Officiële circulaire (voorschriften voor prijsvorming en distributie). 26 juni 1942. Rb.V.V.O.
-3- Circ.No. 281/'42 dd. 26 Juni '42.

Wij wijzen U erop, dat voor de niet in onze circulaire genoemde producten, ingevolge de bekendmaking op grond van artikel I van de Prijzenbeschikking 1941 Groenten en Fruit, de laatst aangegeven prijzen blijven gelden.

UITSCHOT.
Producten, die onder normale omstandigheden afgekeurd zouden moeten worden, mogen thans als "uitschot" worden geveild tegen 50% van den voor het afwijkende product vastgestelden prijs.

VERDEELING VAN DEN AANVOER.
Van alle hierna genoemde producten moeten, indien de aanvoer voldoende groot is om levering voor export mogelijk te maken, de erbij genoemde percentages van het voor export geschikte product voor bedoelde levering worden bestemd t.w. van :
* landbouwerwten (Unica en Mansholt) 70%
* sla . . . . . . . . . . . . . . 55%
* koolrabi, komkommers, bloemkool, bospeen, tomaten en spitskool . . . 50%

Wanneer een voor het binnenland bestemd gedeelte niet door het binnenland wordt afgenomen of den exportprijs niet opbrengt, dan dient ook dit deel voor export te worden verladen.

AARDBEIEN.
Mochten er reeds aardbeien zonder dop ter veiling worden aangevoerd, dan dienen deze voor f. 30.- per 100 kg. ter beschikking van de fabrieken te worden gesteld.
Voor nadere voorschriften verwijzen wij U naar circulaire No. 252 dd. 12 Juni 1942.

KERSEN.
Fabrieken, in het bezit van een dispensatie van onze Centrale voor het verwerken van kersen, mogen de kersen met steel op de veiling uit het aangevoerde kwantum tot haar puntenaantal aankoopen.
Kersen zonder steel mogen uitsluitend door die fabrikanten worden gekocht, die in het bezit zijn van een speciale vergunning. De betreffende veilingen zullen van ons mededeeling ontvangen welke telers de ontsteelde kersen mogen leveren. Hierbij zal tevens worden aangegeven de hoeveelheid alsmede de fabrikant, voor wiendeze kersen bestemd zijn. De aangekochte hoeveelheden ontsteelde kersen moeten in mindering van het aan den fabrikant toegewezen puntenaantal worden gebracht.

ZWARTE BESSEN.
Het plukken en veilen van zwarte bessen is tot nader order verboden.
Indien in verband met de omstandigheden van dit voorschrift moet worden afgeweken, dienen nadere instructies aan onze Centrale (afdeeling Conserveering) te worden gevraagd.

KRUISBESSEN.
Met ingang van Dinsdag 30 Juni a.s. is de prijs voor groene- zoowel als voor rijpe kruisbessen vastgesteld op f.10.- per 100 kg.

z.o.z. * Strikte Reguleering: Het document toont de totale controle van de overheid op de voedselketen. Prijzen worden tot op de cent vastgesteld voor verschillende kwaliteitsklassen ("Goed" vs. "Afwijkend").
* Exportprioriteit: Opvallend is de verplichte reservering van grote percentages (50% tot 70%) van de oogst voor export. In de context van 1942 betekende "export" nagenoeg altijd verzending naar Duitsland om de Wehrmacht en de Duitse burgerbevolking te voeden.
* Grondstoffenschaarste: Het feit dat zelfs "uitschot" (normaal gesproken afval) tegen 50% van de prijs verkocht mag worden, wijst op een nijpend tekort aan calorieën en grondstoffen.
* Bureaucratische Controle: Er wordt gewerkt met "dispensaties", "vergunningen" en een "puntenaantal" (rantsoenering voor de industrie). De overheid bepaalt welke teler aan welke fabriek mag leveren.
* Specifieke Verbodsbepalingen: Het verbod op het plukken van zwarte bessen suggereert dat de overheid de volledige controle wilde houden op dit specifieke product, mogelijk voor de extractie van vitamine C of voor de conservenindustrie. Dit document stamt uit de periode van de Duitse bezetting van Nederland tijdens de Tweede Wereldoorlog. Het Rijksbureau voor de Voedselvoorziening in Oorlogstijd (Rb.V.V.O.) was het centrale orgaan dat toezag op de productie en distributie van voedsel.

In 1942 begon de voedselschaarste in Nederland serieuze vormen aan te nemen. De bezetter dwong de Nederlandse landbouw om te produceren voor de Duitse oorlogsmachine. De "verdeling van den aanvoer" die in dit document beschreven wordt, waarbij meer dan de helft van de groenten naar de export moest, leidde direct tot tekorten in de Nederlandse winkels. Het systeem van veilingen werd door de bezetter strikt gecontroleerd om de zwarte handel tegen te gaan en de stroom goederen richting Duitsland te garanderen. De genoemde prijzen in guldens (f.) waren gereguleerde prijzen om inflatie en speculatie te beheersen binnen de geleide economie van de bezettingstijd.