Archiefdocument
Origineel
4 september 1942 Rb.V.V.O. -2- Circ.No.405/'42 dd. 4 Sept. 1942.
PEREN
Groep II Légipont enz.
kwaliteit I A per 100 kg. f. 35.--
" A " 100 " " 25.--
" B " 100 " " 10.--
Groep IIa Brederode enz.
kwaliteit A " 100 " " 25.--
" B " 100 " " 10.--
Groep III Beurré de Mérode enz.
kwaliteit A " 100 " " 22.--
" B " 100 " " 10.--
Groep IV overige soorten
kwaliteit A " 100 " " 15.--
" B " 100 " " 10.--
APPELEN
Groep I Cox Oranje Pippin enz.
kwaliteit I A " 100 " " 50.--
" A " 100 " " 35.--
" B " 100 " " 20.--
Groep II Goudreinetten enz.
kwaliteit I A " 100 " " 35.--
" A " 100 " " 25.--
" B " 100 " " 15.--
Groep III Brabantsche belle-fleur enz.
kwaliteit IA " 100 " " 30.--
" A " 100 " " 22.--
" B " 100 " " 12.--
Groep IV Jacques Lebel enz.
kwaliteit A " 100 " " 20.--
" B " 100 " " 12.--
Groep V overige soorten
kwaliteit A " 100 " " 17.--
" B " 100 " " 10.--
DRUIVEN
Alicante " 100 " " 50.--
De hiervoor vermelde prijzen gelden tevens als maximum-prijzen voor het binnenland.
Voor de afwijkende kwaliteit bedraagt de maximumprijs 80 % van den voor het goedgekeurde product vastgestelden prijs.
BINNENLANDSCHE MAXIMUMPRIJZEN.
Voor de volgende producten gelden de daarbij vermelde maximumprijzen voor het binnenland.
GOED | AFWIJKEND
:--- | :--- | :---
CHINEESCHE KOOL per 100 kg. | f. 3.-- | f.2.40
BOERENKOOL " 100 " | " 3.-- | " 2.40
PEEN ZONDER LOF
(Sort.I v.20-50 gr. gewasschen) " 100 " | " 7.-- | " 5.60
BOSPEEN " 100 bs. | " 5.-- | " 4.--
KROTEN I tot ½ kg.p.stuk " 100 kg. | " 4.-- | " 3.20
II van ½-1 " " " 100 " | " 3.-- | " 2.40
III " 1-1½ " " " 100 " | " 2.50 | " 2.--
GEKOOKTE KROTEN
3 stuks of meer dan 3 stuks p.kg. " 100 " | " 10.--
minder dan 3 st.p.kg. " 100 " | " 8.60
BOSSELDERIJ " 100 bos | " 2.50 | " 2.--
PREI boven 10 mm.ø " 100 kg. | " 9.-- | " 7.20
tot 10 " ø " 100 " | " 7.-- | " 5.60
KNOLSELDERIJ MET LOF
I boven 10 cm.ø " 100 st. | " 9.-- | " 7.20
II van 8-10 " ø " 100 " | " 7.-- | " 5.60
III " 6-8 " ø " 100 " | " 5.-- | " 4.--
beneden 6 cm. ø " 100 " | " 2.50 | " 2.--
./.3. Dit document is een getypte prijslijst die de strikte regulering van de voedselmarkt in Nederland tijdens de Tweede Wereldoorlog illustreert. Het bevat gedetailleerde prijsvaststellingen voor fruit en groenten, waarbij een onderscheid wordt gemaakt tussen verschillende kwaliteitsklassen (A, B, IA) en sorteringen (op basis van gewicht of diameter/ø).
Opvallend is de systematiek:
1. Categorisering: Producten worden onderverdeeld in groepen (bijv. specifieke rassen zoals Cox Oranje Pippin versus "overige soorten").
2. Standaardisatie: Prijzen worden uniform berekend per 100 kg, 100 bossen (bs) of 100 stuks (st).
3. Kwaliteitscontrole: Er is een duidelijke straf op minderwaardige producten; "afwijkende kwaliteit" mag slechts voor 80% van de prijs van het "goedgekeurde" product worden verkocht.
4. Prijsbeheersing: Het document benadrukt dat deze prijzen gelden als "maximumprijzen voor het binnenland", bedoeld om inflatie en woekerprijzen op de zwarte markt tegen te gaan. Het document is uitgevaardigd door het Rijksbureau voor de Voedselvoorziening in Oorlogstijd (Rb.V.V.O.). Ten tijde van de Duitse bezetting (1940-1945) was de Nederlandse economie een geleide economie geworden. Door schaarste als gevolg van export naar Duitsland en stagnerende import, moest de distributie en prijsvorming van nagenoeg alle levensmiddelen door de overheid worden beheerst.
September 1942 was een periode waarin de tekorten steeds nijpender werden. Het Rb.V.V.O. had de taak om de voedselvoorziening eerlijk te verdelen via het distributiebonnenstelsel en tegelijkertijd de prijzen betaalbaar te houden voor de gemiddelde burger. De namen van de fruitrassen (zoals 'Brabantsche belle-fleur') en de spelling ('gewasschen', 'Binnenlandsche') zijn typerend voor de vroege 20e eeuw. De vermelding van "Alicante" druiven duidt op de destijds populaire kasdruiven uit het Westland.