Handgeschreven brief (verzoekschrift).
Origineel
Handgeschreven brief (verzoekschrift). 22 juni 1942 (gebaseerd op stempel). Er is een handgeschreven aantekening van 25/6. Nº 46/383/1 M. 1942 22/6 m.i. [...] 25/6
vry.
Geachte Heer
daar ik mij tot de Heer van Zanten
had gewent met het verzoek
om mij te helpen aan een toe,,
wijzing voor gerookte aal daar ik
jaren met dezen man in een buurt
heb gevent zoo kreeg ik de raad om
mij schriftelijk tot u te wenden wat
ik ook gaarne doe hopende een
gunstig resultaat van u te mogen
ontvangen.
Geachte Heer daar ik circa 30 jaar
met haring vent en de laatste jaren
veel gerookte vis heb verkocht te
weten harde bokking spekbokking
gestoomde makreel, sprot en gerookte
aal zoo kocht ik mijn meestal
contant aan de vismarkt en wel bij
de volgende grossiers Heer Klein
en Holling en de Groot en andere
waar ik het beste terecht kon de
laatste tijd voor de oorlog kocht ik
ook veel bij Ysbrand Goedhart op de * Inhoud: De schrijver, een visverkoper (venter), verzoekt om een officiële toewijzing voor gerookte aal. Hij voert aan dat hij al 30 jaar in het vak zit en voorheen zijn waar contant inkocht bij diverse grossiers op de vismarkt.
* Taal en Schrijfstijl: Het handschrift is een verzorgd cursief uit het midden van de 20e eeuw. Er zijn enkele spelfouten die typerend zijn voor die tijd en het opleidingsniveau van de middenstand (bijv. "gewent" in plaats van "gewend" en "gevent" in plaats van "gevend"). De toon is formeel en respectvol ("Geachte Heer", "gaarne doe").
* Genoemde personen/zaken: De heer van Zanten (mogelijk een ambtenaar of tussenpersoon), grossiers zoals Heer Klein, Holling, De Groot en Ysbrand Goedhart. De genoemde producten zijn haring, harde bokking, spekbokking, gestoomde makreel, sprot en gerookte aal. Dit document is een direct gevolg van de schaarste en het distributiestelsel tijdens de Tweede Wereldoorlog in Nederland (juni 1942). In deze periode was de handel strikt gereguleerd door de bezetter en de Nederlandse overheid in opdracht van de bezetter. Kleine zelfstandigen zoals deze straatventer konden niet meer vrij inkopen op de markt, maar hadden officiële "toewijzingen" nodig om aan voorraad te komen.
De brief illustreert de overgang van een vrije markteconomie (waarbij men contant inkocht bij wie men wilde) naar een streng gecontroleerde planeconomie. De stempel "M. 1942" duidt waarschijnlijk op de afdeling Marktwezen van een gemeente (mogelijk Amsterdam, gezien de bekende namen van grossiers). De aantekening "vry" zou kunnen betekenen dat de aanvraag is vrijgegeven of afgehandeld. Marktwezen