Ambtsbericht / Rapport van de Dienst van het Marktwezen Amsterdam. 23 oktober 1939 (met latere aantekening van 25 oktober 1939). № 25/201/1 M. 1939 20/10 8

Onderwerp:
Assisteeren zonder de
vereischte toestemming.
Bovendien plaats
vuil verlaten.

Den Heer Inspecteur
th Marktwezen
Alhier.

Rapport [geparafeerd in rood]

3e waarsch. [in rood onderstreept]

Niettegenstaande herhaalde waarschuwingen
o.a., bovendien diverse rapporten mij, o.m. op
30/9.39 en 5/10.39, blijft de marktheman
M. Polak doorgaan zich dagelijks te doen
assisteeren door een jongen van naar schatting
16 jaren, zonder toestemming van Directie
Marktwezen.
Bovendien heeft de heer Polak, volgens
mededeeling van den m.c. Bakker, op
Zaterdagavond 21 October ’39 zijn markt-
plaats in verontreinigden toestand ver-
laten door een groot aantal ledige doozen
achter te laten.
Verzochte maatregelen Uw.

Amsdt. 23 Oct ’39
[Handtekening, vermoedelijk J. Smulders]

[In rood links:] 25/201/257 27/10/39 [Paraaf]
M Polak
Hemonystraat 35 II

In verband met het bovenstaande, stel ik U voor
M. Polak het recht te ontzeggen gedurende 2 dagen
en wel op 31 October en 1 November 1939 een plaats
op een der markten in te nemen. 25-10-’39 [Paraaf] Dit document is een officieel rapport van de Amsterdamse Dienst van het Marktwezen uit oktober 1939. Het richt zich op de aanhoudende overtredingen van marktkoopman M. Polak.

Er worden twee specifieke klachten geformuleerd:
1. Onbevoegde hulp: Polak liet zich dagelijks helpen door een minderjarige jongen zonder de vereiste officiële toestemming.
2. Vervuiling: Hij had zijn standplaats op zaterdagavond 21 oktober vervuild achtergelaten met een grote hoeveelheid lege dozen.

Omdat dit reeds de derde officiële waarschuwing was en er eerdere rapporten over hem waren opgesteld (op 30 september en 5 oktober), werd er een tuchtmaatregel voorgesteld. De straf hield in dat hem voor twee dagen de toegang tot de Amsterdamse markten werd ontzegd. Het document biedt een inkijkje in de strikte handhaving van de marktverordeningen in Amsterdam vlak voor het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog in Nederland. De marktmeesters en controleurs (zoals de genoemde m.c. Bakker) hielden nauwgezet toezicht op orde en netheid.

De vermelding van het adres van de heer Polak (Hemonystraat 35 II) is historisch interessant. De Hemonystraat in de Amsterdamse Pijp was een straat met veel Joodse bewoners. Gezien de achternaam Polak en het beroep van marktkoopman, is het zeer aannemelijk dat de betrokkene deel uitmaakte van de Joodse gemeenschap die destijds een prominente rol speelde in de Amsterdamse markthandel. De strenge administratieve opvolging in 1939 was nog reguliere handhaving, maar dergelijke dossiers zouden kort daarna, onder de bezetting, een veel grimmiger karakter krijgen door de anti-Joodse maatregelen.