Handgeschreven brief (verzoekschrift).
Origineel
Handgeschreven brief (verzoekschrift). 8 januari 1941. B. Clarenburg-Hijman, Amsterdam. De Directeur van het Marktwezen, Amsterdam. [Stempel linksboven:]
№ 25 / 9 / 1 M. 1941 2/1
[Rechtsboven:]
A’dam 8 Januari 1941
De WelEd. Heer Directeur
Marktwezen.
Amsterdam.
WelEd. Heer,
Ondergetekende verzoekt beleefd 3 maanden
uitstel, voor het innemen van vaste plaats
№ 289 Albert Cuypstraat.
Reden van dit verzoek is, gebrek aan goederen.
Uw gunstig besluit in deze gaarne tegemoet
ziende teekent
Hoogachtend.
B. Clarenburg-Hijman
Amsterdam
Pl.-Franschelaan 24.
[Rechtsonder in potlood:]
25 * Taal en Stijl: De brief is geschreven in de formele, ambtelijke stijl die gebruikelijk was voor correspondentie met overheidsinstanties in de eerste helft van de 20e eeuw (bijv. "WelEd. Heer", "beleefd verzoek", "teekent").
* Inhoud: Mevrouw Clarenburg-Hijman vraagt drie maanden uitstel voor het gebruik van haar vaste marktplaats (nummer 289) op de Albert Cuypmarkt. De expliciete reden is een "gebrek aan goederen". Dit duidt op de economische gevolgen van de Duitse bezetting, waarbij grondstoffen en handelswaar al snel schaars werden.
* Administratieve sporen: De brief bevat een registratienummer van de afdeling Marktwezen van de gemeente Amsterdam. De paarse aantekening "m. Insp." kan verwijzen naar een doorgeleiding naar een inspecteur voor advies. * Historische context: De brief is geschreven in januari 1941, ruim acht maanden na het begin van de Duitse bezetting van Nederland. De schaarste aan goederen begon in deze periode nijpend te worden door distributiemaatregelen en de vordering van goederen door de bezetter.
* Persoonlijke context: De afzendster, B. Clarenburg-Hijman, woonde aan de Plantage Franschelaan 24 (de huidige Henri Polaklaan). Deze straat lag in het hart van de Amsterdamse Joodse buurt (de Plantagebuurt). De achternaam Hijman is van oudsher een veelvoorkomende Joodse naam. Gezien de datum en de locatie is het zeer waarschijnlijk dat de schrijfster te maken kreeg met de eerste fasen van de vervolging en de economische uitsluiting van Joodse markthandelaren, die uiteindelijk in 1941 volledig van de reguliere markten zouden worden geweerd.
* Locatie: De Albert Cuypmarkt was (en is) een van de belangrijkste markten van Amsterdam. De strijd om marktplaatsen en de regels omtrent het "innemen" daarvan waren voor de marktmeesters een dagelijkse administratieve taak.