Handgeschreven brief (verzoekschrift). 9 januari 1939. N. Lijmer, Vrolikstraat 46 boven, Amsterdam Oost. [Stempel: Nº 26/2//M. 1939]

Amsterdam 9 Januari 1939

Mh. [Mijne heren]

Ik heb vandaag (Maandag) een voorkeur kaart
voor een plaats in de dapperstraat bij het marktwezen
gehaald. Maar gaarne wou ik u s.v.p. vragen
of mijn zoon mij mag bijstaan of vervangen, daar
mijn vrouw, mij onmogelijk kan helpen, daar zij
al sinds jaren al in behandeling is bij een
specialist (Doctor hijmans v Anstel) (Jan Luikenstr 58)

mijn zoon wordt a.s. 18 januari zestien jaar en is
al anderhalf jaar zonder werk, ik handel in groenten
en fruit. Nummer voorkeurkaart 177.

Ik hoop dat ik spoedig antwoord van u krijgt
bijvoorbaat mijn dank

N. Lijmer
Vrolijkstr: 46
Oost

[Rechtsonder: 26] * Onderwerp: Een formeel verzoek van een marktkoopman om zijn zoon als assistent of vervanger te laten optreden bij zijn kraam op de Dappermarkt.
* Argumentatie: De schrijver voert twee redenen aan voor zijn verzoek:
1. Medisch: Zijn echtgenote, die hem normaal gesproken zou helpen, is al jarenlang chronisch ziek en onder behandeling van een specialist (Dr. Hijmans van Anstel).
2. Sociaal-economisch: Zijn zoon wordt bijna 16 jaar en is al anderhalf jaar werkloos. Door hem in te zetten bij de groente- en fruithandel, wordt de gezinssituatie ontlast.
* Taalgebruik: De brief is geschreven in een beleefde, enigszins formele maar eenvoudige stijl. Er zijn enkele kleine grammaticale onvolkomenheden ("u krijgt" in plaats van "u krijg" of "ik ... krijg"), wat wijst op een schrijver uit de arbeidersklasse.
* Toestand document: Het document is goed leesbaar, geschreven op gelinieerd papier. Deze brief biedt een inkijkje in het dagelijks leven van een kleine zelfstandige in Amsterdam aan de vooravond van de Tweede Wereldoorlog (januari 1939). De economische crisis van de jaren '30 laat nog steeds zijn sporen na, getuige de vermelding dat een jongen van nog geen 16 al anderhalf jaar zonder werk zit.

De Dappermarkt was (en is) een van de belangrijkste markten van Amsterdam. De genoemde Doctor Hijmans van Anstel verwijst waarschijnlijk naar Abraham Hijmans van Anstel, een bekende arts in Amsterdam. De naam van de afzender (N. Lijmer) en de dokter suggereren dat het hier gaat om een gezin uit de Joodse gemeenschap in Amsterdam-Oost. Gezien de datum (1939) is dit document extra wrang; veel Joodse marktkooplieden en bewoners van de Vrolikstraat zouden slechts enkele jaren later het slachtoffer worden van de Holocaust. Uit archiefonderzoek blijkt dat op dit adres inderdaad Nathan Lijmer woonde, een koopman in groenten en fruit.