Archief 745
Inventaris 745-395
Pagina 31
Dossier 2A
Jaar 1942
Stadsarchief

Officiële circulaire van de bezettingsautoriteiten/voedselvoorziening.

29 mei 1942. Dossier: 165/59/1

Origineel

Officiële circulaire van de bezettingsautoriteiten/voedselvoorziening. 29 mei 1942. [Handgeschreven:] ~~Nº 165/59/1~~ M. 1042 30/5

Rb.V.V.O. -3- Circ.no.221/'42 dd.29/5/'42

                                   GOED        AFWIJKEND

AALBESSEN per 100 kg. f.150.-- f.120.--
BOSUIEN " 100 " " 15.-- " 12.--

  Wij wijzen U er op, dat voor de niet in onze circulaire

genoemde producten, ingevolge de bekendmaking op grond van artikel
I van de Prijzenbeschikking 1941 Groenten en Fruit, de laatst aan-
gegeven prijzen blijven gelden.

VERDEELING VAN DEN AANVOER

  Van alle hierna genoemde producten moeten, indien de aan-

voer voldoende groot is om levering voor export mogelijk te maken,
de erbij genoemde percentages van het voor export geschikte pro-
duct voor bedoelde levering worden bestemd t.w. van:

Sla 55%
Koolrabi, raapstelen,
komkommers, spinazie,
radijs, rabarber,
bloemkool, bospeen en
tomaten 50%

  Wanneer een voor het binnenland bestemd gedeelte niet door

het binnenland wordt afgenomen of den exportprijs niet opbrengt, dan
dient ook dit deel voor export te worden verladen.

ASPERGES

  Wanneer van de sorteeringen IA, IB, IIa en IIB tezamen de aan-

voer meer bedraagt dan 500 kg. moet tegen de vastgestelde prijzen 50%
beschikbaar worden gesteld voor de diepvriesinrichtingen. De toewij-
zingen aan deze industrie moeten in overleg met onze Centrale (afdee-
ling Conserveering) geschieden.

  De overige 50% van genoemde sorteeringen alsmede de sorteerin-

gen IIIA, IIIB, IV en V zijn bestemd voor de versche binnenlandsche
consumptie.

  Verkoopen aan de Wehrmacht op Wehrmachtbezugscheine komen ten

laste van het kwantum, dat aan de diepvriesinrichtingen ter beschikking
wordt gesteld.

VROEGE AARDAPPELEN.

  Tot nader order is het rooien en veilen van vroege aardappelen

verboden, met uitzondering van de kasaardappelen, die aan de tot op heden gel-
dende regeling blijven gebonden.

KRUISBESSEN.

  Het plukken en veilen van kruisbessen is tot nader order verbo-

den.

KWALITEITSVOORSCHRIFTEN.

  De kwaliteitseischen voor 1942, U toegezonden bij circulaire

no. 62 dd. 20 Februari 1942, dienen te worden gehandhaafd, behoudens in-
dien in deze circulaire afwijkende voorschriften ten aanzien van de maat,
sorteering of anderszins zijn gegeven.

BOSUIEN.

  Onder bosuien worden verstaan alle uien en sjalotten, die

met lof worden aangevoerd. Deze mogen uitsluitend per kg. worden geveild.

                                         z.o.z. Dit document is een bureaucratisch bevelschrift dat de Nederlandse tuinbouwsector strak reguleert. De belangrijkste elementen zijn:
  1. Prijsbeheersing: Er worden vaste prijzen gesteld voor aalbessen en bosuien, waarbij onderscheid wordt gemaakt tussen 'goede' en 'afwijkende' kwaliteit.
  2. Exportverplichting: Een aanzienlijk deel van de oogst (50% tot 55%) wordt gevorderd voor "export". In de context van 1942 betekende dit vrijwel uitsluitend levering aan nazi-Duitsland.
  3. Diepvriesindustrie en Wehrmacht: Er is een specifieke regeling voor asperges ten behoeve van de diepvriesindustrie. Opvallend is dat verkopen aan de Wehrmacht (het Duitse leger) direct in mindering worden gebracht op deze quota.
  4. Verbodsbepalingen: Er geldt een acuut verbod op het rooien van vroege aardappelen en het plukken van kruisbessen, waarschijnlijk om de markt en de voedselvoorraad centraal te kunnen beheersen en voortijdige (zwarte) handel te voorkomen. Dit document stamt uit mei 1942, de periode waarin de Duitse bezetter de Nederlandse economie volledig inzette voor de eigen oorlogsvoering (Kriegswirtschaft). Het Rijksbureau voor de Voedselvoorziening in Oorlogstijd (RBVVO) was het centrale orgaan dat toezag op de productie en distributie van voedsel.

