Archief 745
Inventaris unknown_deel
Pagina 407
Dossier 75
Stadsarchief

Officieel administratief formulier / Inkomstenverklaring voor sociale steun.

Origineel

Officieel administratief formulier / Inkomstenverklaring voor sociale steun. (Tekst in de linkermarge, verticaal geplaatst:)
Het niet of onjuist opgeven van gezinsinkomsten heeft aangifte bij de justitie ten gevolge.
Dit formulier is bestemd om te dienen als geschrift bedoeld in het 1e lid van art. 225 W. v. Str.


A VERKLARING INDIEN GEEN GEZINSINKOMSTEN ZIJN GENOTEN.
Ondergetekende verklaart, dat in het aan de keerzijde aangegeven tijdvak noch hij, noch een van de leden van zijn gezin, eenige inkomsten hebben gehad en dat hij geen omstandigheden heeft verzwegen, die op het bepalen van zijn steunbedrag van invloed zouden kunnen zijn.

De door mij betaalde huur bedraagt f ............................................. Handteekening voor de juistheid der opgave.
Het gezin bestaat uit man, vrouw en .................... kinderen, AMSTERDAM, ...................................... 194......
benevens ................................................ inwonenden.


B OPGAVE VAN GEZINSINKOMSTEN over de aan de vorenzijde vermelde week. Onderge-
teekende verklaart, dat over bovengenoemd tijdvak de totale inkomsten van hem en zijn gezin zijn geweest als hieronder werd ingevuld.

VERDIENSTEN gewerkt: adres: Door den ondersteunde in te vullen HET OMLIJNDE NIET INVULLEN
a. Man .......dg. bij ............................................................................ f ................. f .................
b. Vrouw
    Naam ....... " " ............................................................................ ....... " " ....... " "
c. Kinderen ....... " " ............................................................................ ....... " " ....... " "
d. ....... " " ............................................................................ ....... " " ....... " "
e. ....... " " ............................................................................ ....... " " ....... " "

ANDERE INKOMSTEN
Uitkeering Werkloozenkas (ook aan gezinsleden) ........................... | ....... " " | ....... " " |
Pensioen of Lijfrente .............................................................................. | ....... " " | ....... " " |
                        { Ouderdomswet.. ......................................................... | ....... " " | ....... " " |
Uitkeering      { Invaliditeitswet ........................................................ | ....... " " | ....... " " |
                        { Ongevallenwet. .......................................................... | ....... " " | ....... " " |
                        { Ziektew[et] per dag f ................. ) ................... | ....... " " | ....... " " |
Ondersteuning van:
  a. Diaconie of Kerkgenootschap.. ................................................ | ....... " " | ....... " " |
  b. Andere Instellingen .................................................................... | ....... " " | ....... " " |
  c. Familie, enz..... .......................................................................... | ....... " " | ....... " " |
Onderhuur (gemeubileerd).. .................................................................. | ....... " " | ....... " " |
           "      (ongemeubileerd) ................................................................ | ....... " " | ....... " " |
Kostgeld van kostgangers (namen). . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . | ....... " " | ....... " " |
Verdere inkomsten uit welken hoofde of in welken vorm ook ........ | ....... " " | ....... " " |
De door mij betaalde huur bedraagt f ...................................... | | |
Het gezin bestaat uit man, vrouw en .................... kinderen, | f ................. | f ................. |
benevens ............................. andere inwonenden. | | |

(Tekst in de rechtermarge, verticaal geplaatst:)
Of verklaring A of opgave B in te vullen.


(Onderaan links:)
Handteekening voor de juistheid der opgave onder verklaring dat hij geen omstandigheden heeft verzwegen die op het bepalen van zijn steunbedrag van invloed zouden kunnen zijn.

Amsterdam, ........................................... 194......



(Onderaan midden:)
Ontvangen ondersteuning f ................
  
Extra bijslag kinderen ,, ................
  
voor brandstoffen..... ,, ................
  
..................................... ,, ................
                    
Totaal . . . .f
................

Handteekening voor de ontvangst:


Amsterdam, ........................................... 194......


(Onderaan rechts:)
BEREKENING :
Volgens regeling                    f .................
af volgens specificatie          ,, .................
                                           -----------------------
                                           f .................
af volgens maxima                ,, .................
                                           -----------------------
            Steunbedrag f ................. Paraaf contrôle
volgens instructie                ,, .................
af gemiste stempels            ,, .................
                                           -----------------------
                                           f .................
af voorschot f ............... | | Paraaf berek.
" schuld      " ............... | |
" spaarregeling ,, ............... | |
" v. derden     ,, ............... | ,, .................
                                           -----------------------
                                           f .................

