Officieel besluit / Circulaire. Kort na 9 juli 1942 (gezien de referentie naar het bestuursbesluit van die datum). Verkoop van groenten en fruit door telers aan consumenten.

Het Rijksbureau voor de Voedselvoorziening in Oorlogstijd maakt bekend, dat ten opzichte van den verkoop van groenten en fruit door telers aan consumenten het volgende is bepaald:

Telers van groenten en fruit mogen vanaf heden slechts éénmaal per dag en per consument uitsluitend aan consumenten, woonachtig binnen de gemeente, waar het bedrijf van den teler is gelegen, ten hoogste 2½ kg. groente en/of fruit verkoopen, Deze verkoop mag slechts plaats hebben op het bedrijf van den teler rechtstreeks aan den consument.

Deze regeling geldt niet voor de gemeenten Amsterdam, Rotterdam, 's-Gravenhage, Utrecht, Haarlem en de Gooi-gemeenten, waar iedere verkoop door de telers aan consumenten reeds verboden was en thans ook verboden blijft. De verkoop van kersen in de boomgaard, (inde z.g. kerseneetgelegenheden) blijft voor verbruik ter plaatse toegestaan. Aardappelen mogen nergens rechtstreeks aan consumenten worden verhandeld.
-.-.-.-.-

Bij Bestuursbesluit N.G.F.C.No.90 d.d. 9 Juli 1942 is bepaald, dat het pachten en verpachten van ongeoogste appelen en peren wordt toegestaan onder dezelfde voorwaarden als volgens Bestuursbesluit No.87(zie circulaire No.288) gelden voor het verpachten en pachten van ongeoogste pruimen, vroege appelen en vroege peren.

Wij verzoeken U Uw aanvoerders hiervan in kennis te stellen.

NEDERLANDSCHE GROENTEN- EN FRUITCENTRALE. Dit document is een officiële bekendmaking die strikte regels oplegt aan de directe handel tussen boer en burger. In een poging de distributie van voedsel volledig te beheersen, stelt het Rijksbureau de volgende beperkingen in:
1. Kwantiteit: Maximaal 2,5 kg per consument per dag.
2. Locatie: Verkoop mag alleen plaatsvinden op het bedrijf zelf (geen straathandel).
3. Doelgroep: Alleen aan inwoners van de eigen gemeente (ter voorkoming van "voedseltoerisme").
4. Uitsluiting: In grote steden blijft directe verkoop totaal verboden om de centrale distributie (en rantsoenering) niet te ondermijnen.
5. Producten: Aardappelen zijn volledig uitgesloten van deze regeling; deze moesten via de officiële kanalen gaan.

Het tweede deel van het document regelt de pacht van ongeoogst fruit ("verkoop op de boom"), wat een gebruikelijke methode was voor fruithandelaren om oogsten op voorhand op te kopen. Tijdens de Duitse bezetting van Nederland (1940-1945) werd de voedselvoorziening strak gereguleerd via het systeem van de Rijksbureaus. Het doel was tweeledig: enerzijds het voorkomen van tekorten en woekerprijzen door rantsoenering, en anderzijds het veiligstellen van voedselexport naar Duitsland.

Directe verkoop door telers aan consumenten werd door de bezetter en de collaborerende administratie gezien als een lek in het systeem, omdat dit de zwarte handel in de hand werkte en de officiële distributie via veilingen omzeilde. De "Nederlandsche Groenten- en Fruitcentrale" (N.G.F.C.) fungeerde hierbij als het uitvoerend orgaan dat de markt controleerde. Dergelijke maatregelen werden in de loop van de oorlog steeds strenger naarmate de schaarste toenam.