De tekst illustreert de zogenaamde "extractie" van Nederlandse landbouwproducten. Terwijl de Nederlandse bevolking te maken kreeg met toenemende schaarste en distributiebonnen, werd de helft van de groenteproductie afgevoerd naar Duitsland. De vermelding van "diepvriesinrichtingen" is technisch interessant; deze relatief nieuwe technologie werd door de bezetter gebruikt om seizoensproducten zoals asperges te conserveren voor het leger of voor consumptie buiten het seizoen in Duitsland. De dwingende toon en de gedetailleerde voorschriften tonen de totale controle die de bezetter uitoefende op de Nederlandse veilingen en boeren. Rijksbureau Wehrmacht

Samenvatting

Dit document is een bureaucratisch bevelschrift dat de Nederlandse tuinbouwsector strak reguleert. De belangrijkste elementen zijn:
1. Prijsbeheersing: Er worden vaste prijzen gesteld voor aalbessen en bosuien, waarbij onderscheid wordt gemaakt tussen 'goede' en 'afwijkende' kwaliteit.
2. Exportverplichting: Een aanzienlijk deel van de oogst (50% tot 55%) wordt gevorderd voor "export". In de context van 1942 betekende dit vrijwel uitsluitend levering aan nazi-Duitsland.
3. Diepvriesindustrie en Wehrmacht: Er is een specifieke regeling voor asperges ten behoeve van de diepvriesindustrie. Opvallend is dat verkopen aan de Wehrmacht (het Duitse leger) direct in mindering worden gebracht op deze quota.
4. Verbodsbepalingen: Er geldt een acuut verbod op het rooien van vroege aardappelen en het plukken van kruisbessen, waarschijnlijk om de markt en de voedselvoorraad centraal te kunnen beheersen en voortijdige (zwarte) handel te voorkomen.

Historische Context

Dit document stamt uit mei 1942, de periode waarin de Duitse bezetter de Nederlandse economie volledig inzette voor de eigen oorlogsvoering (Kriegswirtschaft). Het Rijksbureau voor de Voedselvoorziening in Oorlogstijd (RBVVO) was het centrale orgaan dat toezag op de productie en distributie van voedsel.

De tekst illustreert de zogenaamde "extractie" van Nederlandse landbouwproducten. Terwijl de Nederlandse bevolking te maken kreeg met toenemende schaarste en distributiebonnen, werd de helft van de groenteproductie afgevoerd naar Duitsland. De vermelding van "diepvriesinrichtingen" is technisch interessant; deze relatief nieuwe technologie werd door de bezetter gebruikt om seizoensproducten zoals asperges te conserveren voor het leger of voor consumptie buiten het seizoen in Duitsland. De dwingende toon en de gedetailleerde voorschriften tonen de totale controle die de bezetter uitoefende op de Nederlandse veilingen en boeren.

Producten

A.G.F. (Aardappelen): Aardappel A.G.F. (Fruit): Appel A.G.F. (Fruit): Bessen A.G.F. (Fruit): Fruit A.G.F. (Groenten): Asperge A.G.F. (Groenten): Groente A.G.F. (Groenten): Komkommer A.G.F. (Groenten): Kool A.G.F. (Groenten): Peen A.G.F. (Groenten): Raapstelen A.G.F. (Groenten): Rabarber A.G.F. (Groenten): Sla A.G.F. (Groenten): Spinazie A.G.F. (Groenten): Tomaten A.G.F. (Groenten): Uien Kruidenier (Droog): Bloem Vis & Zee: Aal Vis & Zee: Paling Vis & Zee: Vis Vleeswaren: Lever Vleeswaren: Vlees

Thema's

Duitsland/Oosten Dwang/Vordering Jodenster/Maatregelen

Organisaties

Rijksbureau Wehrmacht