--- Het document is een standaardformulier voor de sociale dienst in Amsterdam uit de jaren '40. Het diende een dubbel doel: enerzijds als een officiële verklaring van inkomsten (of het ontbreken daarvan) en anderzijds als een berekeningsblad voor de uit te keren "steun".

Opvallende elementen zijn:
* Strikte Controle: De waarschuwing in de marge dat foutieve opgave leidt tot aangifte wegens valsheid in geschrifte (Art. 225 W.v.Str.) benadrukt de repressieve aard van het toenmalige sociale stelsel.
* Gedetailleerde Inkomstenbronnen: Het formulier vraagt naar elk denkbaar inkomen, inclusief bijverdiensten van kinderen, pensioenen, uitkeringen van de kerk (diaconie), inkomsten van kostgangers en zelfs onderverhuur.
* Gemiste Stempels: In het berekeningsgedeelte wordt melding gemaakt van "af gemiste stempels". Dit verwijst naar de stempelplicht voor werklozen: men moest zich dagelijks (soms meerdere keren) laten stempelen om te bewijzen dat men niet stiekem werkte. Het missen van een stempel leidde direct tot een korting op de steun.
* Crisis/Oorlogstijd: De vermelding van "extra bijslag voor brandstoffen" en de datering "194..." suggereren een periode van schaarste, passend bij de late jaren '30 of de oorlogsjaren.

--- Dit formulier is een artefact van het vooroorlogse en oorlogs-Nederlandse sociale zekerheidsstelsel, dat toen bekend stond als de "Steun". In tegenstelling tot de latere Bijstandswet (1965), was de steunverlening in de jaren '40 gebaseerd op een streng regime van huisbezoeken en diepgaande controle op de armoede.

De werkloosheid in de jaren '30 was enorm, en de overheid voerde een "aanpassingspolitiek" waarbij de steunbedragen op een absoluut bestaansminimum werden gehouden om de staatskas te ontzien en werklozen te dwingen elke vorm van werk aan te nemen. Tijdens de Duitse bezetting (1940-1945) bleven deze administratieve structuren grotendeels in stand, hoewel de controle door de bezetter vaak nog werd verscherpt.

Het document illustreert de bureaucratische realiteit voor duizenden Amsterdammers die voor hun dagelijks brood afhankelijk waren van de grillen en berekeningen van de gemeentelijke sociale dienst.

Samenvatting

Het document is een standaardformulier voor de sociale dienst in Amsterdam uit de jaren '40. Het diende een dubbel doel: enerzijds als een officiële verklaring van inkomsten (of het ontbreken daarvan) en anderzijds als een berekeningsblad voor de uit te keren "steun".

Opvallende elementen zijn:
* Strikte Controle: De waarschuwing in de marge dat foutieve opgave leidt tot aangifte wegens valsheid in geschrifte (Art. 225 W.v.Str.) benadrukt de repressieve aard van het toenmalige sociale stelsel.
* Gedetailleerde Inkomstenbronnen: Het formulier vraagt naar elk denkbaar inkomen, inclusief bijverdiensten van kinderen, pensioenen, uitkeringen van de kerk (diaconie), inkomsten van kostgangers en zelfs onderverhuur.
* Gemiste Stempels: In het berekeningsgedeelte wordt melding gemaakt van "af gemiste stempels". Dit verwijst naar de stempelplicht voor werklozen: men moest zich dagelijks (soms meerdere keren) laten stempelen om te bewijzen dat men niet stiekem werkte. Het missen van een stempel leidde direct tot een korting op de steun.
* Crisis/Oorlogstijd: De vermelding van "extra bijslag voor brandstoffen" en de datering "194..." suggereren een periode van schaarste, passend bij de late jaren '30 of de oorlogsjaren.


Historische Context

Dit formulier is een artefact van het vooroorlogse en oorlogs-Nederlandse sociale zekerheidsstelsel, dat toen bekend stond als de "Steun". In tegenstelling tot de latere Bijstandswet (1965), was de steunverlening in de jaren '40 gebaseerd op een streng regime van huisbezoeken en diepgaande controle op de armoede.

De werkloosheid in de jaren '30 was enorm, en de overheid voerde een "aanpassingspolitiek" waarbij de steunbedragen op een absoluut bestaansminimum werden gehouden om de staatskas te ontzien en werklozen te dwingen elke vorm van werk aan te nemen. Tijdens de Duitse bezetting (1940-1945) bleven deze administratieve structuren grotendeels in stand, hoewel de controle door de bezetter vaak nog werd verscherpt.

Het document illustreert de bureaucratische realiteit voor duizenden Amsterdammers die voor hun dagelijks brood afhankelijk waren van de grillen en berekeningen van de gemeentelijke sociale dienst.

Locaties

Amsterdam Nederland.