Archief 745
Inventaris 745-384
Pagina 486
Dossier 25
Jaar 1942
Stadsarchief

Administratieve rapportage/notitie betreffende marktcontrole.

Origineel

Administratieve rapportage/notitie betreffende marktcontrole. H. P. Stamerveld,


marktplaats Leyts. pl.
( heeft op 5/7 jl. zijn
toewijzing n.l. 24 pond
gerookte aal niet op
zijn marktplaats ver-
kocht ).

G. L. Keyzer,


marktplaats Dapperstraat.
( heeft op 24 Juli jl. i.p.v.
zijn toewijzing ger. aal groot
24 pond, slechts 15 1/2
pond op zijn marktplaats
verkocht ).

voorloopig van de
verdeeling heb geschorst * Inhoud: Het document betreft een rapportage van een controleur of ambtenaar over twee viskooplieden die zich niet hebben gehouden aan de voorwaarden van hun vis-toewijzing.
* Casus Stamerveld: Deze handelaar op het Leidseplein had een toewijzing van 24 pond gerookte paling, maar heeft deze op 5 juli in het geheel niet op zijn officiële marktplaats verkocht. Dit wijst op verkoop 'buitenom', oftewel via de zwarte markt.
* Casus Keyzer: Deze handelaar op de Dappermarkt verkocht op 24 juli slechts een deel (15,5 van de 24 pond) op zijn officiële plek. Ook hier is het vermoeden dat het restant illegaal is doorverkocht.
* Sanctie: De opsteller van het document trekt direct een conclusie: beide handelaren worden "voorloopig van de verdeeling" geschorst. Dit betekent dat zij bij de volgende distributieronde geen nieuwe voorraad toegewezen krijgen.
* Paleografie: Het handschrift is een vlot, zakelijk 20e-eeuws cursief. Afkortingen zoals jl. (jongstleden), n.l. (namelijk), i.p.v. (in plaats van) en ger. (gerookte) zijn kenmerkend voor dergelijke administratieve verslagen. Dit document is zeer waarschijnlijk afkomstig uit de periode van de Duitse bezetting in Nederland (1940-1945). Tijdens de Tweede Wereldoorlog was er een streng distributiesysteem van kracht vanwege de schaarste aan goederen. Producten zoals gerookte paling waren schaars en zeer gewild op de zwarte markt, waar prijzen vele malen hoger lagen dan de officieel vastgestelde maximumprijzen.

De controle op marktkooplieden werd in die tijd verscherpt uitgevoerd door instanties zoals de Crisis Controle Dienst (CCD). Handelaren waren verplicht hun toegewezen waren op hun vaste standplaats tegen de vastgestelde prijzen te verkopen. Wanneer men 'voorraad' achterhield om deze elders duurder te verkopen, volgde onmiddellijke uitsluiting van verdere leveringen, zoals in deze notitie is vastgelegd. De vermelding van het Leidseplein en de Dapperstraat bevestigt dat het hier om toezicht op de Amsterdamse markthandel gaat. H.P. Stamerveld en G.L. Keyzer.

Samenvatting

  • Inhoud: Het document betreft een rapportage van een controleur of ambtenaar over twee viskooplieden die zich niet hebben gehouden aan de voorwaarden van hun vis-toewijzing.
  • Casus Stamerveld: Deze handelaar op het Leidseplein had een toewijzing van 24 pond gerookte paling, maar heeft deze op 5 juli in het geheel niet op zijn officiële marktplaats verkocht. Dit wijst op verkoop 'buitenom', oftewel via de zwarte markt.
  • Casus Keyzer: Deze handelaar op de Dappermarkt verkocht op 24 juli slechts een deel (15,5 van de 24 pond) op zijn officiële plek. Ook hier is het vermoeden dat het restant illegaal is doorverkocht.
  • Sanctie: De opsteller van het document trekt direct een conclusie: beide handelaren worden "voorloopig van de verdeeling" geschorst. Dit betekent dat zij bij de volgende distributieronde geen nieuwe voorraad toegewezen krijgen.
  • Paleografie: Het handschrift is een vlot, zakelijk 20e-eeuws cursief. Afkortingen zoals jl. (jongstleden), n.l. (namelijk), i.p.v. (in plaats van) en ger. (gerookte) zijn kenmerkend voor dergelijke administratieve verslagen.

Historische Context

Dit document is zeer waarschijnlijk afkomstig uit de periode van de Duitse bezetting in Nederland (1940-1945). Tijdens de Tweede Wereldoorlog was er een streng distributiesysteem van kracht vanwege de schaarste aan goederen. Producten zoals gerookte paling waren schaars en zeer gewild op de zwarte markt, waar prijzen vele malen hoger lagen dan de officieel vastgestelde maximumprijzen.

De controle op marktkooplieden werd in die tijd verscherpt uitgevoerd door instanties zoals de Crisis Controle Dienst (CCD). Handelaren waren verplicht hun toegewezen waren op hun vaste standplaats tegen de vastgestelde prijzen te verkopen. Wanneer men 'voorraad' achterhield om deze elders duurder te verkopen, volgde onmiddellijke uitsluiting van verdere leveringen, zoals in deze notitie is vastgelegd. De vermelding van het Leidseplein en de Dapperstraat bevestigt dat het hier om toezicht op de Amsterdamse markthandel gaat.

Genoemde Personen 1

Kooplieden in dit dossier 4

Brasem (blei), meun, sneep en winde boven 1/2 kg Barbeel en kroeskarper Waterlooplein 0,41
dhr. Dinkgreve (voorzitter) Waterlooplein 0,30
Voorn en kolblei 250 gram en zwaarder en serpeling Waterlooplein 0,30
B. Gramsteman Waterlooplein 0,26