Getypte brief (doorslag of kopie). 30 juni 1942. De Directeur (vermoedelijk van de Gemeentelijke Vischmarkt Amsterdam, gezien de inhoud). Den Heer Directeur der Nederlandsche Visscherijcentrale, Den Haag. [Handgeschreven:] Inspecteur
[Handgeschreven:] verzonden 1/7

VD/HB.

den Heer Directeur der Nederlandsche
Visscherijcentrale,
Jul. van Stolbergplein 3 – 4,
Den Haag.

46A/407/1 M. 30 Juni 1942.

Hierbij doe ik U voor de goede orde eenige klachten toekomen, welke ik heden heb doen doorgeven aan den Centralen Crisis Contrôle Dienst Afdeeling Visch te Amsterdam.

Zaterdag 27 Juni j.l. werd per Lemmerboot aangevoerd ( hetgeen werd geconstateerd door eenige leden van de Verdeelingscommissie ) door Jan Zwarthoed, Lemmer, bestemd voor Mooyer ( Puul ), Volendam, 7 kisten levende aal en voor Muus de Kort 3 kisten levende aal ( bestemd voor de Duitsche Weermacht, zooals op de laatste zending was aangegeven ). Bij mij rijst de vraag hoe het mogelijk is, dat de eene grossier in Lemmer aal kan verzenden aan een grossier in Volendam en dat een grossier aal, bestemd voor de Weermacht naar een Amsterdamsche rooker zendt. Bij het ontvangen van deze laatste partij was aanwezig de kleinhandelaar Johan Jansen, waarbij de indruk werd gewekt, dat deze aal voor Jansen was bestemd. Op genoemden dag heeft Zwarthoed geen pond aal aan de Gemeentelijke Vischmarkt geleverd!

De Directeur, De brief is een formeel beklag over onregelmatigheden in de handel en distributie van paling (aal) tijdens de Duitse bezetting. De kern van de klacht is dat de vishandelaar Jan Zwarthoed uit Lemmer vis buiten de officiële kanalen (de Gemeentelijke Vischmarkt) om heeft verhandeld.

Er worden twee specifieke gevallen genoemd:
1. 7 kisten aal bestemd voor "Mooyer (Puul)" in Volendam.
2. 3 kisten aal officieel bestemd voor de Duitse Weermacht, maar die feitelijk bij een Amsterdamse roker terechtkwamen, waarbij de indruk ontstond dat ze voor de kleinhandelaar Johan Jansen waren.

De schrijver zet grote vraagtekens bij de logistieke gang van zaken: waarom kan een grossier in Lemmer rechtstreeks aan een grossier in Volendam leveren, en waarom belandt vis voor de Weermacht bij een private roker, terwijl de officiële markt in Amsterdam die dag niets ontving van deze leverancier. Dit wijst op mogelijke ontduiking van de distributieregels of zwarte handel. Dit document stamt uit juni 1942, een periode waarin de Nederlandse economie volledig in het teken stond van de Duitse bezetting en de daaraan gekoppelde schaarste.

• Distributie en Controle: De genoemde instanties zoals de Nederlandsche Visscherijcentrale en de Centralen Crisis Contrôle Dienst (CCCD) waren belast met het strikt reguleren van de voedselvoorziening. Alle vis moest via officiële afslagen en markten verhandeld worden om prijsopdrijving en de zwarte markt tegen te gaan.
• Weermacht-leveranties: Goederen bestemd voor de "Duitsche Weermacht" hadden prioriteit, maar deze status werd soms ook misbruikt als dekmantel om goederen buiten de reguliere Nederlandse distributie om te verplaatsen.
• De "Lemmerboot": Dit verwijst naar de regelmatige beurtvaartverbinding over het IJsselmeer tussen Lemmer en Amsterdam, destijds een cruciale route voor de aanvoer van vis en landbouwproducten uit het noorden naar de hoofdstad.
• Handhaving: De brief toont de spanning aan tussen lokale marktmeesters/directeuren en handelaren die probeerden de stringente regels te omzeilen. De "Verdeelingscommissie" hield toezicht op de eerlijke verdeling van de schaarse goederen.