J. van Andel

Administratieve notitie / ambtelijk bijblad betreffende marktvergunningen.

Het document legt de afhandeling vast van een verzoek van de heer J. van Andel om zijn 14-jarige dochter als assistente te mogen inzetten op zijn marktplaats in de Westerstraat. Het proces kende een vertraging van ruim anderhalve maand. Hoewel het advies al op 10 januari werd gevraagd, kon de identiteit en leeftijd van de dochter niet direct worden vastgesteld omdat de vader in "m.s." (militaire service/dienst) was vanwege de mobilisatie. Pas op 28 februari 1940 kon het trouwboekje worden ingezien. De uiteindelijke beslissing was negatief: het werd de heer Van Andel niet toegestaan zijn minderjarige dochter te laten assisteren op de markt. Het dossier werd op 1 maart 1940 gesloten.

Getypte brief (doorslag/archiefkopie).

* **Kernboodschap:** De brief is een formele afwijzing van een verzoek van de heer J. van Andel. Hij krijgt te horen dat hij zijn standplaats op de markt in de Westerstraat (Amsterdam) strikt volgens het reglement moet blijven bezetten. * **Regelgeving:** Er wordt verwezen naar het 'Reglement op de Markten'. De eis is dat een koopman minimaal drie van de vier weken aanwezig moet zijn. Bij verzuim volgt intrekking van de standplaatsvergunning. * **Toon:** De toon is ambtelijk, kortaf en dwingend. Er wordt geen ruimte gelaten voor verdere discussie of coulance. * **Fysieke kenmerken:** Het betreft een doorslag op dun papier, herkenbaar aan de vage letters en het ontbreken van een originele handtekening onderaan. De handgeschreven aantekening "Verzonden 7/1" diende als bewijs voor de interne administratie dat de brief daadwerkelijk was gepost.

Getypte brief (waarschijnlijk een doorslag of kopie).

De brief is een formele, ambtelijke afwijzing van een verzoek dat door de heer J. van Andel was ingediend. Uit de tekst valt op te maken dat Van Andel een officiële staanplaats had op de markt in de Westerstraat (Amsterdam). Hij had blijkbaar gevraagd om een uitzondering op de aanwezigheidsplicht. De directeur wijst dit af en herinnert hem aan de strikte regels van het 'Reglement op de Markten': een marktkoopman moet minimaal 75% van de tijd (drie van de vier weken) aanwezig zijn, anders verliest hij zijn vaste plek. De toon is zakelijk en dreigend wat betreft de sanctie (intrekking van de plaats).

Handgeschreven ambtelijk memo/adviesbrief.

De tekst is een zakelijk en negatief advies met betrekking tot een verzoek om vrijstelling door een markthandelaar genaamd J. van Andel. De schrijver motiveert zijn afwijzing door te wijzen op het eerdere gedrag van de handelaar ("altijd een zeer slechte marktbezoeker") en stelt dat diens huidige excuus (gebrek aan handel) onwaar is. De schrijver observeert dat er juist een ruim aanbod is van gerookte vis, het specifieke product waarin Van Andel handelt. Het handschrift is een vlot, bekwaam kantoorschrift uit de vroege 20e eeuw, geschreven met een vulpen of kroontjespen.

Ambtelijke notitie/bijblad betreffende marktvergunningen.

Dit document is een ambtelijk advies over een verzoek van marktkoopman J. van Andel, die een standplaats (nummer 78) had op de markt in de Westerstraat te Amsterdam. Van Andel handelde in gezouten vis. De kernpunten uit de analyse zijn: * **Afwijzing:** Een verzoek van Van Andel (waarschijnlijk voor uitbreiding of een extra standplaats) wordt afgewezen omdat er al voldoende aanvoer van gezouten vis op de markt is. * **Waarschuwing:** Van Andel wordt gemaand zijn huidige plek weer "geregeld" in te nemen (minimaal 3 van de 4 weken). Doet hij dit niet, dan wordt zijn vergunning ingetrokken. * **Behandeling:** Het advies is opgesteld door een ambtenaar genaamd De Haer op 4 september 1940, bekrachtigd op 7 september, en administratief verwerkt op 11 en 13 september 1940.

Doorslag van een getypte brief met handgeschreven toevoeging.

