Getypte brief (doorslag of officieel bericht).
Origineel
Getypte brief (doorslag of officieel bericht). 29 mei 1940. Onbekende dienst (ondertekend door "De Directeur", kenmerken vP/DV en 1/34/3 M.). vP/DV.
extra [handgeschreven]
1/34/3 M.
29 Mei 1940.
de Stichting Nederlandsche
Meelcentrale,
Riouwstraat 170-186,
's-GRAVENHAGE.
Naar aanleiding van Uw circulaire No. C 3234 d.d.
28 Mei jl. bericht ik U, dat mijn dienst geen ruwe of gebrande
koffie en geen thee in voorraad heeft.
De Directeur, Het document is een korte, zakelijke mededeling opgesteld kort na de Duitse inval in Nederland (10-14 mei 1940). De directeur van een niet nader genoemde overheidsdienst of instantie reageert op een verzoek (circulaire) van de Stichting Nederlandsche Meelcentrale. De kernboodschap is dat de betreffende dienst geen enkele voorraad koffie (ruw of gebrand) of thee meer bezit.
De snelheid van de correspondentie is opvallend: de circulaire dateert van 28 mei en de beantwoording volgt reeds de volgende dag, 29 mei. Dit wijst op een strakke centrale regie en een gevoel van urgentie bij het inventariseren van essentiële goederen. De datum van deze brief, 29 mei 1940, valt in de eerste weken van de Duitse bezetting van Nederland. In deze periode begon de bezetter, vaak via bestaande of nieuw opgerichte Nederlandse instanties zoals de Meelcentrale, direct met het in kaart brengen van de nationale voedselvoorraden.
Hoewel de Meelcentrale primair over graanproducten ging, werden dergelijke centrale organen in de vroege oorlogsjaren vaak ingezet voor de brede distributie en controle van diverse schaarse goederen. Koffie en thee waren typische importproducten die door de oorlogssituatie en de blokkades direct schaars werden. Dit document markeert het begin van de bureaucratische processen die zouden leiden tot de strenge rantsoenering en de opkomst van 'surrogaatproducten' tijdens de oorlogsjaren. Het feit dat deze specifieke dienst aangeeft "geen voorraad" te hebben, illustreert hoe snel de normale bevoorrading van luxe genotsmiddelen na het uitbreken van de vijandelijkheden stagneerde.