Officiële brief/oproeping. 10 augustus 1940. De Directeur van het Marktwezen, Jan van Galenstraat 14, Amsterdam (W.). [Logo: Wapen van Amsterdam geflankeerd door weegschalen]

MARKTWEZEN AMSTERDAM HG.

[Handgeschreven in rode inkt: Verzonden 10/8]

TELEFOONNUMMER 85151 VERZOEKE BIJ BEANTWOORDING DATUM EN NUMMER TE VERMELDEN

No. 25/153/25 M.
BIJLAGE ____________________
ONDERWERP : ____________________

AMSTERDAM (W.) 10 Augustus 1940.
JAN VAN GALENSTRAAT 14

AAN den Heer A. Hes,
Waterlooplein 19 III,
Amsterdam-Centrum.
Wijk 2.

Op grond van het feit, dat U geen geregeld gebruik van de U verleende voorkeurskaart voor de markt Albert Cuypstraat heeft gemaakt, behoort de inschrijving op de sollicitantenlijst voor bovengenoemde markt, ingevolge artikel 10 van het Reglement op de Markten, te worden geschrapt.

Alvorens hiertoe te besluiten roep ik U op om op 14 Aug. a.s. om 9 uur v.m. te komen bij den Inspecteur van mijn dienst, Jan van Galenstraat 14, Amsterdam-West.

De Directeur,

[Onderaan links:] A.Z. MODEL NO. 8. 10.000-9-'39-526. * Inhoud: De brief is een formele waarschuwing aan de heer A. Hes. Omdat hij zijn voorkeurskaart voor de Albert Cuypmarkt niet regelmatig heeft gebruikt, dreigt hij van de sollicitantenlijst voor een vaste standplaats te worden geschrapt. Hij wordt ontboden voor een gesprek met de Inspecteur op 14 augustus 1940 om zijn zaak te bepleiten.
* Juridische basis: Er wordt verwezen naar Artikel 10 van het "Reglement op de Markten".
* Bureaucreatie: Het document is een standaardformulier (Model No. 8), wat blijkt uit de voorgedrukte velden en de code onderaan. De datum 10 augustus 1940 valt slechts drie maanden na het begin van de Duitse bezetting van Nederland.
* Geografie: Het adres van de ontvanger, Waterlooplein 19, bevindt zich in het hart van de toenmalige Joodse buurt van Amsterdam. Dit document is historisch significant vanwege de combinatie van tijdstip en locatie. Hoewel de brief een standaard administratieve procedure lijkt te volgen, is de context van augustus 1940 cruciaal.

1. Bezetting en Joodse Amsterdammers: De ontvanger, de heer Hes, woonde aan het Waterlooplein, een centrum van Joods leven en handel. In de vroege maanden van de bezetting begonnen de nazi's met het systematisch uitsluiten van Joden uit het economische leven.
2. Marktwezen als instrument: Hoewel dit een reguliere handhaving van marktregels kan zijn, werd bureaucratie in deze periode vaak strikter toegepast op Joodse burgers om hen uit publieke functies en handelsplaatsen te weren. Het feit dat hij zijn kaart "niet geregeld" gebruikte, kan te maken hebben gehad met de toenemende restricties of onveiligheid voor Joodse handelaren in die tijd.
3. De Albert Cuypmarkt: Dit was (en is) een van de belangrijkste markten van de stad. Het verliezen van een plek op de sollicitantenlijst betekende het verlies van toekomstperspectief op een legaal inkomen als marktkoopman.

Dergelijke documenten in archieven dienen vaak als bewijsstukken voor de geleidelijke administratieve verstikking van de Joodse bevolking tijdens de Tweede Wereldoorlog. A. Hes Gemeente Amsterdam Marktwezen