Getypte brief / circulaire met stempels en handgeschreven aantekeningen. L.F. Reeker Jr., Leider Districtsdienst "Vreugde en Arbeid". [Logo: NVV in een tandrad]
Nederlandsch Verbond van Vakvereenigingen
N.V.V.-DISTRICT AMSTERDAM — PRINS HENDRIKKADE 49-51
Tel. [geblokt] 31770
Postgiro 411380

[Stempel in blauw:] Nº 1/91/1 M. 1941 19/11
Datum Postmerk

[Handgeschreven in rood potlood/inkt rechtsboven: onleesbare paraaf]

Mijnheer,
Ingesloten gelieve U aan te treffen
reclamebiljet(ten) voor een voorstelling van "Vreugde
en Arbeid", met verzoek dit(deze) op een duidelijk
waarneembare plaats te doen ophangen.
U bij voorbaat dankend voor Uw welwil-
lende medewerking,

Hoogachtend,
Nederlandsch Verbond van Vakvereenigingen
De leider Districtsdienst "Vreugde en Arbeid",
L.F. Reeker Jr.

[Handgeschreven in zwarte inkt linksonder:]
Opgehangen
24/11 - 1941
[Paraaf]

K. 9056

[Links onderin de marge:] K113 Het document is een zakelijke correspondentie uit de beginjaren van de Duitse bezetting van Nederland in de Tweede Wereldoorlog. De brief is verzonden door de Amsterdamse afdeling van het Nederlandsch Verbond van Vakvereenigingen (NVV). De inhoud is puur facilitair: het verzoek om affiches ("reclamebiljetten") op te hangen voor een voorstelling van de organisatie "Vreugde en Arbeid".

Opmerkelijk is de handgeschreven bevestiging onderaan: "Opgehangen 24/11-1941". Dit duidt erop dat de ontvanger (mogelijk een bedrijfsleider of beheerder van een openbaar gebouw) gehoor heeft gegeven aan de instructie en dit voor de administratie heeft vastgelegd. De lay-out is typisch voor die tijd: een formeel briefhoofd, doorslag-kwaliteit papier en het gebruik van stempels voor de datering en dossiernummers. De historische context van dit document is beladen. Hoewel het NVV vóór de oorlog een sociaaldemocratische vakbond was, werd deze kort na de Duitse inval in 1940 onder curatele gesteld en 'gelijkgeschakeld' door de bezetter. De organisatie "Vreugde en Arbeid" was de Nederlandse tegenhanger van het Duitse Kraft durch Freude (KdF), onderdeel van het Nederlands Arbeidsfront (NAF).

Het doel van "Vreugde en Arbeid" was het controleren en invullen van de vrije tijd van arbeiders met culturele en sportieve activiteiten, om zo de nationaalsocialistische ideologie te verspreiden en de sociale onrust te beperken. Deze brief toont de dagelijkse, administratieve uitvoering van die propaganda: het verspreiden van affiches om de bevolking naar deze gecontroleerde voorstellingen te lokken. De datum (november 1941) plaatst dit in de periode waarin de bezetter de greep op de Nederlandse samenleving steeds verder verstevigde. L.F. Reeker