* **Inhoud:** De brief is een formele bevestiging aan dertien individuen dat zij, na onderzoek door een speciale commissie, officieel niet worden aangemerkt als handelaren in zoetwatervis. Dit volgt op een eerdere correspondentie ("Uw brief") van deze personen. * **Stijl en vorm:** De brief is zakelijk en kort. Er staat een typfout in de tweede regel: "door de door de". De handgeschreven notitie "extra" wijst waarschijnlijk op een aanvullende kopie voor het archief of een specifieke administratieve categorie. * **Gegevens:** De lijst met geadresseerden bevat namen en specifieke adressen, voornamelijk in Amsterdamse volks- en arbeidersbuurten (de Pijp, Kinkerbuurt, Oosterparkbuurt). Eén adres bevindt zich in Durgerdam, een vissersdorp aan het IJ. De afkorting "belét." bij het adres aan de Jac. v. Lennepkade staat voor 'beletage'. * **Betekenis:** De brief dient als bewijsstuk voor de geadresseerden dat zij niet vallen onder de regelgeving of verplichtingen die gepaard gaan met de handel in vis.

Doorslag van een officiële brief/besluit (vermoedelijk van de Visschery-Centrale).

Dit document is een gestandaardiseerde afwijzingsbrief gericht aan dertien verschillende personen. De kern van de brief is de mededeling dat hun verzoek (waarschijnlijk om een vergunning of toewijzing voor de handel in vis) is afgewezen. De reden voor de afwijzing is dat een commissie van de "Visschery-Centrale" heeft vastgesteld dat de geadresseerden geen historisch bewijs hebben dat zij voorheen in zoetwatervis handelden. In een strikt gereguleerde oorlogseconomie was het aantonen van vakkundigheid en een bestaande nering vaak een vereiste om in aanmerking te komen voor distributiebescheiden of handelsvergunningen.

Getypte lijst op papier.

* **Structuur:** De lijst is alfabetisch geordend op achternaam (secties A, B en C zijn zichtbaar). De opmaak is die van een administratief register met twee kolommen voor naam en adres. * **Geografische spreiding:** De meerderheid van de adressen bevindt zich in Amsterdam, verspreid over diverse wijken (o.a. de Pijp, West, Oost en het Centrum). Daarnaast vallen de plaatsen Huizen en Marken op, wat logisch is gezien de context van zoetwatervis (visserij aan het IJsselmeer). Enkele vermeldingen uit Diemen en Bussum zijn ook aanwezig. * **Huishoudens:** Er zijn duidelijke familieclusters zichtbaar (zoals de families Van As, Boor en Braam), waarbij onderscheid wordt gemaakt tussen 'Sr.' (Senior) en 'Jr.' (Junior). * **Typografie en Annotaties:** Het document is getypt met een mechanische typemachine. Er zijn handgeschreven punten of vinkjes voor veel namen geplaatst, wat duidt op een afvinklijst die daadwerkelijk is gebruikt tijdens een distributiemoment. Sommige letters aan het begin van de namen in de B- en C-secties lijken overgetypt of later gecorrigeerd.

Handgeschreven verklaring op een fragment van (waarschijnlijk hergebruikt) briefpapier.

* **Inhoud:** De tekst is een korte, zakelijke verklaring waarin M. Groot bevestigt dat een zekere heer Van Andel in het jaar 1940 een hoeveelheid van 142 kilogram gerookte paling (aal) aan hem heeft geleverd of verrekend ("betaald"). Daarnaast wordt opgemerkt dat Van Andel ook aanzienlijke hoeveelheden andere gerookte vis verkocht. * **Handschrift:** Een vlot, enigszins informeel maar leesbaar handschrift in inkt. Het gebruik van de 'ch' in "visch" is conform de toen geldende spelling (Vries-Te Winkel). * **Interpretatie:** De term "betaald" in combinatie met een gewichtseenheid suggereert een vorm van ruilhandel of een afrekening in natura, wat in de oorlogsjaren niet ongebruikelijk was. Het kan echter ook betekenen dat Van Andel deze hoeveelheid heeft 'voldaan' aan een eerdere afspraak.

Handgeschreven administratieve distributielijst.

