Dienstbrief / Formele aanmaning. 16 november 1939. Dienst Marktwezen Amsterdam (Jan van Galenstraat 14). [Briefhoofd met logo: drie Andreaskruisen in een poort-symbool]
MARKTWEZEN
AMSTERDAM DV.

[Handgeschreven:] Verzonden 16/11-39

TELEFOONNUMMER 85151
No. 31/67/1 M.
BIJLAGE ________________
ONDERWERP: ______________

VERZOEKE BIJ BEANTWOORDING DATUM EN NUMMER TE VERMELDEN

AMSTERDAM (W.) 16 November 1939
JAN VAN GALENSTRAAT 14

AAN den Heer A. van Kolm
Pl. Kerklaan 8 II
A m s t e r d a m - C.
Wijk 10.

Aangezien U gedurende langer dan drie weken in ge-
breke is gebleven, om het marktgeld, verschuldigd voor Uw
plaats op de markt Uilenburg [onderstreept]
te betalen, waarschuw ik U hierbij, dat U alsnog vóór [handgeschreven invoeging: o/p]
19 November a.s. aan Uw verplichting moet voldoen.
Ik wijs U er met nadruk [onderstreept] op, dat, indien U langer in
gebreke blijft, de U verleende vaste plaats, ingevolge artikel
11 van het Reglement op de Markten, met ingang van
26 November a.s. onherroepelijk wordt ingetrokken. [onderstreept]
Indien een geldige reden U verhindert, om aan Uw
verplichtingen te voldoen (bijvoorbeeld omdat U steun geniet;
in een ziekenhuis wordt verpleegd, enz.) dient U onmiddellijk [onderstreept]
mijn dienst hiervan in kennis te stellen, omdat dan kan worden
voorkomen, dat de intrekking plaatsvindt.

De Directeur,

[Linksonder:] A.Z. MODEL NO. 8. 10.000-6-'38-1533. * Doel: De brief dient als een laatste officiële waarschuwing voor een marktkoopman die een betalingsachterstand heeft opgelopen van meer dan drie weken.
* Juridische basis: Er wordt verwezen naar artikel 11 van het 'Reglement op de Markten', wat de directeur de bevoegdheid geeft om de vaste standplaats in te trekken bij wanbetaling.
* Toon: De tekst is formeel en direct. Het gebruik van onderstrepingen bij termen als "met nadruk", "onherroepelijk wordt ingetrokken" en "onmiddellijk" onderstreept de ernst van de situatie.
* Sociale bepaling: Opvallend is de expliciete vermelding van sociale omstandigheden (steun trekken of ziekenhuisopname) als geldige redenen om de maatregel op te schorten, mits dit direct wordt gemeld. * Tijdsperiode: De brief is gedateerd op 16 november 1939. Dit is vlak na het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog in Europa, maar nog een half jaar voor de Duitse inval in Nederland. De gemeentelijke bureaucratie in Amsterdam functioneerde op dat moment nog volgens de reguliere vooroorlogse kaders.
* Locatie: De markt op de Uilenburg (Uilenburgerstraat) bevond zich in het hart van de oude Amsterdamse Jodenbuurt. Het was een levendige, maar vaak arme markt waar veel Joodse kooplieden hun brood verdienden. De geadresseerde woonde in de nabijgelegen Plantagebuurt.
* Historisch perspectief: Voor de ontvanger was de dreiging van het verliezen van een "vaste plaats" existentieel, aangezien dit vaak de enige bron van inkomsten was voor een gezin. Achteraf bezien is dit document wrang; niet lang na deze brief zou de bezetter het marktwezen gaan gebruiken als instrument voor de uitsluiting en vervolging van de Joodse bevolking. Dit document toont echter de situatie vlak vóór die omslag.