Administratief register / Logboek van melkaanvoer.
Origineel
Administratief register / Logboek van melkaanvoer. Augustus 1916. De tabel is ingedeeld in verschillende kolommen. Hieronder volgt een transcriptie van de koppen en een selectie van de data.
Koppen:
* Datum
* Bussen met inh. van: 30 L. / 40 L. / 50 L.
* Aantal bussen
* Aantal L. (Liters)
* Regeerings prijs
* Gewone prijs
* Aangevoerd met:
* Purmerenderboot
* Edammerveerboot
* Oostzaanderboot
* Br. in Waterl. boot
* Regeerings Melkkontr.
* Oostzaansche Omstreken
* Amst. en Amstelland (doorstreept of toegevoegd als 'Omstreken')
* Totaal
Selectie van data (eerste rijen):
| Datum | 30 L. | 40 L. | 50 L. | Aantal bussen | Aantal L. | Reg. prijs | Gew. prijs | Purm.boot | Edam.boot | Oostz.boot | Br. in W. | Reg. Melk. | Oostz. Omst. | Totaal |
| :--- | :--- | :--- | :--- | :--- | :--- | :--- | :--- | :--- | :--- | :--- | :--- | :--- | :--- | :--- |
| 1 | 6 | 450 | 444 | 900 | 40700 | f 0.10 | f 0.10 | 72 | 26 | 55 | 101 | 400 | 200 | 900 |
| 2 | 9 | 463 | 442 | 914 | 40090 | " | " | 71 | 28 | 40 | 165 | 400 | 200 | 914 |
| 3 | 9 | 407 | 391 | 807 | 36100 | " | ? | 51 | 26 | 56 | 80 | 409 | 200 | 807 |
| ... | ... | ... | ... | ... | ... | ... | ... | ... | ... | ... | ... | ... | ... | ... |
| Totaal | 215 | 15503 | 12474 | 28192 | 1250270 | | | 2246 | 847 | 1827 | 3236 | 16400 | 3579 | 28192 |
(Opmerking: Sommige totalen onderaan de kolommen bevatten correcties of zijn overschreven.) Het document is een schoolvoorbeeld van vroege 20e-eeuwse bureaucratie. De tabel is met de hand getrokken op voorbedrukt of zelf gelinieerd papier. Het handschrift is een verzorgd 'kantelschrift', typisch voor administratief personeel uit die tijd.
Interessant zijn de verschillende categorieën van aanvoer. De melk kwam niet alleen uit de directe omgeving (Amstelland), maar ook via specifieke bootverbindingen uit de regio boven het IJ (Purmerend, Edam, Oostzaan, Waterland). De kolom "Regeerings Melkkontr." (Regerings Melkcontrole) is opvallend groot in volume, wat wijst op een gecentraliseerde distributie of controle in die periode. Er is ook een onderscheid tussen de 'Regeeringsprijs' en de 'Gewone prijs', wat duidt op prijsregulering. Augustus 1916 valt midden in de Eerste Wereldoorlog. Hoewel Nederland neutraal was, had de oorlog een enorme impact op de voedselvoorziening. Er was schaarste door beperkte import en export, wat leidde tot de invoering van de Distributiewet in 1916.
De overheid greep in de markt in om de prijzen van basisbehoeften zoals melk betaalbaar te houden voor de bevolking en om de distributie eerlijk te laten verlopen. Dit verklaart de aanwezigheid van de "Regeerings Melkkontr." en de vaste "Regeeringsprijs" in dit overzicht. Amsterdam was als grote stad volledig afhankelijk van de constante aanvoer uit de omliggende polders; dit register was essentieel om de voedselzekerheid van de stad nauwlettend in de gaten te houden. De totale aanvoer van meer dan 1,2 miljoen liter melk in één maand illustreert de schaal van deze operatie.