Zakelijke correspondentie (getypte brief met handgeschreven kanttekeningen). 13 juli 1942. Gebroeders DIL (Zoetwatervis, visconserven, paling- en zalmrokerij), Hoogstraat 12, Koog aan de Zaan. Gemeente Visafslag te Amsterdam. [Briefhoofd]
ZOETWATERVIS
VISCONSERVEN
PALINGROKERIJ
ZALMROKERIJ

Gebroeders DIL
HOOGSTRAAT 12
KOOG AAN DE ZAAN (HOLLAND)

TELEFOON No. 81355
POSTGIRO No. 23393
BANKIER:
TWENTSCHE BANK N.V.
ZAANDAM

KOOG AAN DE ZAAN, 13 Juli 1942

Gemeente Visafslag
te
A M S T E R D A M

Myne Heren,

Hierby zenden wy U een partytje gerookte paling.

Vrydag j.l. zonden wy U 100 pond zeelt. U heeft deze eerst Zaterdag verkocht en daardoor een onderwicht van 2 pond. U trekt deze twee pond van de afrekening af! Wy kunnen daarmee echter geen genoegen nemen en verzoeken wy U deze 2 pond alsnog af te rekenen. Zolang dit niet gebeurd is zien wy ons genoodzaakt van verdere leveranties van verse vis af te zien.

Ook met de aftrek van 2% kunnen wy niet accoord gaan. Voorschrift is afrekening tegen de maximumprys, dat is dus zonder enige aftrek !

Indien de Gemeente Amsterdam zyn burgers van vis wil voorzien, moet ze daar ook financieel een klein offer voor over hebben.

Wy zien U commentaar hierop omgaand tegemoet en tekenen

Hoogachtend,
Gebrs DIL.
[Handgeschreven handtekening/paraaf]

[Handgeschreven tekst in de linker marge]
De zeelt is goed gewogen en er was 2 pond te kort.
[Paraaf]

[Handgeschreven tekst onderaan de brief]
Vandaag ontving ik van Dil volgens nota 9 pond aal en er was maar 7 pond en [..]om. Bij de 7 pond was 5 pond van 1.22. maar die waren veel te licht gesorteerd Er was maar 2 pond van 1.22. de rest was van f 0.88. - dus daar klopt niets van. [Paraaf]

Later is alles door keurmeester Snoek afgekeurd. De brief schetst een scherp zakelijk conflict tussen een visleverancier uit de Zaanstreek en de Amsterdamse Gemeente Visafslag. De toon van Gebroeders Dil is dwingend en licht verwijtend.

Er spelen twee hoofdpunten in de getypte tekst:
1. Gewichtsverlies door vertraging: Dil stelt dat de 100 pond zeelt door de Visafslag te laat is verkocht (een dag later), waardoor de vis is ingedroogd ("onderwicht"). Zij weigeren de financiële consequenties hiervan te dragen en dreigen met een leveringsstop.
2. Prijsregulering: De Visafslag probeerde een commissie of korting van 2% in te houden. Dil beroept zich op de geldende voorschriften dat er tegen de maximumprijs afgerekend moet worden zonder aftrek.

De handgeschreven aantekeningen onderaan vormen een "tegenrapport" van de ontvanger. Hieruit blijkt dat er bij een andere levering (aal/paling) eveneens problemen waren met het gewicht (9 pond gefactureerd, 7 pond ontvangen) en de sortering (te lichte vis werd voor een hogere prijsklasse gefactureerd). De slotzin onderaan de brief ("Later is alles door keurmeester Snoek afgekeurd") suggereert dat de volledige partij uiteindelijk werd geweigerd. De datum van de brief, 13 juli 1942, is cruciaal voor het begrip van de tekst. Nederland bevond zich midden in de Tweede Wereldoorlog onder Duitse bezetting.

• Voedselvoorziening: Er was sprake van toenemende schaarste. De opmerking over de verantwoordelijkheid van de gemeente Amsterdam om haar burgers van vis te voorzien, moet in dit licht gezien worden.
• Prijsbeheersing: De genoemde "maximumprys" en "voorschriften" verwijzen naar de strikte distributie- en prijsregels die door de bezetter waren opgelegd om inflatie en de zwarte markt te beteugelen.
• Logistiek: Transport en koeling waren problematisch tijdens de oorlog, wat het geschil over het gewichtsverlies (door indroging of bederf) verklaart.
• Bureaucreatie: De aanwezigheid van een "keurmeester" (Snoek) toont aan dat de kwaliteitscontrole en de regels rondom voedseldistributie in Amsterdam ook tijdens de bezetting strikt werden gehandhaafd.