernietigingskampen in Polen (via kamp Westerbork) op gang kwamen. De vele vluchtpogingen die op deze lijst staan, markeren de wanhoop van die zomer. In de nacht van 2 op 3 oktober 1942 werden bijna alle Joodse werkkampen ontruimd en de mannen naar Westerbork gedeporteerd, vaak samen met hun inmiddels ook opgepakte gezinsleden.