25 oktober 1939 De Directeur van het Marktwezen, Amsterdam. [Briefhoofd met logo van de gemeente Amsterdam: drie kruizen in een schild geflankeerd door leeuwen]
MARKTWEZEN
AMSTERDAM HG.
[Handgeschreven potloodnotitie:] Verzonden 25/10 - '39

TELEFOONNUMMER 85151 VERZOEKE BIJ BEANTWOORDING DATUM EN NUMMER TE VERMELDEN
No. 26/68/1 M.
BIJLAGE _
ONDERWERP: _

AMSTERDAM (W.) 25 October 1939.
JAN VAN GALENSTRAAT 14

AAN den Heer A. ter Beek,
Vrolikstraat 156 hs,
Amsterdam-Oost.
Wijk 20.

      Aangezien U gedurende langer dan drie weken in gebreke is gebleven, om het marktgeld, verschuldigd voor Uw plaats op de markt <u>Dapperstraat</u> te betalen, waarschuw ik U hierbij, dat U alsnog <u>vóór 29</u> October a.s. aan Uw verplichting moet voldoen.
      Ik wijs U er <u>met nadruk</u> op, dat, indien U langer in gebreke blijft, de U verleende vaste plaats, ingevolge artikel 11 van het Reglement op de Markten, met ingang van <u>30 October</u> a.s. <u>onherroepelijk wordt ingetrokken.</u>
      Indien een geldige reden U verhindert, om aan Uw verplichtingen te voldoen (bijvoorbeeld omdat U steun geniet; in een ziekenhuis wordt verpleegd, enz.) dient U <u>onmiddellijk</u> mijn dienst hiervan in kennis te stellen, omdat dan kan worden voorkomen, dat de intrekking plaatsvindt.

                               De Directeur,

[Onderaan links:] A.Z. MODEL NO. 8. 10.000-6-'38-1633. Dit document is een formele ingebrekestelling, opgesteld door de dienst Marktwezen van de gemeente Amsterdam. De toon is dwingend en bureaucratisch, wat kenmerkend is voor overheidscommunicatie uit die tijd.

De kern van de brief is een waarschuwing aan de heer A. ter Beek: hij heeft een betalingsachterstand van meer dan drie weken voor zijn standplaats op de Dapperstraatmarkt. De brief stelt een strikte deadline (vóór 29 oktober) en dreigt met de definitieve intrekking van de vaste standplaats op basis van het vigerende marktreglement. Opvallend is de handreiking aan het einde van de brief, waarbij rekening wordt gehouden met verzachtende omstandigheden zoals ziekte of het ontvangen van een steunuitkering, mits dit direct gemeld wordt. Dit getuigt van de sociale realiteit van die tijd, waarin kooplieden vaak op de rand van de armoede balanceerden. De datum van de brief, 25 oktober 1939, is historisch relevant. Nederland was op dat moment nog neutraal, maar de Tweede Wereldoorlog was in de omringende landen al begonnen (de inval in Polen vond plaats in september 1939). De economische situatie was gespannen en de mobilisatie was in volle gang.

De Dapperstraatmarkt in Amsterdam-Oost was (en is) een van de belangrijkste volksmarkten van de stad. Voor veel kleine handelaren was een vaste standplaats daar hun enige bron van bestaan. De vermelding van "steun genieten" in de brief verwijst naar de werklozenzorg in de jaren dertig, die gepaard ging met strenge controles en een sociaal stigma. De adresvermelding "Vrolikstraat 156 hs" plaatst de ontvanger midden in de Oosterparkbuurt, een wijk die destijds een gemengde bevolking van arbeiders en kleine zelfstandigen kende. A. ter Beek Gemeente Amsterdam Marktwezen