Handgeschreven brief (verzoekschrift).
Origineel
Handgeschreven brief (verzoekschrift). 9 januari 1940. J. Benz (vermoedelijk een marktmeester of toezichthouder op het Waterlooplein). Waterlooplein $\qquad$ 9 Jan: 1940
$\qquad$ Den Heer
$\qquad$ Inspecteur
Den Heer M. Luks pl:n: 1, een zeer doove man,
is door een wielrijder aangereden en heeft
hiervan een hersenschudding opgeloopen, zoo-
dat hij nu in het ziekenhuis verpleegd
wordt. Hierbij zou ik U in overweging
willen geven, om toe te staan dat zijn dochter,
welke hem nu assisteeren mag B. Turks-Luks,
hem voorloopig tot 30 Maart 1940 vervangen mag.
$\qquad$ J. Benz * Taal en stijl: De brief is geschreven in zakelijk maar beleefd Nederlands, kenmerkend voor de vroege 20e eeuw ("Den Heer", "U in overweging willen geven").
* Inhoud: De kern van de brief is een medisch-sociaal noodgeval. De heer M. Luks, de houder van standplaats nummer 1 op het Waterlooplein, is het slachtoffer geworden van een verkeersongeval. Omdat hij in het ziekenhuis ligt met een hersenschudding, wordt verzocht zijn dochter, Mevr. B. Turks-Luks (die blijkbaar al een vergunning had om hem te assisteren), toestemming te geven de kraam tot eind maart zelfstandig te drijven.
* Opmerkelijk detail: De afzender vermeldt expliciet dat de heer Luks "een zeer doove man" is. Dit kan bedoeld zijn als verzachtende omstandigheid of verklaring voor het ongeval met de fietser. * Historische periode: Januari 1940 bevindt zich in de periode van de "Mobilisatie", vlak voor de Duitse inval in Nederland in mei 1940. Het dagelijks leven ging in deze wintermaanden nog zijn gewone gang.
* Waterlooplein: Dit was (en is) een centrale marktplaats in Amsterdam, in die tijd gelegen in het hart van de Joodse buurt. Veel kooplieden op deze markt waren van Joodse afkomst. De achternaam 'Luks' komt in die periode veelvuldig voor in de Amsterdamse Joodse archieven.
* Marktreglement: Het document illustreert de strikte regulering van marktplaatsen in Amsterdam. Voor vervanging bij ziekte was officiële toestemming van de Inspecteur van de Markten nodig om het recht op de standplaats te behouden.