Juni - juli 1942 (specifieke data: 7 juni 1942, 3 juli 1942, 22 juli 1942). [Bovenzijde links:]
№ 46A/425/1 M. 1942

[Bovenzijde midden/rechts:]
7/7 Juni 1942
Gestaakt [paraaf]
Controleur J. Hoogland 517

[Koptekst:]
A. Groot
Amsteldijk 228
Vleeschhouwerij
Betreft onderzoek naar gewichtsafwijking.

--- A.D. 4454 - 3-7-’42 ---

[Tekst:]
Naar aanleiding van een anonieme aanwijzing via Afd. VI dat door bovengenoemden firma opzettelijk aan de verpakking van het vleesch gewicht werd ontnomen tengevolge van het feit dat er te weinig vet was bijgevoegd, is door ons een onderzoek ingesteld.

Na dat eerst eenigen tijd afgepost was, zonder resultaat, is door ons in de winkel en bijbehoorende bergplaats een onderzoek ingesteld.

Wel is daarbij op het juiste gewicht gelet, doch daar de ontvangen waren door den afnemer op de afslag te zien waren afgewogen van den weegschaal van den verkoper en dit precies bij de daarvoor gestelde eischen voldeed.

Er was inderdaad geen gewichtsafwijking meer aanwezig.

Aan dit adres zal onze bijzondere aandacht worden geschonken.

Voor een andere schrift.
[Handtekening J. Hoogland]

[Onderaan links:]
Aan de Directie van het Marktwezen te Amsterdam.

[Onderaan rechts, stempel/aantekening:]
Gezien 22-7-’42 de Wit [?]

--- Het document is een officieel verslag van een controle op de naleving van de gewichtsvoorschriften voor vlees tijdens de Duitse bezetting.

1. De Aanleiding: De controle werd getriggerd door een "anonieme aanwijzing" (verraad/klikken). De klacht hield in dat de slager sjoemelde met het gewicht door te weinig vet toe te voegen aan de verpakkingen, waardoor de consument in feite minder waar voor zijn geld (of distributiebonnen) kreeg.
2. De Werkwijze: De controleur (Hoogland) hanteerde een tactiek van observatie ("afgepost") gevolgd door een onverhoedse inval in de winkel en de opslagplaats ("bergplaats").
3. De Bevinding: Op het moment van de fysieke controle werden er geen onregelmatigheden geconstateerd. De gewogen porties kwamen overeen met de wettelijke eisen.
4. Conclusie: Hoewel er op dat moment niets werd gevonden, bleef de slager verdacht. Het rapport eindigt met de mededeling dat het adres "bijzondere aandacht" blijft houden, wat duidt op verscherpt toezicht in de toekomst.

--- Dit document stamt uit juli 1942, een periode waarin de voedselschaarste in het bezette Nederland toenam en het distributiestelsel zeer streng werd gehandhaafd.

• Prijsbeheersing en Rantsoenering: Vlees was een schaars goed. Om zwarte handel en prijsopdrijving tegen te gaan, waren er strikte regels voor gewichten en prijzen. Slagers stonden onder grote druk en sommigen probeerden hun marge te vergroten door te sjoemelen met de samenstelling van het product (zoals hier gesuggereerd wordt met de hoeveelheid vet).
• Controles en Verraad: De bezetter en de Nederlandse collaborerende instanties vertrouwden sterk op een netwerk van controleurs (zoals van het Marktwezen of de CCD, Crisis Controle Dienst). Anonieme verklaringen waren een veelvoorkomend middel om onderzoek te starten, vaak ingegeven door persoonlijke rancune of burgerplicht in tijden van schaarste.
• Locatie: De Amsteldijk in Amsterdam was (en is) een drukke ader; een slagerij op nummer 228 bevond zich in een dichtbevolkte buurt waar sociale controle en de druk op de voedselvoorziening hoog waren. De verwijzing naar "Directie van het Marktwezen" bevestigt dat dit onderzoek viel onder de gemeentelijke/provinciale handhaving van de handel. A. Groot J. Hoogland Marktwezen