Brief op officieel briefpapier van de Gemeente Amsterdam. 29 Juni 1939. De Wethouder voor de Levensmiddelen, Wasch- en schoonmaak-, bad- en zweminrichtingen. Den heer Directeur van den Dienst van het Marktwezen. GEMEENTE AMSTERDAM

Nº 20/21 / M. 339 30/6
AFD. L.M.
No. 108/29 - 1939
BIJLAGEN

AMSTERDAM, 29 Juni 1939.

[Handgeschreven:] uit hr. v. Drunen
[Onleesbare paraaf]

MEN WORDT VERZOCHT BIJ HET ANTWOORD
NAUWKEURIG HET NUMMER EN DE AFDEELING
VAN DIT SCHRIJVEN TE VERMELDEN.

In verband met de retributie ingevolge de Warenwet, is door mijn afdeeling aan U aangevraagd een lijst van kooplieden die de dag- en weekmarkten bezoeken. Dezerzijds is door persoonlijk onderzoek nagegaan, welke kooplieden zich laten bijstaan, daar dit voor de mate van aanslag noodig is te weten. Hierbij bleek, dat de van Uw administratie ontvangen opgave verre van juist is. Zoo zijn losse plaatshouders bij U niet ingeschreven (een opgave werd althans niet verstrekt), terwijl van de vaste plaatshouders vele verhuisd, overleden of om andere redenen hun koopmansberoep niet meer uitoefenen, hoewel Uw administratie hiervan nog wel opgave aan mijn afdeeling deed.

Bij een eerste bezoek aan de markten gebracht (de markt aan het Mosplein en de Surinamestraat moet nog worden behandeld) bleek dat vele kooplieden niet voorkwamen op de van U ontvangen lijsten. Zoo bij de Albert Cuypstraat 38 bekend, 20 onbekend; Amstelveld resp. 14 - 11; Dapperstraat 16 - 15; Jan Evertsenstraat 8 - 7, ten Katestraat 22 - 10; Lindengracht 35 - 15; Nieuwmarkt 2 - 5; Noordermarkt 25 - 23; Uilenburg 31 - 16; Waterlooplein 19 - 11: (Het onderzoek strekte zich alleen uit tot kooplieden in de artikelen, die onder de Warenwet vallen, dus niet kleeding, aardappelen, groente, fruit enz.).

Het onderzoek zal nog worden herhaald c.q. voortgezet.
Ik mag U niet verhelen, dat deze mededeeling mij zeer heeft verontrust, mede ook met het oog op de financieele administratie en de verantwoording van het marktpersoneel dienaangaande. Alvorens een definitief oordeel te vormen, zal ik gaarne van U vernemen, waaraan deze omstandigheid toe te schrijven is, en welke maatregelen U eventueel denkt te nemen.
vM

Aan
den heer Directeur van den
Dienst van het Marktwezen.

De Wethouder voor de Levensmiddelen,
Wasch- en schoonmaak-, bad- en zwem-
inrichtingen,
[Handgeschreven letter 'n']
[Handgeschreven handtekening]

Model G.A. 6
25.000-1-'39 * Kernboodschap: De Wethouder uit zijn ernstige bezorgdheid over de gebrekkige administratie van de Dienst van het Marktwezen. Uit eigen steekproeven blijkt dat de officiële lijsten van marktkooplieden totaal niet overeenstemmen met de werkelijkheid op straat.
* Problematiek:
* Veel 'vaste' plaatshouders op de lijst zijn in werkelijkheid overleden of gestopt.
* 'Losse' plaatshouders ontbreken volledig in de administratie.
* Dit heeft directe gevolgen voor de inning van 'retributie' (belastingen/leges) op basis van de Warenwet.
* Statistieken: De brief bevat een interessant overzicht van Amsterdamse markten in 1939, waarbij bij de Albert Cuypstraat bijvoorbeeld van de 58 gecontroleerde kooplieden er maar liefst 20 niet bekend waren bij de centrale administratie.
* Toon: De toon is formeel-ambtelijk maar streng. Termen als "verre van juist" en "zeer heeft verontrust" wijzen op een serieus bestuurlijk conflict of een ernstig falen van de betreffende dienst. * Tijdsbeeld: Juni 1939, vlak voor het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog. De gemeente probeert de grip op de economie en de marktgelden te verstevigen via de Warenwet.
* Locatie: De brief noemt iconische Amsterdamse markten zoals de Albert Cuyp, het Waterlooplein en de Uilenburg (destijds in het hart van de Joodse buurt).
* Bestuur: De genoemde wethouderspost (Levensmiddelen) was in deze periode cruciaal voor de voedselvoorziening en controle van de stad. De genoemde wethouder was destijds waarschijnlijk S.R. (Simcha) de Miranda, een bekende SDAP-bestuurder die zich inzette voor de Amsterdamse arbeidersklasse, alvorens hij tijdens de bezetting werd afgezet en later omkwam. L.M. Gemeente Amsterdam Marktwezen Puls