Financieel overzicht / Jaarrekening (Bijlage bij een gemeentelijk verslag).
Origineel
Financieel overzicht / Jaarrekening (Bijlage bij een gemeentelijk verslag). BIJLAGE II (Centrale Markt).
a. BEDRIJFSREKENING OVER HET JAAR 1938.
| Lasten | Begrooting | Rekening | Baten | Begrooting | Rekening |
|---|---|---|---|---|---|
| f | f | f | f | ||
| Rente van het kapitaal ........................ | 242.831 | 72 | a) 235.279 | 92 | Huren en pachten.............................. |
| Afschrijving overeenkomende met de verplichte aflossing | Koel- en vriesloonen .......................... | ||||
| op leeningen ................................ | 148.077 | 02 | b) 148.077 | 02 | Verkoop ijs .................................. |
| Verdere afschrijving .......................... | 13.219 | 06 | c) 13.219 | 06 | Entreegelden ................................. |
| Onderhoud ................................... | 6.000 | — | 4.233 | 64 | Vergoeding gebruik spoorwegen ................. |
| Schoonmaken.................................. | 3.000 | — | 2.691 | 15 | Plaatsgelden.................................. |
| Assurantie .................................. | 1.080 | 79 | 1.080 | 79 | Kade- en liggelden............................ |
| Verwarming .................................. | 3.948 | 63 | 3.948 | 63 | Verhaal pensioenbijdragen ..................... |
| Verlichting en kracht ......................... | 8.189 | 83 | 8.189 | 83 | Diversen en onvoorzien ........................ |
| Materialen ................................... | 552 | 71 | 552 | 71 | Rente in rekening-courant ..................... |
| Vergoeding onkosten in zake koelhuisexploitatie . | 20.350 | 31 | 20.350 | 31 | Uitkeering van de gemeente Amsterdam tot dekking |
| Water ....................................... | 3.099 | 56 | 3.099 | 56 | van het nadeelig saldo ........................ |
| Reiniging hal en terreinen .................... | 26.000 | — | 23.448 | 20 | |
| Diverse terreinkosten ........................ | 300 | — | 20 | 60 | |
| Jaarwedden ................................... | 89.492 | — | 88.637 | 18 | |
| Loonen ...................................... | 10.455 | — | 10.171 | 21 | |
| Uitkeering bij verlof ......................... | 390 | 36 | 390 | 36 | |
| Uitkeering bij ziekte ......................... | 46 | 80 | 46 | 80 | |
| Kosten Invaliditeitswet ....................... | 50 | — | 5 | 20 | |
| Kosten Ziektewet ............................. | 10 | — | — | — | |
| Kosten Ongevallenwet.......................... | 500 | — | 298 | 20 | |
| Geneeskundige contrôle ........................ | 110 | — | 101 | 69 | |
| Uniform- en dienstkleeding .................... | 2.171 | 56 | 2.171 | 56 | |
| Bijdrage Pensioenfonds ........................ | 14.543 | 84 | 14.543 | 84 | |
| Tramkosten .................................. | 100 | — | 100 | — | |
| Kosten Girokantoor ........................... | 213 | 65 | 213 | 65 | |
| Telefoon .................................... | 3.102 | 14 | 3.102 | 14 | |
| Drukwerk .................................... | 1.989 | 67 | 1.989 | 67 | |
| Kantoorbehoeften ............................. | 1.000 | — | 794 | 13 | |
| Porto ....................................... | 60 | — | 56 | 23 | |
| Rijwielhuur ................................. | 64 | 44 | 64 | 44 | |
| Reiskosten.................................... | 200 | — | 109 | 05 | |
| Bewakingskosten .............................. | 1 | — | — | — | |
| Brandverzekeringsbelasting..................... | 3.000 | — | 2.992 | 60 | |
| Straatgeld .................................. | 840 | — | 549 | 47 | |
| Grondbelasting ............................... | 925 | — | 714 | 26 | |
| Polderlasten ................................. | 104 | — | 93 | 18 | |
| Afschrijving dubieuze debiteuren ............... | 12.000 | — | 11.487 | 14 | |
| Diversen en onvoorzien ........................ | 4.833 | 40 | 4.833 | 40 | |
| Kosten inkoop van tijdelijken diensttijd......... | 195 | 75 | 195 | 75 | |
| Gereedschappen................................ | 247 | 84 | 247 | 84 | |
| Rente in rekening-courant ..................... | 910 | 80 | d) 910 | 80 | |
| Huur dienstwoning ............................ | 780 | — | 780 | — | |
| Autokosten................................... | 673 | 23 | 673 | 23 | |
| f | 625.660 | 11 | f | 610.464 |
a) In ontvangst verantwoord op volgn. 377a f 195.147,81, op 382a f 3.873,85 en op 126e f 36.258,26.
b) " " " " " 377b.
c) " " " " " 631.
d) " " " " " 382.
a) In uitgaaf gesteld op volgn. 1476a.
14 — 15 Dit document is een balansoverzicht van de Centrale Markt in Amsterdam over het boekjaar 1938. De structuur is die van een klassieke exploitatierekening, waarbij de begrote bedragen worden afgezet tegen de werkelijke realisatie (de 'rekening').
Belangrijke observaties uit de cijfers:
* Financiële Lasten: De grootste kostenposten zijn de rente op het kapitaal (ruim 235.000 gulden) en de afschrijvingen op leningen (148.077 gulden). Dit duidt op een kapitaalintensieve onderneming met aanzienlijke schulden voor de bouw en inrichting.
* Personeelskosten: De jaarwedden en loonen vormen samen een aanzienlijke post van bijna 100.000 gulden.
* Inkomstenbronnen: De voornaamste inkomsten komen uit 'Huren en pachten' (ruim 157.000 gulden) en 'Plaatsgelden' (70.570 gulden), wat de kerntaak van de markt weerspiegelt: het faciliteren van handel. Ook 'Koel- en vriesloonen' (45.577 gulden) is een belangrijke inkomstenbron.
* Exploitatietekort: Het document toont aan dat de markt niet zelfvoorzienend was. Er was een "nadeelig saldo" van f 268.998,43 dat door de gemeente Amsterdam moest worden bijgepast. De totale begroting en rekening sluiten op elkaar aan door deze gemeentelijke uitkering aan de batenzijde toe te voegen. De Centrale Markt in Amsterdam (geopend in 1934 aan de Jan van Galenstraat) was in 1938 nog een relatief jonge instelling. Het was bedoeld om de voedseldistributie in de stad te centraliseren en te moderniseren.
Dit specifieke document geeft een inkijkje in de economische realiteit van de markt vlak voor het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog. Het feit dat de gemeente fors moest bijspringen, was in die jaren niet ongebruikelijk voor grote infrastructurele projecten tijdens de nasleep van de economische crisis van de jaren '30. De gedetailleerde uitsplitsing (tot op kosten voor rijwielhuur en postzegels) getuigt van de rigoureuze administratieve controle die de gemeentelijke overheid uitoefende op haar nutsbedrijven. De voetnoten onderaan verwijzen naar specifieke volgnummers in de algemene gemeenterekening, wat de koppeling tussen de administratie van de markt en de centrale stadsfinanciën bevestigt. Gemeente Amsterdam