Factuur (No. 129). 24 mei 1940. De Intendance (Leger-bevoorrading), ten behoeve van het m.s. "Zaanstroom". Amsterdam, No.

Factuur voor 24 Mei 1940 129

wegens door bemiddeling van de Nederlandsche Akkerbouw Centrale te
[Stempel: Firma wed. J. Heeres & Zoon - Amsterdam]
's-Gravenhage geleverde aardappelen.

| Soort | KG. | Prijs per | Bedrag |
| | | 100 KG. | |
|____|_|_|_|
| ...................| | f | f |
| ..... Bevelanders | 900 | " 4,50 | " 40,50 |
| ...................| | " | " |
| ...................| | " | " |
| ...................| | " | " |
|__|___|___|_____|
Totaal f
900 40,50

          **m. s. "Zaanstroom" voor Intendance** Dit document is een standaard factuurformulier dat met een schrijfmachine is ingevuld en voorzien is van specifieke stempels.

• De leverancier: Hoewel de tekst verwijst naar de Nederlandsche Akkerbouw Centrale (NAC) in Den Haag, verduidelijkt de paarse stempel dat de feitelijke levering of afhandeling gebeurde door de Firma wed. J. Heeres & Zoon uit Amsterdam. Dit wijst op een centraal gereguleerd distributiesysteem waarbij lokale handelaren optraden namens de centrale autoriteit.
• De goederen: Het betreft 900 kilogram aardappelen van het ras 'Bevelanders'. De prijs was vastgesteld op 4,50 gulden per 100 kg, wat neerkomt op een totaalbedrag van 40,50 gulden.
• De bestemming: De onderste stempel/regel geeft aan dat de aardappelen bestemd waren voor de Intendance (de dienst binnen de krijgsmacht die verantwoordelijk is voor de logistiek en bevoorrading), specifiek voor gebruik op het motorschip (m.s.) "Zaanstroom". De datum op het document, 24 mei 1940, is historisch zeer relevant. Dit is precies twee weken na de Duitse inval in Nederland (10 mei 1940) en slechts negen dagen na de Nederlandse capitulatie (15 mei 1940).

Nederland bevond zich in de overgangsfase van een mobilisatie-economie naar een bezettingseconomie. De Nederlandsche Akkerbouw Centrale was een crisisorgaan dat al voor de oorlog was opgericht om de markt te reguleren, maar kreeg onder de Duitse bezetting een cruciale rol in de strakke distributie van voedsel.

Het m.s. "Zaanstroom" was een vrachtschip van de Hollandsche Stoomboot Maatschappij (HSM). Tijdens de meidagen van 1940 en de nasleep daarvan werden dergelijke schepen vaak gevorderd of ingezet door de autoriteiten (de Intendance) voor het transport van essentiële voorraden. Deze factuur illustreert hoe de voedselvoorziening direct na de gevechtshandelingen strikt werd gecontroleerd en geadministreerd voor militair of strategisch gebruik.