Archief 745
Inventaris 745-411
Pagina 32
Dossier 113
Jaar 1943
Stadsarchief

Een gedetailleerd statistisch overzichtstabel (spreadsheet) van de visafslagen in Nederland.

Origineel

Een gedetailleerd statistisch overzichtstabel (spreadsheet) van de visafslagen in Nederland. De tabel is ingedeeld in kolommen voor de volgende locaties (van links naar rechts):
Amsterdam, Bergen op Zoom, Breskens, Elburg, Enkhuizen, Gorinchem, Hardinxveld, Harderwijk, Harlingen, Den Helder, Hindeloopen, Hoorn, Huizen, Kralingscheveer, Lemmer, Makkum, Medemblik, Moerdijk, Monnikendam, Muiden [?], Oudeschild, Rotterdam, Scheveningen, Spakenburg, Stavoren, Stellendam, Urk, Veere, Vlaardingen, Vlissingen, Volendam, Wieringen (Den Oever), Woudrichem, IJmuiden, Zoutkamp.

De rijen bevatten de volgende categorieën (Omschrijving):

  1. Overdekte ruimte en/of open lucht
    • oppervlakte overdekt: (m2)
    • oppervlakte onoverdekt: (m2)
  2. Rechtsvorm van den afslag: (Afkortingen zoals Gem., Coöp., Part., Verg., Rijksafslag, Provincie-)
  3. Datum van vestiging: (Jaartallen)
  4. Aantal verkoopers: (Numerieke opgave)
  5. Eenheid waarin verkocht wordt
    • a. kist of mand, kg, stuk
    • b. diversen:
  6. Gebruik mijn toestel: (Ja/Neen - verwijst naar de veilingklok)
  7. Aantal handelaren (totaal)
    • a. vóór invoering verdeelsysteem:
    • b. na:
  8. Afslagrechten van aanvoerders
    • a. vóór 1 september 1942:
    • b. na 1 september 1942:
  9. Koopmanskorting vóór 18 Augustus 1942:
  10. Waarde in guldens van de afgeslagen visch in 1938, 1939, 1940 en 1941 (gemiddeld): (Bedragen in guldens) Dit document vormt een belangrijke bron voor de economische geschiedenis van de Nederlandse visserijsector tijdens de Tweede Wereldoorlog. Het geeft een overzicht van de schaalverschillen tussen afslagen: van zeer kleine lokale markten (zoals Gorinchem met 10 m2 overdekte ruimte) tot de enorme industriële afslag van IJmuiden (ruim 6,9 miljoen gulden omzet). De data tonen de overgang van een vrije markt naar een gereguleerde oorlogseconomie, expliciet zichtbaar in de rijen over het "verdeelsysteem" en de wijzigingen in afslagrechten per september 1942. Ook de modernisering is af te lezen aan het gebruik van het "mijn toestel" (de elektrische veilingklok), die in de grotere afslagen zoals Scheveningen en IJmuiden ontbrak of anders was geregeld, terwijl kleinere afslagen zoals Elburg er wel gebruik van maakten. Tijdens de Duitse bezetting (1940-1945) kwam de Nederlandse visserij onder streng toezicht te staan. De introductie van een "verdeelsysteem" was noodzakelijk vanwege schaarste en distributierantsoenering. De overheid (via de Directie van de Visserijen) centraliseerde de controle op de visstromen om de voedselvoorziening te waarborgen en zwarte handel tegen te gaan. Dit document is waarschijnlijk opgesteld voor administratieve doeleinden om de impact van deze maatregelen op de verschillende afslagen te monitoren en te uniformeren. Het weerspiegelt de bureaucratische nauwkeurigheid waarmee de economie in die crisistijd werd vastgelegd.

Samenvatting

Dit document vormt een belangrijke bron voor de economische geschiedenis van de Nederlandse visserijsector tijdens de Tweede Wereldoorlog. Het geeft een overzicht van de schaalverschillen tussen afslagen: van zeer kleine lokale markten (zoals Gorinchem met 10 m2 overdekte ruimte) tot de enorme industriële afslag van IJmuiden (ruim 6,9 miljoen gulden omzet). De data tonen de overgang van een vrije markt naar een gereguleerde oorlogseconomie, expliciet zichtbaar in de rijen over het "verdeelsysteem" en de wijzigingen in afslagrechten per september 1942. Ook de modernisering is af te lezen aan het gebruik van het "mijn toestel" (de elektrische veilingklok), die in de grotere afslagen zoals Scheveningen en IJmuiden ontbrak of anders was geregeld, terwijl kleinere afslagen zoals Elburg er wel gebruik van maakten.

Historische Context

Tijdens de Duitse bezetting (1940-1945) kwam de Nederlandse visserij onder streng toezicht te staan. De introductie van een "verdeelsysteem" was noodzakelijk vanwege schaarste en distributierantsoenering. De overheid (via de Directie van de Visserijen) centraliseerde de controle op de visstromen om de voedselvoorziening te waarborgen en zwarte handel tegen te gaan. Dit document is waarschijnlijk opgesteld voor administratieve doeleinden om de impact van deze maatregelen op de verschillende afslagen te monitoren en te uniformeren. Het weerspiegelt de bureaucratische nauwkeurigheid waarmee de economie in die crisistijd werd vastgelegd.

Producten

A.G.F. (Aardappelen): Aardappel A.G.F. (Aardappelen): Klei A.G.F. (Fruit): Appel A.G.F. (Fruit): Fruit A.G.F. (Groenten): Groente A.G.F. (Groenten): Sla Vis & Zee: Aal Vis & Zee: Vis Vis & Zee: Visch

Thema's

Jodenster/Maatregelen

Kooplieden in dit dossier 8