Archief 745
Inventaris 745-367
Pagina 380
Dossier 104
Jaar 1941
Stadsarchief

Doorslag van een officiële brief/beschikking.

1 december 1941. Van: De Directeur (vermoedelijk van de Marktwezen/Markten Amsterdam). Aan: Den Heer E. Elzas, Reitzstraat 34 hs, Amsterdam-Oost (Wijk 20).

Origineel

Doorslag van een officiële brief/beschikking. 1 december 1941. De Directeur (vermoedelijk van de Marktwezen/Markten Amsterdam). Den Heer E. Elzas, Reitzstraat 34 hs, Amsterdam-Oost (Wijk 20). [Handgeschreven aantekening linksboven:] Verzonden 1/12
[Handgeschreven aantekening rechtsboven:] 3 ex Inspecteur
[Rechtsboven:] HG.

[Linksboven:] 104/6/2 M.

den Heer E. Elzas,
Reitzstraat 34 hs,
Amsterdam-Oost.
Wijk 20.

1 December 1941.

Mij is gerapporteerd, dat U op 28 November jl. de orde op de markt Joubertstraat hebt verstoord. In verband met dit feit heb ik U, ingevolge het bepaalde in artikel 39 lid 1 van het Reglement op de Markten gestraft met ontneming van het recht om op een der markten hier ter stede een plaats in te nemen voor den tijd van twee dagen, namelijk op Woensdag 3 en Donderdag 4 December a.s.

De Directeur, Deze brief is een formele aanzegging van een disciplinaire maatregel tegen een markthandelaar, de heer E. Elzas. De directeur van de markten deelt mede dat Elzas op 28 november 1941 de orde heeft verstoord op de markt in de Joubertstraat. Als straf wordt hem, op basis van het Marktenreglement, het recht ontzegd om gedurende twee dagen (3 en 4 december 1941) een staanplaats in te nemen op een van de Amsterdamse markten.

De tekst is kort, zakelijk en streng. De handgeschreven aantekeningen "Verzonden 1/12" en "3 ex Inspecteur" duiden op de administratieve verwerking; de inspecteurs moesten blijkbaar toezien op de handhaving van dit marktverbod. Het document dateert van december 1941, tijdens de Duitse bezetting van Nederland. De context van de Jodenvervolging is hier essentieel. De ontvanger, E. Elzas, woonde in de Reitzstraat in de Transvaalbuurt (Amsterdam-Oost), een wijk met een zeer grote Joodse populatie die door de bezetter was aangewezen als onderdeel van de "Jodenbuurt". De markt in de Joubertstraat was een bekende markt in deze buurt waar veel Joodse kooplui hun nering hadden.

In 1941 werden de beperkingen voor Joodse burgers steeds strenger. Hoewel de brief een algemeen artikel uit het marktreglement citeert ("verstoring van de orde"), werden dergelijke incidenten of vermeende overtredingen in die tijd vaak aangegrepen om Joodse ondernemers en handelaren verder te marginaliseren of te dwarsbomen. Marktmeesters en inspecteurs stonden onder druk om streng te handhaven, zeker wanneer het Joodse marktkooplieden betrof. De maatregel trof de heer Elzas direct in zijn levensonderhoud.

Samenvatting

Deze brief is een formele aanzegging van een disciplinaire maatregel tegen een markthandelaar, de heer E. Elzas. De directeur van de markten deelt mede dat Elzas op 28 november 1941 de orde heeft verstoord op de markt in de Joubertstraat. Als straf wordt hem, op basis van het Marktenreglement, het recht ontzegd om gedurende twee dagen (3 en 4 december 1941) een staanplaats in te nemen op een van de Amsterdamse markten.

De tekst is kort, zakelijk en streng. De handgeschreven aantekeningen "Verzonden 1/12" en "3 ex Inspecteur" duiden op de administratieve verwerking; de inspecteurs moesten blijkbaar toezien op de handhaving van dit marktverbod.

Historische Context

Het document dateert van december 1941, tijdens de Duitse bezetting van Nederland. De context van de Jodenvervolging is hier essentieel. De ontvanger, E. Elzas, woonde in de Reitzstraat in de Transvaalbuurt (Amsterdam-Oost), een wijk met een zeer grote Joodse populatie die door de bezetter was aangewezen als onderdeel van de "Jodenbuurt". De markt in de Joubertstraat was een bekende markt in deze buurt waar veel Joodse kooplui hun nering hadden.

In 1941 werden de beperkingen voor Joodse burgers steeds strenger. Hoewel de brief een algemeen artikel uit het marktreglement citeert ("verstoring van de orde"), werden dergelijke incidenten of vermeende overtredingen in die tijd vaak aangegrepen om Joodse ondernemers en handelaren verder te marginaliseren of te dwarsbomen. Marktmeesters en inspecteurs stonden onder druk om streng te handhaven, zeker wanneer het Joodse marktkooplieden betrof. De maatregel trof de heer Elzas direct in zijn levensonderhoud.

Kooplieden in dit dossier 34

Amstelmeer met Amstelmeerkanaal en Waard- en Groetkanaal
Andere hakvruchten 375000 "
Andere handels- gewassen$^2$) 9375 "
Dorpskernen en industrieterreinen
Erven van gebouwen en lustplaatsen 2,2
Boonen 87500 "
Boonen 87500 "
Groenvoeder- Gewassen - $^3)$
Kanalen, vaarten en tochten
J. Zand ( 1,3)
A. Geboorte ( 1,3)
J. Zand (16,6)
A. Geboorte (16,6)
Lichte zavel
Lichte zavel (20,8)
A. Geboorte (20,8)
N.O.polder 47600
Onbelastbare eigendommen 3,3
B. Overige 3169
B. Overige 96250 "
B. Overige 43750 "
Overige handels- gewassen 1751$^4)$
Overige knol-, Wortel- en bolgewassen 50700
Rietland, kwelders, moeras 0,1
Wieringermeerdijk en Amstelmeerdijk
Z.O.polder 93700
Alle 34 kooplieden →