Ambtelijke brief / Verslag 30 september 1942 Onbekend (vermoedelijk de directie van de Gemeentelijke Vischmarkt) [Links boven:] 4GA/584/2 II.
[Rechts boven:] VD/HB.
[Bovenaan handgeschreven paraaf en een kruis 'X']

Outillage Gemeentelijke Vischmarkt.

30 September 1942.

den Heer Wethouder
voor de Levensmiddelen,
A l h i e r .

Naar aanleiding van den brief van den Directeur der Nederlandsche Visscherijcentrale aan den Burgemeester van Amsterdam d.d. 10 dezer No. 21503 Afd. S/Ha. hebben ondergeteekenden de eer U het navolgende te berichten.

De Gemeente Vischhal aan de De Ruyterkade is gevestigd in een grooten houten loods, waarin de temperatuur des zomers, vooral op warme dagen, dikwijls zeer hoog is; in verband met het ontbreken van goede ventilatiemogelijkheden heerscht er dan een benauwde atmosfeer. Desondanks deed zich de behoefte aan een goede koelgelegenheid in de ± 40 jaren, dat de Vischhal thans in gebruik is, nog nimmer gevoelen en op het bouwen van zoo’n inrichting is dan ook door den handel nimmer aangedrongen.

Het feit, dat er den laatsten tijd vrij regelmatig visch door de keurmeesters van den Keuringsdienst van Waren (waarvan er regelmatig twee op de markt aanwezig zijn) moest worden afgekeurd, wordt naar het oordeel van de deskundigen op vischgebied dan ook niet veroorzaakt door het ontbreken van een koelinrichting op de Vischmarkt, doch door het feit dat de inzenders-grossiers, de visch dikwijls slecht verzorgd verzenden. Hieraan is vermoedelijk niet vreemd het pogen van de grossiers om bij de bestaande regeling van maximumprijzen, tot hun eigen schade, te trachten de leveringskosten zoo laag mogelijk te houden. Door het gebruik van te weinig ijs komt de visch dikwijls in slechten toestand aan de markt. De Nederlandsche Visscherijcentrale is onzerzijds reeds verschillende malen hierop gewezen.

Wat de door de Nederlandsche Visscherijcentrale in haar brief opgenomen klacht van de "Inex" betreft, diene, dat de daar in bedoelde aal vermoedelijk van Urk afkomstig was en zeer slecht was verzorgd; de partij kwam verbroeid op de markt aan. In bijlage dezes hebben wij de eer U een afschrift over te leggen van een op deze aangelegenheid betrekking hebbenden brief van den Directeur van den Keuringsdienst van Waren met bijgevoegd rapport van den Keurmeester.

Voor wat de behandeling van de visch op de Vischmarkt betreft mogen wij U eraan herinneren, dat speciaal voor het verzorgen van deze visch zijn aangesteld een viertal leden der Verdeelingscommissie, die wanneer des avonds visch aankomt, ervoor zorgdragen, dat ze op deskundige wijze in de hal wordt neergezet, terwijl opnieuw ijs wordt bijgevoegd. Het is dan ook nimmer voor- [einde pagina] * Kernproblematiek: Er is een conflict tussen de Visscherijcentrale en het beheer van de Gemeentelijke Vischhal over de kwaliteit van de aangevoerde vis. De Visscherijcentrale klaagt over het gebrek aan koeling in de houten visstallen aan de De Ruyterkade.
* Verweer: De schrijvers van de brief stellen dat de vis niet bederft in de hal, maar al in slechte staat aankomt. Ze wijten dit aan de grossiers (onder andere de firma "Inex") die besparen op ijs om de kosten laag te houden onder het regime van de maximumprijzen.
* Specifiek incident: Er wordt melding gemaakt van een partij "verbroeide" aal (paling), vermoedelijk afkomstig uit Urk.
* Toestand van de faciliteit: De vismarkt bevindt zich in een "grooten houten loods" zonder ventilatie of koeling, wat al 40 jaar de standaard is. * Tijdsgewricht: Het document dateert uit september 1942, tijdens de Duitse bezetting van Nederland in de Tweede Wereldoorlog.
* Voedselvoorziening: De "Wethouder voor de Levensmiddelen" was in deze periode cruciaal voor de distributie van schaars voedsel. De "Nederlandsche Visscherijcentrale" was een door de bezetter gecontroleerd orgaan dat de gehele sector reguleerde.
* Economie: De genoemde "maximumprijzen" waren onderdeel van de oorlogseconomie en distributiebonnen-systeem. Omdat prijzen vaststonden, probeerden handelaren hun winstmarge te behouden door te bezuinigen op transport- en conserveringskosten (zoals ijs), wat leidde tot voedselbederf in een tijd van grote schaarste.
* Locatie: De vismarkt aan de De Ruyterkade (achter het Centraal Station) was destijds de centrale plek voor de Amsterdamse visaanvoer.