Archief 745
Inventaris 745-321
Pagina 183
Dossier 27
Jaar 1940
Stadsarchief

Handgeschreven verzoekschrift/brief.

Ongedateerd (op basis van handschrift en taalgebruik waarschijnlijk vroeg 20e eeuw, ca. 1910-1930). Van: Simon den Heijer, wonende aan de van Egmondstraat 5-6 te Den Haag.

Origineel

Handgeschreven verzoekschrift/brief. Ongedateerd (op basis van handschrift en taalgebruik waarschijnlijk vroeg 20e eeuw, ca. 1910-1930). Simon den Heijer, wonende aan de van Egmondstraat 5-6 te Den Haag. (Linkerpagina)
en nu ben ik onmachtig
om meer handel
te koopen dus vraag
ik uw beleefd
om voorloopig
ontheffing
van mijn twee
plaatsjes 1 op de
Lindegracht en 1 op de
Westerstraat
ik schrijf uw den
brief maar ik heb
Maandag al op het
kantoor bij de
makelaar geweest en
orders ontvangen
om den brief
aan uw te schrijven

(Rechterpagina)
en hier na antwoord
te ontvangen van uw
en hoop op betere tijden
. Hoogacht.
Simon den Heijer
van Egmondstraat
5-6
Den Haag * Inhoud: De schrijver, Simon den Heijer, verkeert in financiële nood ("onmachtig om meer handel te koopen"). Hij vraagt daarom om een tijdelijke ontheffing (vrijstelling van staangeld of tijdelijke stopzetting van de huur) voor zijn twee marktplaatsen in Amsterdam.
* Taalgebruik: Het document is geschreven in een eenvoudige, beleefde stijl met enkele archaïsche grammaticale vormen zoals "uw" (als lijdend voorwerp) en "den brief". Het getuigt van een bescheiden afkomst; de spelling is grotendeels correct maar volgt de gesproken taal van die tijd.
* Proces: De schrijver vermeldt dat hij reeds op maandag bij het kantoor van de "makelaar" (mogelijk een tussenpersoon voor marktrechten of een beheerder) is geweest en daar de instructie ("orders") kreeg om dit schriftelijke verzoek in te dienen.
* Paleografie: Het handschrift is een vlot lopend currens-schrift uit de eerste helft van de 20e eeuw, goed leesbaar met de kenmerkende lussen voor de 'h', 'l' en 'b'. * Historische context: De Lindegracht en Westerstraat in de Amsterdamse Jordaan zijn van oudsher belangrijke marktlocaties. De Westerstraatmarkt (lapjesmarkt) en de zaterdagmarkt op de Lindegracht bestaan al sinds de 19e eeuw.
* Sociaal-economisch: De brief illustreert de precaire positie van kleine markthandelaren. Wanneer het kapitaal ontbrak om nieuwe voorraad in te kopen, konden de vaste lasten voor de marktplaatsen een onoverkomelijke hindernis worden. De hoop op "betere tijden" is een veelgehoorde verzuchting in dergelijke verzoekschriften uit crisistijden of periodes van persoonlijke tegenspoed.
* Geografie: Opvallend is dat de afzender in Den Haag (Scheveningen/Duindorp-gebied, waar de naam Den Heijer veel voorkomt) woont, maar marktplaatsen in Amsterdam bestiert. Dit wijst op de mobiliteit van marktkooplieden in die tijd. De Van Egmondstraat in Den Haag werd rond 1915 gebouwd, wat helpt bij de datering van het stuk. Marktwezen

Samenvatting

  • Inhoud: De schrijver, Simon den Heijer, verkeert in financiële nood ("onmachtig om meer handel te koopen"). Hij vraagt daarom om een tijdelijke ontheffing (vrijstelling van staangeld of tijdelijke stopzetting van de huur) voor zijn twee marktplaatsen in Amsterdam.
  • Taalgebruik: Het document is geschreven in een eenvoudige, beleefde stijl met enkele archaïsche grammaticale vormen zoals "uw" (als lijdend voorwerp) en "den brief". Het getuigt van een bescheiden afkomst; de spelling is grotendeels correct maar volgt de gesproken taal van die tijd.
  • Proces: De schrijver vermeldt dat hij reeds op maandag bij het kantoor van de "makelaar" (mogelijk een tussenpersoon voor marktrechten of een beheerder) is geweest en daar de instructie ("orders") kreeg om dit schriftelijke verzoek in te dienen.
  • Paleografie: Het handschrift is een vlot lopend currens-schrift uit de eerste helft van de 20e eeuw, goed leesbaar met de kenmerkende lussen voor de 'h', 'l' en 'b'.

Historische Context

  • Historische context: De Lindegracht en Westerstraat in de Amsterdamse Jordaan zijn van oudsher belangrijke marktlocaties. De Westerstraatmarkt (lapjesmarkt) en de zaterdagmarkt op de Lindegracht bestaan al sinds de 19e eeuw.
  • Sociaal-economisch: De brief illustreert de precaire positie van kleine markthandelaren. Wanneer het kapitaal ontbrak om nieuwe voorraad in te kopen, konden de vaste lasten voor de marktplaatsen een onoverkomelijke hindernis worden. De hoop op "betere tijden" is een veelgehoorde verzuchting in dergelijke verzoekschriften uit crisistijden of periodes van persoonlijke tegenspoed.
  • Geografie: Opvallend is dat de afzender in Den Haag (Scheveningen/Duindorp-gebied, waar de naam Den Heijer veel voorkomt) woont, maar marktplaatsen in Amsterdam bestiert. Dit wijst op de mobiliteit van marktkooplieden in die tijd. De Van Egmondstraat in Den Haag werd rond 1915 gebouwd, wat helpt bij de datering van het stuk.

Locaties

Westerstraat

Producten

A.G.F. (Aardappelen): Aardappel A.G.F. (Aardappelen): Klei A.G.F. (Fruit): Appel A.G.F. (Fruit): Fruit Kruidenier (Droog): Rijst Vis & Zee: Aal Vis & Zee: Vis

Thema's

Jodenster/Maatregelen

Organisaties

Marktwezen