Steunkaart (controlekaart voor werklozen).
Origineel
Steunkaart (controlekaart voor werklozen). GEMEENTELIJK BUREAU VOOR
SOCIALE ZAKEN
AMSTERDAM
STEUNKAART
[Rechtsboven in kader:]
Aan-
tal
bons
| |
| :--- | :--- |
| Vet | |
| Boter | |
| Rundvleesch | |
| | |
| Tomatensoep | |
| Groente | |
| Brandstof | |
Indien ritueele bons gewenscht worden, moet achter het betrokken artikel O.R.T. vermeld worden.
[Gedrukt:] de week van [stippellijn, oningevuld]
Naam : [handgeschreven] Werkhuize
| DAG : | V.M. | N.M. |
|---|---|---|
| Maandag | ||
| Dinsdag | ||
| Woensdag | ||
| Donderdag | ||
| [Vrij]dag | ||
| Zaterdag | ||
| --- |
De houder dezer kaart is verplicht vóór het verlaten van het stempellokaal na te gaan of de kaart juist werd afgestempeld.
Reclames na het verlaten van het stempellokaal blijven buiten beschouwing.
Indien de ondersteunde niet kan stempelen, vermeldt hij in het betrokken vakje de reden daarvan.
Model 2b - Stadsdrukkerij Amsterdam ❊ 8882-2-42-100.000 * Doel van het document: Deze kaart diende om de dagelijkse aanwezigheid van werklozen te controleren. Om in aanmerking te komen voor een uitkering ('steun'), moesten werklozen zich één of twee keer per dag melden bij een stempellokaal (V.M. = Voormiddag, N.M. = Namiddag) om te bewijzen dat ze niet zwart aan het werk waren.
* Rantsoenering: De tabel rechtsboven geeft aan dat de kaart ook gebruikt werd voor de toewijzing van extra bonnen voor schaarse goederen zoals vet, boter en brandstof. Dit wijst op een periode van oorlog of crisis.
* Religieuze context: De vermelding van O.R.T. (Onder Rabbinaal Toezicht) voor "ritueele bons" is een directe verwijzing naar de kosjere dieetwensen van de grote Joodse gemeenschap in Amsterdam. Het feit dat de gemeente hier apart in voorzag, was destijds standaardbeleid.
* Drukwerk: De code onderaan (8882-2-42-100.000) suggereert dat dit formulier in februari 1942 in een oplage van 100.000 stuks is gedrukt door de Stadsdrukkerij. Dit document stamt uit de periode van de Duitse bezetting van Nederland tijdens de Tweede Wereldoorlog. De 'stempelgang' werd door velen als vernederend ervaren. De specifieke verwijzing naar 'ritueele bons' (O.R.T.) krijgt een wrange lading wanneer men beseft dat in 1942 de systematische deportaties van de Joodse bevolking uit Amsterdam begonnen. Op het moment dat deze kaart werd uitgegeven, was de Joodse burger administratief nog opgenomen in het sociale zorgsysteem van de stad, alvorens door de bezetter volledig te worden uitgesloten en weggevoerd. De handgeschreven naam 'Werkhuize' kan duiden op de achternaam van de houder.