* **Inhoud:** Het document betreft de administratie van de toewijzing van bokkingen (gerookte haring) aan handelaren en instellingen. De aantallen zijn aanzienlijk (meestal in eenheden van 3000), wat duidt op groothandel of distributiepunten. * **Administratieve tekens:** * De letter **'v'** achter de getallen fungeert waarschijnlijk als afvinkteken voor levering. * De letter **'x'** bij bepaalde namen (zoals de Wed. Benjamin en het Ziekenhuis) suggereert een uitzondering of een specifieke status van de levering. * **Jaartallen:** Bij de familie Braam staan jaartallen (1888, 1912, 1916). Dit was een gebruikelijke manier om verschillende generaties of naamgenoten in het handelsregister uit elkaar te houden. * **Opvallende namen:** Er staan diverse bekende Amsterdamse namen op de lijst, zoals **'Dikker & Thijs'** (het befaamde restaurant/traiteur) en de vermelding van een **'Ziekenhuis'**, wat de prioriteit in voedseldistributie aangeeft. * **Handschrift:** Het betreft een zeer geoefend, cursorief administratief handschrift. De cijfers zijn duidelijk en gestructureerd genoteerd voor een sluitende boekhouding.

Document

De notitie documenteert de achtergrond van een zekere J. van Andel, wiens aanvraag voor een toewijzing van zoetwatervis op 13 oktober jl. is afgewezen. Het doel van de notitie is om argumenten te verzamelen voor een bespreking van dit besluit. De kernpunten zijn: * **Vakbekwaamheid:** De betrokkene voert aan dat hij een langdurige staat van dienst heeft in de handel van zowel verse als gerookte vis. * **Huidige status:** Hij is momenteel actief op de Albert Cuypmarkt in Amsterdam en heeft nog een vaste standplaats in Hilversum. * **Historie:** Hij was eerder actief in Haarlem en Den Haag, en runde acht jaar geleden een zaak aan de Ferdinand Bolstraat in Amsterdam. * **Bewijs van inkoop:** Er wordt specifiek vermeld dat hij regelmatig op de afslag (veiling) zoetwatervis inkocht, wat zijn recht op een toewijzing moet legitimeren.

# TRANSCRIPTIE _extra_ D/HG. den Heer J.van Andel, Frans Halsstraat 66 I, <u>Amsterdam-Zuid.</u> Wijk 14. 33/114/2 M. 7 Januari 1941. Naar aanleiding van Uw briefkaart d.d. 16 December jl. bericht ik U, dat aan het daarin vervatte verzoek geen gevolg kan worden gegeven. U dient Uw plaats op de markt Westerstraat geregeld, dat wil zeggen ten minste drie maal in de vier weken, in te nemen, daa...

# TRANSCRIPTIE no 33/71/1 M 1940 Aan den Inspecteur afd. marktwezen Alhier Wat het verzoek van J. v. Andel betreft diene het volgende. Van v. Andel was altijd een zeer slechte marktbezoeker, en nu geeft hij voor, dat er geen handel voor hem is. Nu is er momenteel veel gerookte visch, wat het artikel van v. Andel is. Ik stel U dan ook voor, van Andel de gevraagde vrijstelling niet te verleenen. ...

# TRANSCRIPTIE VP/HG. *extra* den Heer J.v. Andel, Ruysdaelkade 167 I, Amsterdam-Zuid. Wijk 17. 33/75/2 M. 11 September 1940. Naar aanleiding van Uw briefkaart d.d. 2 dezer bericht ik U, dat voldoende gerookte visch verkrijgbaar is, weshalve aan Uw verzoek niet kan worden voldaan. Indien U voortaan Uw plaats op de markt Westerstraat niet regelmatig bezet, zal deze plaats worden ingetrokken,...

# TRANSCRIPTIE [Rechtsboven handgeschreven:] 694 [In stempelkader linksboven:] B.IJBLAD VAN: M. No. 33/75/1 1940 DOORGEZONDEN: 13/9-'40 [Rechtsboven:] J. van Andel pl. 78 Westerstraat [Linkermarge:] Spoed s.v.p. [dubbel onderstreept] [Hoofdtekst:] J. van Andel handelt in ges. [gezouten] visch. Aangezien de aanvoer van ges. visch voldoende is, meen ik dat het verzoek van v. Andel moet worden a...

# TRANSCRIPTIE In afwachting J. Brand 1^E Anjelierdwarsstr: 7^II Amsterdam C