Getypt verslag of memorandum (doorslag of origineel typoscript). -2-
koelhuis van Nederlandsche en geïmporteerde groenten en fruitsoorten en wat
fruit betreft verkoop daarvan voor plaatselijke consumptie, verkoop naar
verschillende plaatsen in het land en export, o.m. naar Zweden, Duitschland
en België.
De veilingorganisatie is als gevolg van regeeringsmaatregelen van klein-
handelsveiling in groothandelsveiling veranderd. Verkoop hoofdzaak nog aan
Amsterdamsche grossiers en verder veiling voor export. Mei jl. begonnen.
Reeds 400 wagons groenten geëxporteerd. Ook grossiers uit andere plaatsen
reeds ter veiling.
Veiling veilt hoofdzakelijk groenten en wel thans alle tuindersproducten.
Vroegere omzet ± f 1.000.000,- per jaar. Thans reeds te ramen op
f 3.000.000,- per jaar, namelijk groenten, fruit, planten en bloemen.
Fruit: vroegere kleinhandelsveiling veilde reeds producten, welke werden
gezonden onder meer uit Noordelijk Noordholland, Zuidholland (Noordwijker-
hout), Utrecht en de Betuwe.
Voor eventueele fruitteelt in Z.W. en Z.O.polders Amsterdam goede kansen
door outillage en door omstandigheid, dat fruitteelt zich langzamerhand zal
ontwikkelen, waardoor men zich direct reeds naar Amsterdam zal richten (
plaatselijke veiling in polder in eersten tijd zeker geen emplooi).
10. Verkeerswegen.
Voor Amsterdam van belang verkeer met schepen van stel 200 ton met Fries-
land (stapelproducten) met de Streek (Hoorn, Broekerhaven) met schepen tot
50 ton.
Wat polders zelf betreft rekenen hoofdzakelijk op vervoer per auto (zomer,
fruit, aardappelen) en in tweede plaats schepen (aardappelen, hard fruit in
late najaar en eventueel stapelgroenten).
11. Het is gewenscht, dat subcommissie zich over verschillende onderwerpen
laat voorlichten o.m. door functionnarissen van het Rijk. Dit kan officieus
contact zijn. Mogelijkheid aanwezig, doordat thans reeds contact bestaat:
a. In verband met medewerking gemeente Amsterdam een proeftuin Sloterpolder,
welker totstandkoming van zijde Departement Economische Zaken sterk wordt
bevorderd.
bb.Coordinatie commissie T.N.O., waarin dezerzijds wordt samengewerkt met
Inspecteur Tuinbouw en Inspecteur Landbouw en Prof.Sprenger Wageningen
ter verbetering cultuur-, bewarings- en verwerkingsmethoden van artikelen
van land- en tuinbouw.
Bij eventueel contact probleem aldus te stellen: doeltreffende inrichting
outillage Amsterdam met het oog op de cultuurmogelijkheden in de nieuwe pol-
ders. * Economische verschuiving: Het document beschrijft een significante schaalvergroting. De veiling is getransformeerd van een kleinhandels- naar een groothandelsmodel. De omzetstijging van 1 miljoen naar 3 miljoen gulden onderstreept de groeiende rol van Amsterdam als distributiecentrum.
* Logistiek: Er is een duidelijke verdeling in transportmiddelen. Voor de aanvoer uit Friesland en West-Friesland (De Streek) wordt nog sterk op de binnenvaart vertrouwd (schepen van 50 tot 200 ton), terwijl voor de directe omgeving (de polders) het vervoer per 'auto' (vrachtwagen) dominant wordt voor verse producten.
* Export: De export naar Zweden, Duitsland en België (400 wagons sinds mei) wijst op de internationale ambities van de Amsterdamse veiling.
* Ontwikkeling van de Sloterpolder: Het document noemt specifiek de aanleg van een 'proeftuin' in de Sloterpolder, wat duidt op de geplande transformatie van dit gebied naar tuinbouwgrond, nog voordat de grootschalige woningbouw (Westelijke Tuinsteden) daar begon. Dit document is hoogstwaarschijnlijk een onderdeel van de besluitvorming rondom de Centrale Markt of de veilingvoorzieningen in Amsterdam in het interbellum of de vroege oorlogsjaren. De vermelding van Prof. Sprenger (A.M. Sprenger, 1881-1958) is cruciaal; hij was een pionier in de tuinbouwtechnologie in Wageningen en de grondlegger van het onderzoek naar koeltechnieken en bewaring (het latere Sprenger Instituut).

De samenwerking met T.N.O. (opgericht in 1932) en het Departement van Economische Zaken wijst op een vroege poging om de landbouwproductie te moderniseren en te professionaliseren door middel van wetenschappelijk onderzoek en overheidssturing. De focus op de "nieuwe polders" (zoals de Sloterpolder) was onderdeel van de Amsterdamse stadsuitbreiding en de behoefte aan lokale voedselvoorziening en efficiënte distributie.