Handgeschreven ambtelijke notitie (telefoonnotitie).
Origineel
Handgeschreven ambtelijke notitie (telefoonnotitie). 16 maart (jaartal niet gespecificeerd, vermoedelijk jaren '40). Ambtenaar Brandstoffenmarkten
Telef. mededeeling van
M. Kraaijer Gem. Belastingen.
In de Reguliersgrt. voor de
Fokke Simonszstr. neemt sedert
een week ligplaats in met
een dekschuit:
J. P. J. A. Schiele
Wilgenhoflaan 5
Beverwijk
Er wordt hout voor brandhout
op verwerkt. Des avonds wordt
schuit verhaald naar Lijnbaansgrt.
Uit dien hoofde brandstoffenmarkt-
geld innen!
Dat heb ik reeds met
Schiele besproken.
[Handtekening]
16/3 Dit document is een interne ambtelijke notitie gebaseerd op een telefonische melding van de afdeling Gemeentelijke Belastingen aan de Ambtenaar Brandstoffenmarkten. De kern van de melding is een illegale of niet-geregistreerde economische activiteit op het water in Amsterdam.
De heer J.P.J.A. Schiele uit Beverwijk heeft een dekschuit aangemeerd op de hoek van de Reguliersgracht en de Fokke Simonszstraat. Op dit schip wordt hout verwerkt tot brandhout. Om handhaving te ontlopen of uit logistieke overwegingen wordt de schuit 's avonds verplaatst naar de Lijnbaansgracht. De instructie is glashelder: er moet "brandstoffenmarktgeld" (staangeld of belasting op de handel in brandstoffen) worden geïnd. De schrijver van de notitie geeft aan dat hij dit al met de betrokkene (Schiele) heeft besproken, wat duidt op een directe confrontatie of vooraankondiging van de heffing. Hoewel een jaartal ontbreekt, wijzen de terminologie ("brandstoffenmarkt") en de aard van de activiteit (het ter plekke verwerken van hout tot brandhout op een schuit) sterk op de periode van de Tweede Wereldoorlog of de vroege wederopbouw. Tijdens de oorlogsjaren, met name de Hongerwinter, was brandhout extreem schaars en strikt gereguleerd door de gemeente Amsterdam via het Bureau Brandstoffen.
De Brandstoffenmarkt was destijds een belangrijk orgaan dat toezag op de distributie en verkoop van kolen en hout. Het feit dat de belastingen hier bovenop zitten, toont aan hoe scherp de controle was op elke vorm van handel in schaarse energiebronnen binnen de grachtengordel. De genoemde locaties liggen in het centrum van Amsterdam, vlakbij de Amstel, wat logische plekken waren voor de aanvoer van materialen per schip. A. Schiele Brandstoffenmarkten (Ambtenaar) J.P.J.A. Schiele M. Kraaijer Gemeente Amsterdam