Handgeschreven verzoekschrift/brief. 20 juni 1942. Een ongenoemde winkelhouder (ondertekening vermoedelijk op de achterzijde, zie "z.o.z."). De WelEd. Heer Directeur van het Marktwezen te Amsterdam. № 46a/389/1 M. 1942 23/6
667
[Paraaf]

A'dam. 20 - 6 - 42

Aan den WelEd. Heer Directeur van het
Marktwezen te A'dam.

Ondergeteekende is zoo vrij om deze letteren tot UEd.
te richten. Hij is voorheen 12 jaar in betrekking geweest
als winkelhouder bij de Coöp. Vischhandel te A.dam.
Hondecoeterstr. 18. In Aug. 1939 heeft hij deze zaak
overgenomen voor eigen rekening. Doch in Sept. van
dat jaar brak de oorlog uit zoodat hij nog niet
anders als tegenspoed heeft gehad. Doch door hard
werken met zijn vrouw samen heeft hij de zaak
nog kunnen behouden, tevens door de grootst mogelijk
zuinigheid. Nu door de nieuwe maatregel, daar
alles over de afslag aan de Ruyterkade geschiedt
voelt hij zich door deze maatregel gedupeerd.
Hiervan is hij geen tegenstander, maar de toewijzing
die hij krijgt is volgens hem te weinig om hierin
een bestaan te vinden. Bijv. 2 kistjes garnalen
à 10 pond per 3 weken, 20 of 24 pond Ger. bak van 88 ct
inkoop per week, en wat Zw. visch ook per 3 weken.
Zoo zag hij gaarne hierin een wijziging en
vraagt wel beleefd of dit verdubbeld kan worden
daar hij anders genoodzaakt wordt zijn zaak op
te heffen tevens vraagt hij beleefd een toewijzing
van versche aal. De venters en andere zaken krijgen
toch ook van alles. De reden waarom hij geen
versche aal krijgt is hem onbekend.
z.o.z. * Kernboodschap: De schrijver, een vishandelaar aan de Hondecoeterstraat 18 in Amsterdam, beklaagt zich over de minimale toewijzing van vis die hij ontvangt onder de nieuwe distributieregelingen van de bezetter. Hij verzoekt om een verdubbeling van zijn rantsoen en om een toewijzing van verse aal om zijn zaak draaiende te kunnen houden.
* Toon: De brief is formeel en beleefd ("is zoo vrij om", "wel beleefd"), maar doorspekt met een ondertoon van wanhoop. De schrijver benadrukt zijn harde werk en zuinigheid om sympathie op te wekken.
* Details van toewijzing: De handelaar noemt zeer specifieke hoeveelheden: 20 pond garnalen per drie weken en circa 20-24 pond "Ger. bak" (gerookte bokking/vis) per week. Dit illustreert de extreme schaarste en de verstikkende werking van de centrale distributie voor kleine zelfstandigen.
* Administratieve context: De aanduiding "z.o.z." (zie ommezijde) onderaan suggereert dat de brief doorloopt of dat de handtekening en persoonsgegevens op de achterkant staan. Dit document stamt uit de zomer van 1942, een periode waarin de Duitse bezetting van Nederland steeds grimmiger werd en de schaarste aan voedsel toenam. De "nieuwe maatregel" waarover de schrijver spreekt, verwijst naar de centralisatie van de visafslag aan de De Ruyterkade in Amsterdam. Door alle handel via één punt te laten lopen, kon de bezetter de distributie strikt controleren en rantsoeneren.

Kleine middenstanders, zoals deze vishandelaar die net voor het uitbreken van de oorlog voor zichzelf begon, werden hard getroffen. Zij stonden onderaan de hiërarchie van de distributieketen. De verwijzing naar "venters" die wel spullen zouden krijgen, duidt op een gevoel van onrechtvaardigheid en concurrentie binnen een krimpende markt. De brief geeft een zeldzaam inkijkje in de dagelijkse overlevingsstrijd van een Amsterdamse winkelier tijdens de Tweede Wereldoorlog. Marktwezen