Handgeschreven ambtelijke brief/notitie. Een functionaris van het Amsterdamse Marktwezen (ondertekend als Maassens of Maassen). [Linksboven:]
Den Heer Inspecteur
v/h Marktwezen
Alhier.

[Rechtsboven, handgeschreven aantekeningen:]
oproepen
Th [paraaf]
p 21/8
14/8 '40

[Middentekst:]
De plaatshouder no. 5.
J. Koster is uit den mil. dienst ontslagen,
omdat hij voorgaf zijn brood te kunnen
verdienen.
Daar Koster dit niet kan, is het m.i.
juist hem geen vrijstelling van markt-
betalingen te verleenen.
Ik stel U n.m. voor hem te berichten,
zijn schuld aan te betalen, of anders
zijn plaats in te trekken.

[Linksonder:]
A’dam 10. Aug’s '40.

[Rechtsonder:]
Maassens [handtekening]
H. [paraaf] * Inhoud: Het document betreft een zakelijke correspondentie over een marktkoopman, J. Koster (houder van standplaats nr. 5). Koster is ontslagen uit militaire dienst (waarschijnlijk als gevolg van de demobilisatie na de Nederlandse capitulatie in mei 1940) met de bewering dat hij zelfstandig in zijn levensonderhoud kon voorzien. De schrijver merkt op dat Koster hier niet in slaagt en adviseert om hem geen kwijtschelding van marktgeld te geven. Er wordt voorgesteld hem te sommeren zijn schulden te betalen op straffe van het intrekken van zijn vergunning.
* Taalgebruik: Formeel, ambtelijk Nederlands uit de eerste helft van de 20e eeuw. Gebruik van afkortingen zoals "v/h" (van het), "mil." (militaire), "m.i." (mijns inziens) en "n.m." (nu/nader/nogmaals).
* Paleografie: Het handschrift is een vlot, enigszins steil zakelijk cursief. De tekst is goed leesbaar met duidelijke lussen. De toevoegingen rechtsboven duiden op de administratieve verwerking door verschillende personen ("oproepen", parafen). * Historische context: De datum (10 augustus 1940) plaatst dit document in de eerste maanden van de Duitse bezetting van Nederland. Na de overgave in mei werden veel Nederlandse soldaten gedemobiliseerd. De economische situatie was onzeker.
* Institutionele context: Het "Marktwezen" was (en is) de gemeentelijke dienst die toezicht houdt op de markten in Amsterdam. Het innen van marktgelden was essentieel voor de gemeentekas. Uit de brief blijkt een strikte houding van de administratie: wie beweert voor zichzelf te kunnen zorgen, moet ook aan zijn financiële verplichtingen jegens de stad voldoen, ongeacht de moeilijke tijdsomstandigheden.
* Sociaal-economisch: Het document biedt een klein inkijkje in het leven van een individuele Amsterdamse burger die probeert zijn bestaan als marktkoopman weer op te pakken na zijn diensttijd, maar daarbij direct tegen de bureaucratie en financiële beperkingen van die tijd aanloopt.