D. Willinkpl
Bekijk Verhaal ➔Archiefdocumenten
Document
Deze lijst is een schrijnend voorbeeld van de bureaucratische systematiek waarmee de Jodenvervolging in Nederland werd uitgevoerd. De letter 'J' vóór de registratienummers identificeerde de personen expliciet als Joods. De lijst bevat mannen van verschillende leeftijden, variërend van jonge twintigers tot vijftigers, allen woonachtig in Amsterdam. De vele adressen in de Transvaalbuurt en de Oosterparkbuurt weerspiegelen de concentratie van de Joodse bevolking in deze wijken. De rode vinkjes, soms dubbel aangebracht, suggereren een controleproces waarbij werd nagegaan of de personen daadwerkelijk waren verschenen voor hun tewerkstelling of transport.
Administratieve lijst (waarschijnlijk een uittreksel uit een kaartsysteem).
* **Gegevensstructuur:** De lijst is alfabetisch geordend op achternaam (sectie N t/m S). De adressen bevinden zich vrijwel allemaal in Amsterdam, met een sterke concentratie in de Rivierenbuurt (o.a. Rijnstraat, Zuider Amstellaan, Kinderdijkstraat) en de Transvaalbuurt (o.a. Retiefstraat, Afrikanerplein). Dit waren wijken waar de Joodse bevolking door de bezetter werd geconcentreerd. * **Demografie:** De geboortedata laten zien dat het hier om een dwarsdoorsnede van de bevolking gaat, variërend van ouderen (bijv. Schelvis A., geb. 1895) tot jonge volwassenen (bijv. Schaap A., geb. 1924). * **Typografische details:** De aanduidingen 'hs', ' ', ' ' ' en ' ' ' ' verwijzen naar de verdiepingen (huis, 1-hoog, 2-hoog, 3-hoog). Enkele typefouten zijn zichtbaar (bijv. "Wagen aarstr." in plaats van Wagenaarstraat).
Document
De lijst geeft een gedetailleerd overzicht van de sociaaleconomische achtergrond van een groep mannen in Amsterdam. * **Beroepen**: Er is een grote diversiteit, variërend van arbeiders (sigarenmaker, diamantbewerker, slager) tot administratieve en commerciële beroepen (koopman, importeur, kantoorbediende). Opvallend zijn ook de creatieve beroepen zoals 'toneelist' en 'fotograaf'. * **Geografie**: De adressen concentreren zich in buurten met een historisch grote Joodse populatie, zoals de Rivierenbuurt (Rijnstraat, Amstelkade, Waalstraat) en de oude Joodse buurt (Valkenburgerstraat, Geldersekade). * **Redenen voor niet-werken**: De administratie is zeer specifiek in het bijhouden waarom iemand niet aan de werkplicht voldoet. 'Dokters attest' en 'ziek uitk.' (ziekte-uitkering via de Rijksverzekeringsbank, RVB) zijn de meest voorkomende redenen. Dit wijst op een poging om via medische weg vrijstelling te krijgen van (dwang)arbeid.
Relevante Archieffragmenten
Div. bylagen (w.o. teek).
M. de Haan.
- 3 -
# TRANSCRIPTIE [Links bovenin een klein merkje, mogelijk een 'i' of vinkje] Molenaar 'B <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> <s>IIII</s> 16/12 '43 Markt Dapperstraat B [onderstreept]
# TRANSCRIPTIE Mr. Witlaer [onderstreept]