Handgeschreven brief (slotfragment).
Origineel
Handgeschreven brief (slotfragment). genaamd, Zoo lopen er bij die zelfde
Firma Jamin venters zonder
ventvergunning, en is aan U de
vraag waar betaal ik mijn 5 gulden
per jaar dan voor.
Zoo zou ik het
wenschelijk vinden dat er Zondags
eens een strenge Controle gehouden
wordt, want dat gaat te zoo niet.
Hoogachtend
J. Kluijs
Spaarndammerdijk
17 III
Adam. De schrijver, J. Kluijs, uit zijn onvrede over oneerlijke concurrentie in de straathandel. Hij klaagt dat medewerkers van de bekende firma Jamin ("venters") zonder de benodigde vergunning goederen verkopen. De frustratie komt voort uit het feit dat de schrijver zelf wel jaarlijks 5 gulden betaalt voor zijn ventvergunning en zich afvraagt wat het nut van deze betaling is als er niet gehandhaafd wordt.
Er wordt specifiek gevraagd om "strenge Controle" op zondag. Dit wijst erop dat de illegale handel met name tijdens de zondagsrust (een indertijd strikt nageleefde wetgeving) plaatsvond, wat de ergernis bij de legale ondernemer vergrootte. De toon is beleefd doch dwingend ("...want dat gaat te zoo niet"). De brief is geschreven vanuit de Spaarndammerbuurt in Amsterdam ("Adam."). In de vroege 20e eeuw was de firma Jamin een dominante speler op de zoetwarenmarkt in Nederland, met een uitgebreid netwerk van winkels en straatverkopers. Ventvergunningen waren een belangrijke bron van inkomsten voor de gemeente en een middel om de orde op straat te handhaven.
Kleine zelfstandige venters voelden vaak de druk van grote ketens zoals Jamin. Dergelijke brieven aan de gemeente of politiecommissaris kwamen vaker voor wanneer men vond dat de overheid tekortschoot in het beschermen van de legale kleine ondernemer tegen de overmacht van grote bedrijven. De genoemde "5 gulden" was destijds een substantieel bedrag voor een kleine handelaar.