Gedrukt jaarverslag of statistisch overzicht van markthandel (vermoedelijk van de Gemeente Amsterdam, gezien de vermelding van de Uilenburgergracht). [Pagina 6]

De totale hoeveelheid aardappelen, in 1938 aangevoerd op de Centrale Markt, wordt geschat op 65.733 ton met een waarde van f 3.137.268 (voor 1937 waren deze cijfers 65.144 ton met een waarde van f 2.440.299).

De herkomst was in hoofdzaak als volgt : Zeeland 57,5 (v.j. 67,2)%; Noordholland 29,9 (v.j. 26,2)%; Friesland 8,2 (v.j. 3,1)%; Malta 2,3 (v.j. 2,1)%; Westland 1,3 (v.j. 0,7)%; diverse plaatsen 0,8 (v.j. 0,7)%.

De waarde van den aanvoer van bloemen in den zoogenaamden bloemen hoek op de Centrale Markt bedroeg volgens opgave f 81.218 (v.j. f 77.211).

Hieronder volgt een recapitulatie van de geschatte waarden en van de marktaanvoeren van aardappelen, groenten en fruit.

In het koelhuis werden de volgende soorten groenten en fruit opgeslagen : artisjokken, asperges, andijvie, aubergines, augurken, bloemkool, doperwten, komkommers, kropsla, meirapen, peterselie, postelein, prei, raapstelen, radijs, selderie, snijboonen, spercieboonen, spinazie, spitskool, spruitjes, tomaten, witlof, aardbeien, abrikozen, appelen, bessen, bramen, citroenen, dadels, druiven, frambozen, hazelnoten, kastanjen, kersen, kwetsen, mandarijnen, meloenen, peren, perziken, pompelmoes, grape fruit, pruimen, sinaasappelen, champignons en pfefferlingen, vijgen en walnoten.

Brandstoffenmarkten.
De aanwijzing der verschillende tijdelijke hulpmarkten is tijdens het verslagjaar voor ten hoogste één jaar verlengd. Op 4 Maart werd de Uilenburgergracht (zuidzijde) als tijdelijke hulpmarkt aangewezen.
De opbrengst aan marktgeld bedroeg : f 21.123,62 (v.j. f 21.929,30).
In het verslagjaar werd aan de brandstoffenmarkt ligplaats ingenomen :
per kalenderweek door 4411 schuiten (v.j. 5045 schuiten) met een totalen inhoud van 246.294 ton van 1000 kg laadvermogen (v.j. 286.523 ton); per kalenderdag door 200 schuiten (v.j. 225 schuiten) met een totalen inhoud van 11.986 ton van 1000 kg laadvermogen (v.j. 13.500 ton) ; per kalenderjaar door 252 schuiten (v.j. 242 schuiten) met een totalen inhoud van 13.967 ton van 1000 kg laadvermogen (v.j. 13.576 ton).

Vischmarkt.
De totale opbrengst der in het verslagjaar voor den afslag aangevoerde en dus van gemeentewege geveilde visch bedroeg : f 179.614,33 (v.j. f 218.929,94).
Aan afslaggelden werd ontvangen : f 8960,88 (v.j. f 10.805,58).
Aan aanvoergelden op het buitenterrein werd ontvangen : f 6074,66 (v.j. f 7123,13).
Aan entréegelden f 779,50 (v.j. f 833.50).

6

[Pagina 7]

De totale hoeveelheid visch, in 1936, 1937 en 1938 afgeslagen in de Vischhal op de Vischmarkt, staat vermeld in onderstaanden staat.

7

--- * Economische verschuiving: Tussen 1937 en 1938 steeg de waarde van de aangevoerde aardappelen spectaculair (van ~2,4 miljoen naar ~3,1 miljoen gulden), terwijl de hoeveelheid in kg nagenoeg gelijk bleef. Dit wijst op een sterke prijsstijging per eenheid in 1938.
* Herkomst: De aardappelmarkt was in 1938 sterk afhankelijk van Zeeland (57,5%), al was dit een flinke daling ten opzichte van het voorgaande jaar (67,2%). Opvallend is de import uit Malta (2,3%).
* Visconsumptie: De totale aanvoer van vis in kilo's vertoont een dalende lijn tussen 1936 (1,27 miljoen kg) en 1938 (1,06 miljoen kg). Vooral de aanvoer van Schol kelderde in 1938 aanzienlijk vergeleken met de jaren ervoor. Daarentegen verdubbelde de aanvoer van Wijting bijna in 1938.
* Logistiek: De lijst met producten in het koelhuis is zeer uitgebreid en bevat voor die tijd relatief exotische producten zoals aubergines, "pompelmoes" (grapefruit) en "pfefferlingen" (cantharellen), wat duidt op een internationaal georiënteerde en technisch geavanceerde marktvoorziening.
* Transport: De brandstoffenmarkt was nog sterk afhankelijk van vervoer over water ("schuiten"), waarbij de Uilenburgergracht een cruciale rol speelde als hulpmarkt.

--- Dit document stamt uit de late jaren '30, de periode vlak voor het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog. De gedetailleerde verslaglegging is typerend voor de gemeentelijke marktwezen-administraties van grote steden zoals Amsterdam. De "Centrale Markt" verwijst naar de Centrale Markthallen aan de Jan van Galenstraat (geopend in 1934), die de opvolger was van de diverse verspreide markten in de stad.

De termen "v.j." (vorig jaar) en de vergelijking over drie jaar duiden op een streven naar economische monitoring en transparantie. De visserijstatistieken geven een uniek inkijkje in de biodiversiteit van de vangst die toen op de Nederlandse markten gangbaar was, waaronder soorten die tegenwoordig minder algemeen zijn in de handel, zoals elft en zeewolf. De vermelding van brandstoffenmarkten herinnert aan een tijd waarin kolen en turf de belangrijkste bronnen voor huisverwarming waren, die massaal per schuit de stad in kwamen. Gemeente Amsterdam Marktwezen