Getypt afschrift van een brief. 6 juni 1941. Nederlandsch Verbond van Vakvereenigingen (NVV), Werkgemeenschap "Vreugde en Arbeid", Centraal Bureau te Amsterdam. Ondertekend door J.A. van den Werken. Den HoogEdelachtbaren Heer E.J. Voûte, Burgemeester van Amsterdam. L. Afschrift No 1040 Arb. 1941.

NEDERLANDSCH VERBOND VAN VAKVEREENIGINGEN
WERKGEMEENSCHAP "VREUGDE EN ARBEID"
Centraal Bureau: Amstel 224-226, Amsterdam.
Tel. 35227 - 35314 - 35647 - 35930.

                            AMSTERDAM, 6 Juni 1941.


Myne Heeren,

             Naar aanleiding van de gisteren door Senator
Dr. Böhmcker gehouden rede hadden wy nog gaarne het volgen-
de naar voren willen brengen.

             De conclusie van deze bijeenkomst is wel geweest,
dat in de toekomst een nauwe samenwerking tusschen de be-
dryfsdirecties eenerzijds en "Vreugde en Arbeid" anderzijds
zal moeten bestaan.
             Wy willen niet dadelyk tot U komen met vele
nieuwe gezichtspunten of veranderingen, doch stellen U by
dezen er van in kennis, dat wy als eerste daad van samen-
werking met de Amsterdamsche werkgevers op 18, 19, 20 en 21
Juni a.s. in het CONCERTGEBOUW vier ontspanningsavonden,
met medewerking van een bekend radio-orkest en verschillen-
de uitstekende artisten, voor Uw arbeiders zullen geven.
             Wy zouden het zeer op prys stellen, wanneer U
op bygaand formulier zoudt willen opgeven, hoeveel toegangs-
kaarten à 60 cent U voor Uw personeel voor één of meer
van deze avonden af wenscht te nemen.
             Uw nadere gegevens met spoed tegemoet ziende,
                                        hoogachtend,
                            De Leider van "Vreugde en Arbeid",

                            (get.) J.A. van den Werken.





Den HoogEdelachtbaren Heer E.J. Voûte,
    Burgemeester van Amsterdam,
    Heerengracht 502,
    AMSTERDAM. *   **Inhoud:** De brief is een direct gevolg van een toespraak van de nazi-gevolmachtigde Böhmcker. De organisatie "Vreugde en Arbeid" kondigt een reeks culturele evenementen aan in het Concertgebouw, bedoeld voor de Amsterdamse arbeiders (waaronder de gemeentearbeiders). Er wordt expliciet gesteld dat nauwe samenwerking tussen bedrijfsdirecties en deze organisatie voortaan noodzakelijk is ("zal moeten bestaan").

• Toon en vorm: De toon is formeel-zakelijk, maar draagt de dwingende ondertoon van de nieuwe orde tijdens de bezetting. Het gebruik van de spelling 'myne' en 'by' is kenmerkend voor de periode, hoewel de moderne spelling in 1941 al gangbaar begon te worden in officiële stukken.
• Functie: Het document dient om de burgemeester te betrekken bij de nationaalsocialistische invulling van de vrijetijdsbesteding van het stadspersoneel en de acceptatie van het gelijkgeschakelde NVV te bevorderen. * Bezetting en Gelykschakeling: In juni 1941 was de Duitse bezetting van Nederland ruim een jaar oud. Het NVV was in 1940 onder leiding gesteld van de NSB'er H.J. Woudenberg. "Vreugde en Arbeid" was gemodelleerd naar de Duitse organisatie Kraft durch Freude (KdF). Het doel was de sociale controle op de arbeidersklasse te vergroten door middel van georganiseerde ontspanning en cultuur.
• Sleutelfiguren:
  • Senator Dr. Hans Böhmcker: De 'Beauftragte' van de Rijkscommissaris voor de stad Amsterdam. Hij was de feitelijke machthebber die toezicht hield op het Amsterdamse bestuur.
  • E.J. Voûte: Edward John Voûte was de door de bezetter aangestelde burgemeester van Amsterdam (maart 1941 - mei 1945), bekend om zijn collaborerende houding.
• Locatie: Het gebruik van het Concertgebouw voor deze evenementen illustreert hoe de nazi's prestigieuze culturele locaties inzetten voor hun eigen ideologische programma. De toegangsprijs van 60 cent was relatief laag, bedoeld om de drempel voor arbeiders te minimaliseren.